Dil ve Konuşma Terapı̇stlerı̇nı̇n Mesleklerinde Yapay Zekâ Kullanımına Yönelik Tutumlarının İncelenmesi

Mete Orçun Bayrakdar; Mümüne Merve Parlak; Seren Düzenli Öztürk; Cansu Yıldırım Tutar

doi:10.58563/dkyad.1902030.2026.2.6

TR EN

Dil ve Konuşma Terapı̇stlerı̇nı̇n Mesleklerinde Yapay Zekâ Kullanımına Yönelik Tutumlarının İncelenmesi

Öz

Amaç: Bu araştırmanın temel amacı, Türkiye’de aktif olarak görev yapan dil ve konuşma terapistlerinin (DKT) yapay zekâ (YZ) teknolojilerine yönelik farkındalık, bilgi, kullanım deneyimi ve mesleki tutumlarını incelemektir. İkincil olarak, YZ’nin değerlendirme ve terapi süreçlerine entegrasyonuna ilişkin görüşlerin verimlilik, bireyselleştirme ve etik boyutlar açısından değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Yöntem: Betimsel tarama modelinde yürütülen araştırmaya, kartopu örnekleme yöntemiyle ulaşılan 227 DKT katılmıştır. Veriler, araştırmacılar tarafından literatür doğrultusunda geliştirilen ve üç bölümden oluşan çevrim içi anket formu aracılığıyla toplanmıştır. Anket; demografik bilgiler, YZ’ye ilişkin eğitim ve kullanım deneyimleri ile YZ’ye yönelik tutumları değerlendiren soruları içermektedir. Veri toplama süreci gönüllülük esasına dayalı olarak çevrim içi ortamda gerçekleştirilmiştir. Veriler tanımlayıcı istatistiklerle özetlenmiş; kategorik değişkenlerin öğrenim düzeyine göre karşılaştırılmasında Ki-kare/Fisher-Freeman-Halton Exact testi, sürekli değişken için Kruskal–Wallis H testi kullanılmıştır. Bulgular: Katılımcıların %48’i YZ’ye ilişkin herhangi bir eğitim almadığını, %36.6’sı ise eğitim almadığını ancak almak istediğini belirtmiştir. Değerlendirme süreçlerinde YZ kullananların oranı %22.5; seanslarda kullananların oranı %28.2’dir. Buna karşın, tüm örneklem üzerinden hesaplandığında katılımcıların %44.9’u değerlendirme süreçlerinde YZ’den daha önce yararlanmadığını ancak yararlanmak istediğini; %39.2’si ise seanslarında yararlanmadığını ancak yararlanmak istediğini belirtmiştir. Katılımcılar YZ’nin iş yükünü azaltma ve verimliliği artırma potansiyeline olumlu yaklaşırken, etik sorunlar ve hata riski konusunda kaygı bildirmiştir. YZ’nin terapistin yerini tamamen alabileceği görüşü düşük düzeyde desteklenmiştir. Sonuç: DKT’ler YZ teknolojilerine yönelik genel olarak olumlu tutum sergilemekle birlikte, formel eğitim eksikliği ve etik kaygılar da öne çıkmaktadır; bu bulgular, söz konusu etkenlerin sınırlı klinik entegrasyonla ilişkili olabileceğini düşündürmektedir. Eğitim programlarının yapılandırılmış biçimde geliştirilmesi ve etik çerçevenin güçlendirilmesi, YZ’nin klinik uygulamalara daha güvenli ve etkili biçimde entegre edilmesine katkı sağlayabilir.

Anahtar Kelimeler

yapay zekâ, dil ve konuşma terapisi, klinik tutum, teknoloji entegrasyonu, etik kaygılar, mesleki eğitim

Teşekkür

Bu çalışmanın ön veriler, İzmir Bakırçay Üniversitesi III. Sağlık Bilimleri Öğrenci Kongresi'nde (SAGOK, 2024) özet bildiri/sözlü sunum olarak sunulmuştur.

