Branş Öğretmenlerinin Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Dersine Bakışları

Elif Angın; Hasan Meydan

Branş Öğretmenlerinin Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Dersine Bakışları

Öz

Bu çalışma, farklı branş öğretmenlerinin Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi (DKAB) dersine ilişkin algılarını ve değerlendirmelerini incelemeyi amaçlamaktadır. Araştırma, nitel yaklaşım ve durum çalışması deseninde yürütülmüştür. Sakarya ilinde görev yapan 10 farklı branş öğretmeni ile yarı yapılandırılmış görüşmeler yapılmış, maksimum çeşitlilik örneklemesiyle veri toplanmıştır. Veriler betimsel analiz yöntemiyle değerlendirilmiştir. Araştırma bulguları, “DKAB Dersinin Okuldaki Yeri ve Önemi” ve “Derse Yönelik Katkı Algısı” olmak üzere iki ana tema altında toplanmıştır. Katılımcılar, DKAB dersinin temel ahlaki değerleri kazandırmada ve aileden alınamayan dini eğitimi tamamlamada önemli bir rol oynadığını belirtmiştir. Dersin, sosyal medyanın olumsuz etkilerine karşı koruyucu işlev gördüğü, erken yaşta verilmesinin ise daha kalıcı sonuçlar doğurduğu ifade edilmiştir. Müfredatta zorunlu olması gerektiği vurgulanmış, ders saatlerinin yetersizliği nedeniyle seçmeli derslerle desteklenmesi önerilmiştir. Günlük yaşamla bağlantısı sayesinde dersin ilgi çekici bulunduğu, ancak “zaten biliyoruz” algısının ilgiyi azalttığı aktarılmıştır. Dersin ismi genel olarak uygun bulunmakla birlikte, içeriği daha iyi yansıtacak şekilde güncellenmesi önerilmiştir. Katılımcılar, DKAB dersinin ahlaki gelişim, sosyal beceri ve manevi destek açısından katkı sunduğunu; öğretmen-öğrenci ilişkisinin dersin etkisinde belirleyici olduğunu ifade etmiştir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

Altaş, Nurullah. “Öğrenci Velilerinin İlköğretim Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Derslerine Karşı Tutum Düzeylerinin Dini Tutum Düzeyleriyle İlişkisi”. Ankara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi 45/1 (2004), 85-105.
Arın, Ahmet. “Ortaöğretim Din Kültürü Ve Ahlak Bilgisi Öğretiminin Yaşam Boyu Sürdürülebilirlik Açısından Değerlendirilmesi”. Milli Eğitim Dergisi 47/217 (2018), 25-55.
Arpacı, Mücahit. “İlköğretim Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Dersine Yönelik Velilerin Tutumları (Diyarbakır Örneği)”. Sakarya Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi 16/29 (2014).
Arslan, Yusuf. “Sıradanlaştırılan Felsefe Dersleri, Aşırılaştırılan Din Kültürü Ve Ahlak Bilgisi Dersleri Kayıp Mı, Kazanım Mı? (2017-2018/2018-2019 Yılları Program Örnekleri)”. Uluslararası Anadolu Sosyal Bilimler Dergisi 3/2 (2019).
Ay, Mustafa Fatih. “Din Kültürü Ve Ahlak Bilgisi Eğitimi, Dindarlık, Ahlaki Olgunluk Ve Saldırganlık Arasındaki İlişkiler”. Milli Eğitim Dergisi 50/232 (2021), 313-334.
Baltacı, Ali. “Nitel Araştırma Süreci: Nitel Bir Araştırma Nasıl Yapılır?” Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 5/2 (2019), 368-388.
Coşkun, Recai vd. Sosyal Bilimlerde Araştırma Yöntemleri. Sakarya: Sakarya Yayıncılık, 10. Basım, 2019.
Doğan, Recai - Ege, Remziye. Din Eğitimi El Kitabı. Ankara: Grafiker Yayınları, 2021.

