Anne ve ergenlerdeki depresif belirtilerin ergen intiharları ile ilişkisi [Relationship between depression symptoms in mothers and adolescents and adolescent suicide attempts]

Öz

Objectives: The aim of this study was to investigate the existence of depression symptoms, an important risk factor in suicide attempts, in adolescents who attempted suicide and also in their mothers. Materials and methods: Suicide attempters and their mothers were the participants (n= 141). Patients\' socio-demographic characteristics were recorded; Beck Depression Inventory and Beck Hopelessness Scale were administered to the participants. Results: Of the participating patients, 81.6% were female, 41.1% were between 13-15 years old, 51.8% were older than 16. Vast majority of the cases (94.3%) were suicide attempters by taking drugs. Family problems were the reasons for suicide attempts in 46.1% of the cases. Depression symptoms were determined in mothers of 65 of the patients. Ratio of the children with depression symptoms who also had mothers with depression symptoms was 83.1%. Depression symptoms were determined in 60% of the 141 patients and a positive correlation was observed between adolescents\' hopelessness/depression scale and their mothers\' hopelessness/depression scale scores (p=0,001, r= 0,362). Adolescent patients who had a family member diagnosed with a psychiatric disorder (70.8%) and adolescents with a previous psychiatric disorder diagnosis (86.8%) had more depression symptoms. Depression symptoms were determined in 81.8% of mothers of patients with previous suicide attempt history, 68% of mothers who were separated from their spouses, 73.7% of mothers of patients with previous psychiatric diagnosis. Conclusion: The suicide attempts among adolescents were increasing and the leading reasons for suicide attempts were family problems. Depression symptoms were important factors that influence adolescents\' suicide attempts.

Anahtar Kelimeler

• adolescent, mothers, suicide attempts

Anne ve ergenlerdeki depresif belirtilerin ergen intiharları ile ilişkisi

Öz

Amaç: Bu çalışmanın amacı intihar girişiminde bulunan ergenlerde ve annelerinde, intihar girişiminde önemli bir risk faktörü olan depresif belirtilerin varlığını araştırmaktır. Gereç ve yöntem: Çalışmaya intihar girişimi ile başvuran 141 ergen ve anneleri alınmıştır. Olguların sosyodemografik özellikleri kaydedilmiş, hastalara ve annelerine Beck Depresyon Ölçeği ve Beck Umutsuzluk Ölçeği uygulanmıştır. Bulgular: Olguların %81,6\'ı kız; %41,1\'i 13-15 yaş, %51,8\'i ≥16 yaş idi. Olguların %94,3\'ü ilaç içerek intihar girişiminde bulunmuştu. Aile problemi intihar girişim nedenleri arasında %46,1 olarak saptandı. İntihar girişimi ile başvuran hastaların 65\'nin annesinde depresif belirtiler saptanmıştır. Depresif belirtileri olan annelerin çocuklarının da %83,1\'inde depresif belirtiler saptanmıştır. İntihar girişiminde bulunan 141 hastanın %60\'ında depresif belirtiler saptanmış olup, ergenlerin depresyon/ümitsizlik ölçeği ile annelerinin depresyon/ümitsizlik ölçeği arasında pozitif korelasyon gözlenmiştir (p=0,001, r= 0,362). Ailesinde psikiyatrik bozukluk tanısı olan birey bulunan ergenlerin %70,8\'inde, kendisinde psikiyatrik bozukluk tanısı olan ergenlerin %86,8\'inde diğer gruplara göre depresif belirtilerin daha fazla olduğu saptanmıştır. Daha önceden intihar girişiminde bulunan olguların %81,8\'nin annesinde, eşinden ayrı olan annelerin %68\'inde, daha önceden psikiyatrik bozukluk tanısı olan ergenlerin %73,7\'nin annesinde depresif belirtiler saptanmıştır. Sonuç: Çalışmamızda; ergen yaş grubunda intihar girişimlerinin giderek arttığı, intihar girişim nedenlerinin başında ailesel problemlerin geldiği saptanırken, depresif belirtilerin de intihar girişimlerinde ergenler için önemli bir faktör olduğu görülmüştür.

Anahtar Kelimeler

• Ergen, anneler, intihar girişimi

Kaynakça

1. Gould MS, Greenberg T, Velting DM, Shaffer D. Youth sui- cide risk and preventive interventions: a review of the past 10 years. J Am Acad Child Adolesc Psychiatry 2003; 42
2. Koplin B, Agathen J. Suicidality in children and adolescents: A review. Curr Opin Pediatr 2002; 14 (6): 713-7.
3. Kurihara T, Kato M, Reverger R, Tirta IG. Suicide rate in Bali. Psychiatry Clin Neurosci 2009; 63 (5): 701.
4. Pomerantz W, Gittelman M, Farris S, Frey L. Drug ingestions in children 10-14 years old: An old problem revisited. Sui- cide Life Threat Behav 2009; 39(4): 433-9.
5. İntihar İstatistikleri 2010. Türkiye İstatistik Kurumu. Erişim: http://www.tuik.gov.tr erişim tarihi: 4.04.2012
6. Aktepe E, Kandil S, Topbaş M. Çocuk ve ergenlerde intihar davranışı. TSK Koruyucu Hekimlik Bülteni 2005; 4(2): 88- 97.
7. Duman M, Özdemir D, Demir K, Akman N, Ünal N. Çocuk acil servisine intihar girişimi ile başvuran olguların özellik- leri. Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi 2004; 18(3): 236-40.
8. Uyanıkoğlu A, Zeybek E, Cordan İ, Avcı S, Tükek T. İntok- sikasyon vakalarının değerlendirilmesi. Nobel Med 2007; 3(2): 18-22.