An Investigation of Speech-Language Therapists’ Attitudes Toward the Use of Artificial Intelligence in Their Profession

Öz

Purpose: Artificial intelligence (AI) technologies are gaining prominence in assessment, intervention, and decision support processes within speech and language therapy (SLT) and healthcare. Natural language processing, automatic speech recognition systems, and machine learning-based applications exhibit significant clinical application potential, especially in the management of aphasia, speech sound disorders, and alternative and augmentative communication systems (Adikari et al., 2024; Albudoor & Peña, 2021). Nonetheless, the literature indicates that discussions concerning ethics, data security, and professional role delineations in the integration of AI into clinical applications are ongoing (Austin et al., 2025; Jobin et al., 2019). In the national literature, there seem to be few studies that systematically investigate SLTs' attitudes toward AI and their experiences in utilizing it. The objective of this study is to investigate the awareness, usage experiences, and professional attitudes of speech and language therapists in Turkey regarding AI technologies. Method: The study employed a descriptive survey methodology. The study included 227 speech and language therapists currently employed across various provinces in Turkey, recruited through snowball sampling. An online questionnaire form, designed in accordance with the literature and refined through expert consultation, served as the instrument for data collection (Ain & Imtiaz, 2025; Aggarwal et al., 2025; Albudoor & Peña, 2021). The survey has three parts: (1) personal information, (2) questions about AI education and use, and (3) questions about how people feel about AI. Participants were queried regarding their receipt of AI training, their utilization of AI in assessment and therapeutic processes, and their perspectives on the influence of AI on various dimensions, including efficiency, personalization, workload, ethics, and the risk of error. The collection of data was done online and was not required. Results: The results show that many of the people who took part have not had formal training in AI, but most of them want to learn more about it. It was found that the use of AI in assessments and therapy is not very common, but people are more willing to use it. People who took part in the study think that AI can help therapists do less work and make therapy more efficient. This finding aligns with perspectives in the literature that AI-supported systems can serve as decision support tools (Benway & Preston, 2024; Balo et al., 2025). Nonetheless, considerable apprehensions were expressed regarding the potential for ethical transgressions and the likelihood of mistakes. A large number of people who took part in the survey think that AI could cause moral problems and that their current level of education is not enough to use AI. Also, not many people thought that AI could completely replace therapists. This aligns with strategies that promote the integration of AI as an auxiliary resource in healthcare (Jobin et al., 2019; Sezgin, 2023). Conclusion: The results show that speech and language therapists generally have a good opinion of AI technologies. However, this good opinion doesn't lead to widespread use in clinical settings because of a lack of training, ethical concerns, and doubts about how to use them. People see AI as a tool that helps therapists make decisions in the clinic, not as a system that takes over for the therapist. These findings underscore the necessity of incorporating AI into speech-language therapy training programs that feature structured, practice-oriented content with an ethical component. Future studies that compare groups of therapists with varying levels of experience and analyze actual usage patterns in clinical environments will enhance the comprehension of AI's role in the field.

Anahtar Kelimeler

artificial intelligence, speech and language therapy, clinical attitude, technology integration, ethical concerns, professional training

Teşekkür

The preliminary data from this study were presented as an abstract paper/oral presentation at the 3rd İzmir Bakırçay University Health Sciences Student Congress (SAGOK, 2024).

