Araştırma Makalesi

Çocukluk Çağı Menenjit ve Ensefalit Tanısında Multiplex PCR Panelinin Değerlendirilmesi: Retrospektif Bir Kohort Çalışması

Cilt: 53 Sayı: 2 5 Haziran 2026
PDF İndir
TR EN

Çocukluk Çağı Menenjit ve Ensefalit Tanısında Multiplex PCR Panelinin Değerlendirilmesi: Retrospektif Bir Kohort Çalışması

Öz

Amaç: Menenjit, meninks zarlarının iltihaplanması sonucu ortaya çıkan ve yüksek morbidite ile ciddi komplikasyon riski taşıyan bir merkezi sinir sistemi enfeksiyonudur. Bu çalışmada, çocukluk çağı menenjit ve ensefalit şüphesi olan hastalarda hızlı ve yüksek duyarlılığa sahip Multiplex Polimeraz Zincir Reaksiyonu (PCR) yöntemiyle saptanan etkenlerin epidemiyolojik dağılımının, klinik-laboratuvar parametrelerle ilişkisinin ve klinik sonuçlarla olan bağlantısının retrospektif olarak değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Yöntemler: 1 Ocak 2020 ile 1 Kasım 2024 tarihleri arasında Dicle Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi’ne başvuran ve beyin omurilik sıvısı (BOS) Multiplex PCR panelinde pozitiflik saptanan 0-18 yaş arası 26 hasta retrospektif olarak incelenmiştir. Hastaların demografik özellikleri, klinik şikayetleri, laboratuvar ve görüntüleme bulguları analiz edilmiştir. Bulgular: Olguların yaş ortalaması 5,42±4,25 yıl olup, %61,5’i erkektir. En sık başvuru şikayetleri ateş (%84,6) ve kusma (%76,9) olarak saptandı. BOS Multiplex PCR ile bakteriyel etkenler %46,1 (n=12), viral etkenler %53,9 (n=14) oranında tespit edildi. Bakteriyel etkenlerden en sık Streptococcus pneumoniae (%75), viral etkenlerden ise Enterovirüsler (%57,2) izole edildi. Viral menenjit grubunda trombosit (394,78±133,82 x10³/uL), albümin (4,01±0,49 g/dL) ve kalsiyum (9,79±0,50 mg/dL) düzeyleri bakteriyel gruba göre anlamlı derecede yüksek saptandı (p<0,05). Bakteriyel menenjitlerde tedavi süresi (13,83±5,68 gün) viral gruba (8,21±6,33 gün) göre anlamlı olarak daha uzundu (p=0,027). Komplikasyon gelişen tüm hastalarda beyin Manyetik Rezonans Görüntüleme (MRG)’de patolojik bulgu saptandı (p<0,001). Konvülsiyon geçiren tüm hastalarda kan kültüründe üreme görüldü (p=0,002). Sonuç: Multiplex PCR, menenjit tanısında geleneksel yöntemlere kıyasla daha hızlı ve hassas sonuçlar sunarak etkenin kısa sürede belirlenmesini sağlamaktadır. Bu yöntem, gereksiz antibiyotik kullanımını azaltma, tedaviyi optimize etme ve komplikasyon riskini düşürme potansiyeline sahiptir. Rutin laboratuvar parametreleri (trombosit, albümin, kalsiyum) ile klinik bulgular (ense sertliği, fontanel bombeliği), etiyolojik ayrım ve prognoz değerlendirmesinde önemli bilgiler sağlamaktadır.

Anahtar Kelimeler

Etik Beyan

Çalışma için Dicle Üniversitesi Tıp Fakültesi Girişimsel Olmayan Klinik Araştırmalar Etik Kurulu’ndan 18.12.2024 tarih ve evrak numarasıyla onay alınmıştır.