Eğri, Osman. “Eğitimin Genel Amaçları Açısından Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Dersleri”. Ankara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi 1 (2003), 271-291.
Erken, Baki. “Hukuki Temelde Türkiye’de Zorunlu Din Dersi”. Selçuk Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi. Gökmen, Rabia. Lise Öğrencilerinin İnanç Gelişimini Etkileyen Faktörler (Lüleburgaz Örneği). İstanbul, Yüksek Lisans Tezi, 2020.
Gökmen, Rabia - Altaş, Nurullah. “Lise Öğrencilerinin Dini Tutum ve Davranışlarını Etkileyen Faktörler”. Talim Dergisi 6/1 (2022), 7-21.
Hendek, Abdurrahman - Zengin, Mahmut. Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Öğretmenlerine Göre Din Dersleri -Statü, Programlar ve Çoğulculuk-. Değerler Eğitimi Merkezi, 2021.
Hisar, Ahmet Hamdi - Özdemir, Şuayip. “Ortaokullardaki Din Kültürü Ve Ahlak Bilgisi Dersi Hakkında Veli Görüşleri”. Sosyal Bilimler Araştırmaları -1. Ankara: Amasya Üniversitesi Yayınları, 2022.
Kaymakcan, Recep vd. “Öğrencilerin Gözüyle İlköğretim Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Eğitimi Bölümleri Üzerine Bir Araştırma”. Değerler Eğitimi Dergisi 9/22 (2011), 103-138.
Keskiner, Emine. “Okullardaki Din Kültürü Ve Ahlak Bilgisi Dersleri Ve Sorunları”. Din Eğitimi Ve Sorunları. İstanbul: Ensar Neşriyat, 2022.
Kıral, Bilgen. “Nitel Bir Veri Analizi Yöntemi Olarak Doküman Analizi”. Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 15 (2020), 170-189.
Metin, Osman - Ünal, Şükriye. “İçerik Analizi Tekniği: İletişim Bilimlerinde ve Sosyolojide Doktora Tezlerinde Kullanımı”. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 22/2 (2022).
Öcal, Mustafa. Osmanlı’dan Günümüze Türkiye’de Din Eğitimi. İstanbul: Dergah, 2. Basım, 2017. Tosun, Cemal. Din Eğitimi Bilimine Giriş. Pegem, 2023.
Uçar, Recep - Sayın, Gülşen. “Türkiye’de Laiklik Tartışmaları Çerçevesinde Din Kültürü Ve Ahlak Bilgisi Derslerinin Zorunlu Hale Gelişi Ve Din Eğitimi Uygulamalarına Yansıması”. İ.Ü. İlahiyat Fakültesi Dergisi 8/2 (2017), 269-298.
Ulu Kalın, Özlem - Koçoğlu, Erol. “Sosyal Bilgiler Öğretmen Adaylarının Bağımsızlık Değerine Karşı Metaforik Algıları”. Ahi Evran Üniversitesi Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi 18/2 (2017), 419-434.
Yemenici, Ahmet. “Din Kültürü Ve Ahlak Bilgisi Öğretmenlerinin Diğer Dinlere Ve Mensuplarına İlişkin Yaklaşımları (Nitel Bir Çalışma)”. Toplum Bilimleri Dergisi 8/15 (2014), 153-176.
Yıldırım, Ali - Şimşek, Hasan. Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri. Seçkin Yayıncılık, 12. Basım, 2022.
Yıldız, İlhan. “Din Kültürü Ve Ahlak Bilgisi Dersi: Zorunlu Mu Kalmalı, Yoksa Seçmeli Mi Olmalı?” TÜBAV Bilim Dergisi 2/2 (2009), 243-256.
“Din Kültürü Ve Ahlak Bilgisi Dersi Öğretim Programları”. Milli Eğitim Bakanlığı, 2018.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Din Sosyolojisi

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Elif Angın ^*
0009-0001-7192-0889
Türkiye

Hasan Meydan
0000-0002-9093-7555
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

30 Nisan 2025

Gönderilme Tarihi

11 Nisan 2025

Kabul Tarihi

28 Nisan 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 5 Sayı: 8

IZ

https://izlik.org/JA75LF83BC

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Angın, E., & Meydan, H. (2025). Branş Öğretmenlerinin Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Dersine Bakışları. Din Sosyolojisi Araştırmaları, 5(8), 117-144. https://izlik.org/JA75LF83BC

AMA

1.Angın E, Meydan H. Branş Öğretmenlerinin Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Dersine Bakışları. DİSAR. 2025;5(8):117-144. https://izlik.org/JA75LF83BC

Chicago

Angın, Elif, ve Hasan Meydan. 2025. “Branş Öğretmenlerinin Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Dersine Bakışları”. Din Sosyolojisi Araştırmaları 5 (8): 117-44. https://izlik.org/JA75LF83BC.

EndNote

Angın E, Meydan H (01 Nisan 2025) Branş Öğretmenlerinin Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Dersine Bakışları. Din Sosyolojisi Araştırmaları 5 8 117–144.

IEEE

[1]E. Angın ve H. Meydan, “Branş Öğretmenlerinin Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Dersine Bakışları”, DİSAR, c. 5, sy 8, ss. 117–144, Nis. 2025, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA75LF83BC

ISNAD

Angın, Elif - Meydan, Hasan. “Branş Öğretmenlerinin Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Dersine Bakışları”. Din Sosyolojisi Araştırmaları 5/8 (01 Nisan 2025): 117-144. https://izlik.org/JA75LF83BC.

JAMA

1.Angın E, Meydan H. Branş Öğretmenlerinin Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Dersine Bakışları. DİSAR. 2025;5:117–144.

MLA

Angın, Elif, ve Hasan Meydan. “Branş Öğretmenlerinin Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Dersine Bakışları”. Din Sosyolojisi Araştırmaları, c. 5, sy 8, Nisan 2025, ss. 117-44, https://izlik.org/JA75LF83BC.

Vancouver

1.Elif Angın, Hasan Meydan. Branş Öğretmenlerinin Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Dersine Bakışları. DİSAR [Internet]. 01 Nisan 2025;5(8):117-44. Erişim adresi: https://izlik.org/JA75LF83BC