Kaynakça

Adikari, A., Hernandez, N., Alahakoon, D., Rose, M. L., & Pierce, J. E. (2023). From concept to practice: A scoping review of the application of AI to aphasia diagnosis and management. Disability and Rehabilitation, 46(7), 1288–1297. https://doi.org/10.1080/09638288.2023.2199463
Aggarwal, K., Ravi, R., & Yerraguntla, K. (2025). Use of artificial intelligence tools by audiologists and speech-language therapists: An international survey of academicians. Journal of Otology, 20(1), 20–25. https://doi.org/10.26599/joto.2025.9540004
Ain, Q., & Imtiaz, R. (2025). The role of technology in speech-language therapy: Perceptions, effectiveness, and challenges in a resource-limited setting. Journal of Health and Rehabilitation Research, 5(1), 1–8. https://doi.org/10.61919/jhrr.v5i1.1754
Albudoor, N., & Peña, E. D. (2021). Factors influencing US speech and language therapists’ use of technology for clinical practice. International Journal of Language & Communication Disorders, 56(3), 567–582. https://doi.org/10.1111/1460-6984.12614
Austin, J., Benas, K., Caicedo, S., Imiolek, E., Piekutowski, A., & Ghanim, I. (2025). Perceptions of artificial intelligence and ChatGPT by speech-language pathologists and students. American Journal of Speech-Language Pathology, 34(1), 174–200. https://doi.org/10.1044/2024_ajslp-24-00218
Ballard, K. J., Etter, N. M., Shen, S., Monroe, P., & Tien Tan, C. (2019). Feasibility of automatic speech recognition for providing feedback during tablet-based treatment for apraxia of speech plus aphasia. American Journal of Speech-Language Pathology, 28(2S), 818–834. https://doi.org/10.1044/2018_ajslp-msc18-18-0109
Balo, E., Ökte, B., & Selvi Balo, S. (2025). Artificial intelligence in assessment and intervention of speech and language disorders: A literature review. The European Research Journal, 11(6), 1235–1243. https://doi.org/10.18621/eurj.1677704
Benway, N. R., & Preston, J. L. (2024). Artificial intelligence–assisted speech therapy for /ɹ/: A single-case experimental study. American Journal of Speech-Language Pathology, 33(5), 2461–2486. https://doi.org/10.1044/2024_ajslp-23-00448
Deka, C., Shrivastava, A., Abraham, A. K., Nautiyal, S., & Chauhan, P. (2024). AI-based automated speech therapy tools for persons with speech sound disorder: A systematic literature review. Speech, Language and Hearing, 28(1). https://doi.org/10.1080/2050571x.2024.2359274
Ehlert, H., & Lüdtke, U. (2026). The application of artificial intelligence in speech and language therapy: Attitudes and expectations. International Journal of Language & Communication Disorders, 61(1), e70172. https://doi.org/10.1111/1460-6984.70172

Georgiou, G. P. (2025). Transforming speech-language pathology with AI: Opportunities, challenges, and ethical guidelines. Healthcare, 13(19), 2460. https://doi.org/10.3390/healthcare13192460
Jobin, A., Ienca, M., & Vayena, E. (2019). The global landscape of AI ethics guidelines. Nature Machine Intelligence, 1(9), 389–399. https://doi.org/10.1038/s42256-019-0088-2
Oliveira-Buckley, A., O’Sullivan, B., McKean, C., & Frizelle, P. (2026). An AI tutorial for speech and language therapists: Translating concepts from the AI literature into accessible knowledge and clinically relevant applications. International Journal of Language & Communication Disorders, 61(2), e70201. https://doi.org/10.1111/1460-6984.70201
Özdemir, Ş., Kayhan Aktürk, Ş., İyigün Uzunöz, E., & Tunçer, A. M. (2025). Beyond line drawings and photographs: A narrative review on the potential use of AI-assisted images in acquired language disorders. Dil, Konuşma ve Yutma Araştırmaları Dergisi, 8(1), 60–86. https://doi.org/10.58563/dkyad-2025.81.4
Pokorny, M. A., Liang, V. S., Thorne, P. R., MacFater, W. S., Habib, A.-R., Mahadevan, M., & Holt, E. A.-L. (2025). Perspectives of audiologists and hearing screeners in the clinical use of AI in detecting otitis media – A qualitative study. BMC Digital Health, 3(1). https://doi.org/10.1186/s44247-025-00202-3
Porter, K. (2025). Job-related factors affecting special education teachers in the PK-12 classrooms technology proficiency: A predictive correlational study [Doctoral dissertation, Liberty University].
Rami, M. (2025). Potential impact of artificial intelligence on the practice and profession of speech-language pathology: A working paper. University of North Dakota. https://doi.org/10.31356/csd-fac013
Saeedi, S., Ghazisaeedi, M., Ebrahimi, M., Seifpanahi, M.-S., & Bouraghi, H. (2023). The willingness and attitudes of speech-language pathologists towards the use of mobile health technology: A survey study. BMC Health Services Research, 23(1). https://doi.org/10.1186/s12913-023-09339-1
Sezgin, E. (2023). Artificial intelligence in healthcare: Complementing, not replacing, doctors and healthcare providers. Digital Health, 9. https://doi.org/10.1177/20552076231186520
Suh, H., Dangol, A., Meadan, H., Miller, C. A., & Kientz, J. A. (2024). Opportunities and challenges for AI-based support for speech-language pathologists. Proceedings of the 3rd Annual Meeting of the Symposium on Human-Computer Interaction for Work, 1–14. https://doi.org/10.1145/3663384.3663387
Toğram, B., Güneri, Y., & Yanat-Van Zonderen, E. (2019). Türkiye’de dil ve konuşma terapistlerinin klinik uygulama ve deneyimlerinin incelenmesi. Dil, Konuşma ve Yutma Araştırmaları Dergisi, 2(3), 315–347.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Konuşma Patolojisi