Kaynakça

  1. 1.Keskin E, Öz M, Çakır Y, et al. Akut bakteriyelmenenjit tanılı hastalarda etken bakteriler veantimikrobiyal duyarlılıkları: Retrospektifdeğerlendirme. Turk Mikrobiyol Cem Derg.2024;54(2):135-42.
  2. 2.Nath A. Central nervous system infections inchildhood. Clin Infect Dis. 2015;61(8):1354.
  3. 3.Stockmann C, Ampofo K, Byington CL, et al.Pneumococcal meningitis in children: epidemiology,serotypes, and outcomes from 1997-2010 in Utah.Pediatrics. 2013;132(3):421-8.
  4. 4.Cunha BA. Central nervous system infections inthe compromised host: a diagnostic approach. InfectDis Clin North Am. 2001;15(2):567–90.
  5. 5.Kaplan SL. Bacterial meningitis in children olderthan one month: Clinical features and diagnosis.UpToDate; 2023.
  6. 6.Vetter P, Schibler M, Herrmann JL, et al. Diagnosticchallenges of central nervous system infection:extensive multiplex panels versus stepwise guidedapproach. Clin Microbiol Infect. 2020;26(7):880-7.
  7. 7.Tülek N, Taşdelen Fışgın N. Akut bakteriyelmenenjitler. In: Topçu AW, Söyletir G, Doğanay M,editors. İnfeksiyon hastalıkları ve mikrobiyolojisi.3rd ed. İstanbul: Nobel Tıp Kitabevleri; 2008. p.1390–422.
  8. 8.Marcilla-Vazquez C, Martinez-Gutierrez A,Carrascosa-Romero MC, et al. Meningitis víricasneonatales. Importancia de la reaccion en cadena dela polimerasa en su diagnostico. Rev Neurol.2018;67(12):484–90.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Sağlık Kurumları Yönetimi, Tıp Eğitimi, Sağlık Hizmetleri ve Sistemleri (Diğer)

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Yusuf Serhat Karakeçi Bu kişi benim
Türkiye

Nida Özcan
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

5 Haziran 2026

Gönderilme Tarihi

25 Mart 2026

Kabul Tarihi

29 Mayıs 2026

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Cilt: 53 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Karakeçi, Y. S., Yılmaz, K., & Özcan, N. (2026). Çocukluk Çağı Menenjit ve Ensefalit Tanısında Multiplex PCR Panelinin Değerlendirilmesi: Retrospektif Bir Kohort Çalışması. Dicle Medical Journal, 53(2), 541-550. https://doi.org/10.5798/dicletip.1964867
AMA
1.Karakeçi YS, Yılmaz K, Özcan N. Çocukluk Çağı Menenjit ve Ensefalit Tanısında Multiplex PCR Panelinin Değerlendirilmesi: Retrospektif Bir Kohort Çalışması. diclemedj. 2026;53(2):541-550. doi:10.5798/dicletip.1964867
Chicago
Karakeçi, Yusuf Serhat, Kamil Yılmaz, ve Nida Özcan. 2026. “Çocukluk Çağı Menenjit ve Ensefalit Tanısında Multiplex PCR Panelinin Değerlendirilmesi: Retrospektif Bir Kohort Çalışması”. Dicle Medical Journal 53 (2): 541-50. https://doi.org/10.5798/dicletip.1964867.
EndNote
Karakeçi YS, Yılmaz K, Özcan N (01 Haziran 2026) Çocukluk Çağı Menenjit ve Ensefalit Tanısında Multiplex PCR Panelinin Değerlendirilmesi: Retrospektif Bir Kohort Çalışması. Dicle Medical Journal 53 2 541–550.
IEEE
[1]Y. S. Karakeçi, K. Yılmaz, ve N. Özcan, “Çocukluk Çağı Menenjit ve Ensefalit Tanısında Multiplex PCR Panelinin Değerlendirilmesi: Retrospektif Bir Kohort Çalışması”, diclemedj, c. 53, sy 2, ss. 541–550, Haz. 2026, doi: 10.5798/dicletip.1964867.
ISNAD
Karakeçi, Yusuf Serhat - Yılmaz, Kamil - Özcan, Nida. “Çocukluk Çağı Menenjit ve Ensefalit Tanısında Multiplex PCR Panelinin Değerlendirilmesi: Retrospektif Bir Kohort Çalışması”. Dicle Medical Journal 53/2 (01 Haziran 2026): 541-550. https://doi.org/10.5798/dicletip.1964867.
JAMA
1.Karakeçi YS, Yılmaz K, Özcan N. Çocukluk Çağı Menenjit ve Ensefalit Tanısında Multiplex PCR Panelinin Değerlendirilmesi: Retrospektif Bir Kohort Çalışması. diclemedj. 2026;53:541–550.
MLA
Karakeçi, Yusuf Serhat, vd. “Çocukluk Çağı Menenjit ve Ensefalit Tanısında Multiplex PCR Panelinin Değerlendirilmesi: Retrospektif Bir Kohort Çalışması”. Dicle Medical Journal, c. 53, sy 2, Haziran 2026, ss. 541-50, doi:10.5798/dicletip.1964867.
Vancouver
1.Yusuf Serhat Karakeçi, Kamil Yılmaz, Nida Özcan. Çocukluk Çağı Menenjit ve Ensefalit Tanısında Multiplex PCR Panelinin Değerlendirilmesi: Retrospektif Bir Kohort Çalışması. diclemedj. 01 Haziran 2026;53(2):541-50. doi:10.5798/dicletip.1964867