9. Aktepe E, Kandil S, Göker Z. ve ark. İntihar girişiminde bu- lunan çocuk ve ergenlerde sosyodemografik ve psikiyatrik özelliklerin değerlendirilmesi. TAF Prev Med Bull 2006; 5(6): 444-54.
10. Yalaki Z, Taşar M.A., Yalçın N, Dallar Y. Çocukluk ve gençlik dönemindeki özkıyım girişimlerinin değerlendiril- mesi. Ege Tıp Dergisi 2011; 50(2): 125-8.
11. Siyez D. Ergenlik döneminde intihar girişimleri: Bir gözden geçirme. Kastamonu Eğitim Dergisi 2006; 14(2): 413-20.
12. Aydemir Ç, Vedin Temiz H, Göka E. Major depresyon ve özkıyımda kognitif ve emosyonel faktörler. Türk Psikiyatri Dergisi 2002; 13(1): 33-9.
13. Eskin M, Ertekin K, Harlak H, Dereboy Ç. Lise öğrencisi ergenlerde depresyonun yaygınlığı ve ilişkili olduğu et- menler. Türk Psikiyatri Dergisi 2008; 19(4): 382-9.
14. Thapar A, Collishaw S, Pine DS, Thapar AK. Depression in adolescence. Lancet 2012; 379 (9820):1056-67.
15. Xing XY, Tao FB, Wan YH, et al. Family factors associated with suicide attempts among Chinese adolescent students: a national cross-sectional survey. J Adolesc Health 2010; 46(6): 592-9.
16. Pompili M, Serafini G, Innamorati M, et al. Substance abuse and suicide risk among adolescents. Eur Arch Psychiatry Clin Neurosci. 2012 Jan 31 (Epub ahead of print)
17. Savaşır I, Şahin N. ed. Bilişsel-davranışçı terapilerde de- ğerlendirme: sık kullanılan ölçekler. Özyurt matbaacılık. Ankara 1997: 23-39.
18. Seber G, Dilbaz N, Kaptanoğlu C, Tekin D. Umutsuzluk ölçeği: geçerlilik ve güvenirliği. Kriz Dergisi 1993; 1: 139- 142.
19. Schwartz KA, Pyle SA, Dowd MD, Sheehan K. Attitudes and beliefs of adolescents and parents regarding adolescent suicide. Pediatrics. 2010; 125 (2): 221-7.
20. Sönmez E, Karakuş A, Çavuş U.Y, Civelek C, İpek G, Zeren C. Bir üniversite hastanesi acil servisine başvuran olguların değerlendirilmesi. Dicle Tıp Dergisi 2012; 39 (1): 21-6.
21. Deveci A, Taşkın O, Dündar P. ve ark. Manisa ili kent mer- kezinde özkıyım düşüncesi ve girişimi yaygınlığı. Türk Psi- kiyatri Dergisi 2005; 16(3): 170-8.
22. Eskin M. Ergen ruh sağlığı sorunları ve intihar davranışıyla ilişkileri. Klinik Psikiyatri 2000; 3: 228-34.
23. Ozdel O, Varma G, Atesci FC, Oguzhanoglu NK, Karadag F, Amuk T. Characteristics of suicidal bahavior in a Turkish sample. Crisis 2009; 30(2): 90-3.
24. Klein DN, Lewinsohn PM, Rohde P, Seeley JR, Olino TM. Psychopathology in the adolescent and young adult offs- pring of a community sample of mothers and fathers with major depression. Psychol Med 2005; 35(3): 353-65.
25. Özer D, Kocabıyık A, Girgin V, Demirarslan P. Erken baş- langıçlı depresyonlarda aile yüklülüğü (gözden geçirme). Düşünen Adam 2002; 15(4): 215-20.
26. Öç ÖY, Şişmanlar ŞG, Ağaoğlu B, Tural Ü, Önder E, Kara- kaya I. Anne-babalarında ruhsal bozukluk olan çocukların ruhsal durumlarının değerlendirilmesi. Klinik Psikiyatri 2006; 9(1): 123-30.
27. Feldman E. Risks, resilience, prevention. The epidemiology of adolescent health. Clinics in Family Practice 2000; 2(7): 230-5.
28. Wickramaretne P, Greenwald S, Weissman MM: Psychi- atric disorders in the relatives of probands with prepuber- tal-onset or adolescent-onset major depression. J Am Acad Child Adolesc Psychiatry 2000; 39(11): 1396-405.
29. Türkleş S, Hacıhasanoğlu R, Çapar S. Lise öğrencilerinde depresyon düzeyi ve etkileyen faktörlerin incelenmesi. Ata- türk Üniversitesi Hemşirelik Yüksekokulu Dergisi 2008;
30. Özfırat Ö, Pehlivan E, Özdemir F. Malatya il merkezindeki lise son sınıf öğrencilerinde depresyon prevalansı ve ilişki- li faktörler. İnönü Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi 2009; 16(4): 247-55.
31. Kaya M, Genç M, Kaya B, Pehlivan E. Tıp fakültesi ve sağlık yüksekokulu öğrencilerinde depresif belirti yaygın- lığı, stresle başa çıkma tarzları ve etkileyen faktörler. Türk Psikiyatri Dergisi 2007; 18(2): 137-46.
32. David Klonsky E, Kotov R, Bakst S, Rabinowitz J, Bromet EJ. Hopelessness as a predictor of attempted suicide among first admission patients with psychosis: a 10-year cohort study. Suicide Life Threat Behav 2012; 42 (1):1-10.
33. Özmen D, Erbay Dündar P, Çetinkaya A, Taşkın O, Özmen E. Lise öğrencilerinde umutsuzluk ve umutsuzluk düzeyini etkileyen etkenler. Anadolu Psikiyatri Dergisi 2008; 9(1): 8-15.