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Mete Orçun Bayrakdar ^*
0009-0005-3091-8888
Türkiye

Mümüne Merve Parlak
0000-0002-1603-2360
Türkiye

Seren Düzenli Öztürk
0000-0003-3630-173X
Türkiye

Cansu Yıldırım Tutar
0000-0002-9957-3006
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

17 Eylül 2026

Gönderilme Tarihi

4 Mart 2026

Kabul Tarihi

15 Ağustos 2026

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Sayı: 2

DOI

https://doi.org/10.58563/dkyad.1902030.2026.2.6

IZ

https://izlik.org/JA85PS59YG

APA

Bayrakdar, M. O., Parlak, M. M., Düzenli Öztürk, S., & Yıldırım Tutar, C. (2026). Dil ve Konuşma Terapı̇stlerı̇nı̇n Mesleklerinde Yapay Zekâ Kullanımına Yönelik Tutumlarının İncelenmesi. Dil Konuşma ve Yutma Araştırmaları Dergisi, 2, 314-334. https://doi.org/10.58563/dkyad.1902030.2026.2.6

AMA

1.Bayrakdar MO, Parlak MM, Düzenli Öztürk S, Yıldırım Tutar C. Dil ve Konuşma Terapı̇stlerı̇nı̇n Mesleklerinde Yapay Zekâ Kullanımına Yönelik Tutumlarının İncelenmesi. DKYAD. 2026;(2):314-334. doi:10.58563/dkyad.1902030.2026.2.6

Chicago

Bayrakdar, Mete Orçun, Mümüne Merve Parlak, Seren Düzenli Öztürk, ve Cansu Yıldırım Tutar. 2026. “Dil ve Konuşma Terapı̇stlerı̇nı̇n Mesleklerinde Yapay Zekâ Kullanımına Yönelik Tutumlarının İncelenmesi”. Dil Konuşma ve Yutma Araştırmaları Dergisi, sy 2: 314-34. https://doi.org/10.58563/dkyad.1902030.2026.2.6.

EndNote

Bayrakdar MO, Parlak MM, Düzenli Öztürk S, Yıldırım Tutar C (01 Eylül 2026) Dil ve Konuşma Terapı̇stlerı̇nı̇n Mesleklerinde Yapay Zekâ Kullanımına Yönelik Tutumlarının İncelenmesi. Dil Konuşma ve Yutma Araştırmaları Dergisi 2 314–334.

IEEE

[1]M. O. Bayrakdar, M. M. Parlak, S. Düzenli Öztürk, ve C. Yıldırım Tutar, “Dil ve Konuşma Terapı̇stlerı̇nı̇n Mesleklerinde Yapay Zekâ Kullanımına Yönelik Tutumlarının İncelenmesi”, DKYAD, sy 2, ss. 314–334, Eyl. 2026, doi: 10.58563/dkyad.1902030.2026.2.6.

ISNAD

Bayrakdar, Mete Orçun - Parlak, Mümüne Merve - Düzenli Öztürk, Seren - Yıldırım Tutar, Cansu. “Dil ve Konuşma Terapı̇stlerı̇nı̇n Mesleklerinde Yapay Zekâ Kullanımına Yönelik Tutumlarının İncelenmesi”. Dil Konuşma ve Yutma Araştırmaları Dergisi. 2 (01 Eylül 2026): 314-334. https://doi.org/10.58563/dkyad.1902030.2026.2.6.

