Ayfer Tunç’un Suzan Defter Romanında Ebeveynden Tevarüs Edilen Mutsuzluk

Öz

Ayfer Tunç, çağdaş Türk edebiyatının önemli yazarlarından biridir. Kapak Kızı, Bir Deliler Evinin Yalan Yanlış Anlatılan Kısa Tarihi, Yeşil Peri Gecesi, Dünya Ağrısı, Aziz Bey Hadisesi, Âşıklar Delidir ya da Yazı Tura, Osman, Kuru Kız gibi romanları bulunan yazarın çoğu eserinde olduğu gibi Suzan Defter adlı romanında da mutsuzluk teması geniş yer tutar. Eser, bu bakımdan ana karakterler Ekmel Bey ile Derya’nın mutsuz hayatlarının hikâyesidir denebilir. Tunç, romanında başkahramanlarının ruh dünyasını; hüzünlerini, umutsuzluklarını, yalnızlıklarını, uyumsuzluklarını uzun uzun anlatır. Ancak mutsuzluklarının nedenlerini geçmişlerinde; ailelerinde, anne ve babalarının münasebetlerinde, hatta büyükanne ve büyükbabalarında arar. Bu sebeple sık sık karakterlerinin geçmişlerine, aile hayatına, çocukluk yıllarına döner, ebeveynlerini mercek altına alır. Eser, bu bakımdan depresif hâllerin kaynağının geçmişte, çocuklukta bulunduğunu ve kuşaktan kuşağa aktarıldığını ileri süren psikanalitik görüşler ve özellikle psikosoybilim kuramı doğrultusunda tahlil edilmeye uygundur. Çünkü psikosoybilim, insandaki travmaları ailesel geçmişte, kuşaklararası aktarımlarda ve kolektif bellekte arayan bir yaklaşımdır. Ayfer Tunç da bu anlayışa uygun olarak roman karakterlerindeki mutsuzluğun köklerini geçmişteki yaşantılarına ve önceki kuşaklara bağlar. Bu makalede yazarın Suzan Defter adlı romanındaki mutsuzluk teması ele alınmış, başkahramanların mutsuzluklarının nedenleri, psikanalitik kuramlar doğrultusunda geçmişlerinde, ailevî ilişkilerinde ve ebeveynlerinde aranmış, içinde bulundukları ruh hâlinin kökenleri ve nedenleri tespit edilmeye çalışılmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Ayfer Tunç
• Suzan Defter
• mutsuzluk
• psikanaliz
• psikosoybilim
• ebeveyn.

Etik Beyan

Bu makalede, çalışmanın içeriği gereği etik kurul izni alınmasına gerek yoktur.

Inherited Unhappiness from Parents in Ayfer Tunç’s Novel Suzan Defter

Öz

Ayfer Tunç is a key contemporary Turkish novelist and storyteller. As in many of her works, the theme of unhappiness is central in Suzan Defter. The novel tells the unhappy lives of its protagonists, Ekmel Bey and Derya In the novel, Tunç offers an in-depth portrayal of the protagonists’ inner worlds, focusing on their sorow, despair, loneliness, and emotional incompatibility. Rather than attributing their unhappiness solely to present circumstances, she traces its origins to the past-specifically to family structures, parental relationships, an deven earlier generations. Accordingly, the narrative frequently turns to the characters’ childhoods and family histoires, closely examining the roles of parents and ancestors. From this perspective, the novel lends itself to analysis through pyschoanalytic approaches, particularly the theory of psychogenealogy, which posşts that psychological traumas and depressive states originate anda re transmitted across generations. Psychogenealogy emphasizes familial history, intergenerational transmission, and Collective memory as key sources of individual suffering. In line with this theoretical framework, Tunç associates the root of her characters’ unhappiness with their past experiences and inherited familial patterns. This article analyzes the theme of unhappiness in Suzan Defter, seeking the causes of the protagonists’ psychological distress in their pasts, family relationships, and parental figüres within the context of psychoanalytic theories, and aims to identify the origins and underlying reasosns of their emotional states.