JAMA

1.Bayrakdar MO, Parlak MM, Düzenli Öztürk S, Yıldırım Tutar C. Dil ve Konuşma Terapı̇stlerı̇nı̇n Mesleklerinde Yapay Zekâ Kullanımına Yönelik Tutumlarının İncelenmesi. DKYAD. 2026;:314–334.

MLA

Bayrakdar, Mete Orçun, vd. “Dil ve Konuşma Terapı̇stlerı̇nı̇n Mesleklerinde Yapay Zekâ Kullanımına Yönelik Tutumlarının İncelenmesi”. Dil Konuşma ve Yutma Araştırmaları Dergisi, sy 2, Eylül 2026, ss. 314-3, doi:10.58563/dkyad.1902030.2026.2.6.

Vancouver

1.Mete Orçun Bayrakdar, Mümüne Merve Parlak, Seren Düzenli Öztürk, Cansu Yıldırım Tutar. Dil ve Konuşma Terapı̇stlerı̇nı̇n Mesleklerinde Yapay Zekâ Kullanımına Yönelik Tutumlarının İncelenmesi. DKYAD. 01 Eylül 2026;(2):314-3. doi:10.58563/dkyad.1902030.2026.2.6

Amaç ve Kapsam

Yazım Kuralları

Dil, Konuşma ve Yutma Araştırmaları Dergisi (DKYAD) Yazım Kuralları

Formlar bölümünde dergi yazım kurallarına göre düzenlenmiş makale şablonunu kullanarak makalenizi düzenleyebilirsiniz.

Önemli: Hakemlerin makale metni üzerinde not alabilmesi ve çalışmalarınızın çift-kör hakemlik sürecine girebilmesi için lütfen makale metninizi word (.doc veya .docx) formatında DergiPark sistemine yükleyiniz.

Başlık Sayfası
Yazarlar isimleri, kimlik bilgileri ve iletişim adreslerini ayrı bir sayfaya yazmalıdırlar. Yazının diğer bölümlerinde yazar/ların kimliği ile ilgi bir bilgi bulunmamalıdır. Teşekkür bilgisi var ise, bu sayfada belirtebilirsiniz.

Başlık sayfası ayrı bir sayfa olmalıdır. Başlık sayfasında yazar isimleri Times New Roman yazı karakteriyle 12 punto, kalın ve sayfaya ortalanmış şekilde yazılmalıdır. Birden fazla yazar olduğunda aralara virgül konularak yazar isimleri verilmeli ve sorumlu yazar belirtilmelidir. Yazar/lara ait isim, kurum bilgileri ile adres, e-posta ve ORCID kimliklerini içeren iletişim bilgileri ayrı bir başlık sayfası olarak sunulmalıdır.