Anahtar Kelimeler

• Ayfer Tunç
• Suzan Defter
• Freud
• unhappiness
• psychoanalysis
• psychogenealogy
• parent.

Etik Beyan

This article does not require ethical committee approval due to the nature of the study.

Kaynakça

1. Aktay, E. (2019). Ayfer Tunç’un Romanlarında Toplumsal Cinsiyet. Balıkesir: Balıkesir Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi).
2. Aslan, S. (2018. 05). “Ayfer Tunç: Hepimizin İçinde Bir Yer Ağrıyor ve Bu Ağrı Hiç Dinmeyecek”. https://medium.com/okuryazartv/ayfer-tun%C3%A7-hepimizin-i%C3%A7inde-bir-yer-a%C4%9Fr%C4%B1yor-vebu-a%C4%9Fr%C4%B1-dinmeyecek-2ef83112ee5c(Erişim tarihi: 08. 06. 2026)
3. Aydın, A. (2011.01.01). “Suzan Defter Gerçeğin Ne Olduğuna Cevap Arayışıdır”. https://www.evrensel.net/haber/17298/suzan-defter-gercegin-ne-olduguna-cevap-arayisidir (Erişim tarihi: 08. 06.2026)
4. Ergun, C. (2018). Ayfer Tunç’un Hikâye ve Romanlarında Kadın. Edirne: Trakya Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi).
5. Freud, S. (2022). Psikanaliz Üzerine Beş Ders. (çev. Zeynep Ünalan), İstanbul: Karbon Kitaplar.
6. İnci, H. (2014). Ayfer Tunç’la Karanlıkta Kelimeler. İstanbul: Can Yay.
7. Jones, E. (2022), Psikanaliz. (çev. Dr. İzzeddin Şadan), İstanbul: Dorlion Yay.
8. Jung, C. G. (2005). Dört Arketip. (çev. Zehra Aksu Yılmazer), İstanbul: Metis Yay.

9. Jung, C.G. (2016). Analitik Psikoloji Sözlüğü. (çev. Nur Nirven), İstanbul: Pinhan Yay.
10. Jung, C. G. (2024). Psikanaliz Teorisi. (çev. Daim Balıbey), İstanbul: Dorlion Yay.
11. Özmen Akalın, F. A. (2025). “Sessizlikle Aktarılan Miras: Türkiye ve Fransa’da Klinik Sosyoloji ve Psikosoybilim Perspektifinden Kuşaklararası Travma”. Uluslararası Sosyal ve Beşeri Bilimler Araştırma Dergisi. C.12, S. 122, Ağustos, 1752-1766.
12. Paker, M. (1997). “Klasik ve Yorumsamacı Psikanalizlerin ‘Geçmiş’e Bakışları Açısından Karşılaştırılması”. Toplum Bilim. S. 72, Bahar, 102-127.
13. Schützenberger, A. A. (2017). Psikosoybilim. (çev. Kağan Kahveci), İstanbul: İş Bankası Yay.
14. Selçuk Karakuş, S. (2024). “Ayfer Tunç’un Kuru Kız Romanının Oidipus Karmaşası, Kötülüğün Sıradanlığı ve İğrençlik Kavramları Açısından İncelenmesi”. Türük Uluslararası Dil, Edebiyat ve Halkbilimi Araştırmaları Dergisi. S. 36, Mart, 108-128.
15. Şarklı Güvercin, G. (2017). Ayfer Tunç’un Romanlarında Şahıslar Dünyası. Ankara: Gazi Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi).
16. Tunç, A. (2016). Suzan Defter. İstanbul: Can Yay. 8. bs.
17. Yalom, I. (2008). Güneşe Bakmak Ölümle Yüzleşmek, (çev. Zeliha İyidoğan Babayiğit), İstanbul: Kabalcı Yay.
18. Yılmaz, Ü. (2024). Ayfer Tunç’un Roman ve Hikâyelerindeki Kişilerin Psikanalitik Açıdan İncelenmesi. Giresun: Giresun Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, (Yayımlanmamış Doktora Tezi).