Genel İlkeler
1. Yazılar, A4 boyutlarındaki kağıda alttan, üstten, sağdan ve soldan 2.5 cm boşluk bırakılarak çift aralıklı, iki yana yaslı şekilde ve tek sütun olarak hazırlanmalıdır.
2. Metin, Times New Roman yazı karakteriyle, 14 punto yazılmalıdır. Başlık, Türkçe-İngilizce özet, tablo ve şekillerle ilgili açıklamalar için ilgili bölümlere bakınız.
3. Her paragraf sekmesinde ilk satırın başında 1.25 cm (bir tab) boşluk bırakılmalıdır (Türkçe ve İngilizce özet hariç)
4. Yazıların uzunluğu kaynakça kısmı dahil olmak üzere 10000 sözcüğü geçmemelidir. Türkçe yazılarda Türkçe özet 300 sözcüğü geçmeyecek şekilde hazırlanmalıdır Bu yazılarda genişletilmiş İngilizce özet, sözcük sayısı açısından Türkçe metnin en az %40’ını içermelidir. İngilizce yazılarda ise İngilizce özet 300 sözcüğü geçmeyecek şekilde hazırlanmalıdır. Bu yazılarda genişletilmiş Türkçe özet, sözcük sayısı açısından İngilizce metnin en az %40’ını içermelidir (detaylı bilgi için bkz. 26.03.2025 tarihli duyuru). Makalenin özetleri DergiPark sistemine aktarılırken kullanılan Öz başlığı altındaki kutucuğa yazılabilecek karakter sınırı sistem tarafından 5000 olarak ayarlanmıştır. Bu teknik sorun nedeniyle, metin içindeki özetinizi 5000 karakter sınırına uyacak şekilde düzenleyerek sisteme yüklemeniz gerekmektedir. Makale metni üzerinde bir düzenleme yapmanıza gerek yoktur. Kısaca, genişletilmiş özetinizin iki versiyonu olmalıdır: Biri makale metni üzerindeki %40’lık hesaba göre yazılan, diğeri ise sisteme yüklemek için 5000 karaktere kısaltılmış versiyon.
5. Yazılar başlık sayfası, yazar bilgileri, Türkçe özet, genişletilmiş İngilizce özet, anahtar kelimeler, ana metin, kaynaklar bölümlerini içermelidir.
6. Araştırma makalelerinde ana metin, sırasıyla, giriş, yöntem, bulgular ve tartışma kısımlarından oluşmalıdır. Tablolar ve şekiller yazının en sonuna eklenmeli, ancak, metin içinde tablo numaraları ile yerleri belirtilmelidir. Tablolar metin içinde verildikleri sıra ile numaralandırılmalıdırlar.
7. Başlık Times New Roman yazı karakteriyle 12 punto, kalın ve sayfaya ortalanmış şekilde ve sözcüklerin ilk harfi büyük olarak yazılmalıdır.
8. Çalışma bir projeden veya tezden üretilmişse ya da daha önce sunulmuşsa başlığın sonuna dipnot konularak açıklanmalıdır.
9. Türkçe ve İngilizce özet için özet metni, anahtar kelimeler Times New Roman yazı karakteriyle 12 punto ve iki yana yaslı yazılmalıdır. Anahtar kelimeler en az beş, en fazla yedi sözcükten oluşmalıdır; küçük harflerle, aralarına virgül konularak verilmelidir. Anahtar kelimeler ifadesi italik ve 1.25 cm (bir tab) boşluk bırakılarak girintili şekilde yazılmalıdır. Örnek:
Anahtar kelimeler: dil bozukluğu, TODİL, erken müdahale, ebeveyn, işbirliği
10. İngilizce özet “Purpose”, “Method”, “Results”, “Conclusion” başlıkları altında düzenlenmelidir.
11. Türkçe ve İngilizce özetten sonra ana metin yeni bir sayfadan başlamalıdır.
12. Başlıklandırma formatı aşağıdaki gibi oluşturulmalıdır.
• Tüm ana başlıklar (örn., giriş, yöntem) ilk harfi büyük, kalın, düz yazı tipiyle ve ortalanmış,
• Birinci alt başlıklar (örn., katılımcılar, veri analizi) ilk harfi büyük, kalın ve sola yaslı,
• İkinci alt başlıklar ilk harfi büyük, kalın, italik ve sola yaslı,
• Üçüncü alt başlıklar ilk harfi büyük, kalın, 1.25 cm (bir tab) boşluk bırakılarak girintili,
• Dördüncü alt başlıklar, ilk harfi büyük, kalın, italik, 1.25 cm (bir tab) boşluk bırakılarak girintili
13. Kaynakların yazımı yeni bir sayfadan başlamalıdır. Metin içinde ve kaynakçada Amerikan Psikologlar Birliği tarafından yayınlanan “Publication Manual of American Psychological Association (APA) (7. baskı) adlı kitapta belirtilen yazım kuralları uygulanmalıdır.
14. Metin içerisinde verilen her kaynak kaynakça listesinde, aynı şekilde kaynakçada verilmiş olan her kaynak metnin içinde verilmiş olmalıdır.
15. Makaleye ilişkin eklerin olması durumunda kaynakçadan sonra “Ekler” başlığı altında verilmelidir. Ek-1, Ek-2 şeklinde numaralandırma kullanılarak, eke ilişkin başlık verilmelidir. Örnek; Ek-1: Okuma metni

Metin içinde atıf türleri aşağıdaki biçimlerde yapılabilir:
1. Topbaş (2006) sesletim yeterliğini, bireyin konuşmada yer alan organlarının ardışık, uyumlu hareketleriyle belirli bir dile ait konuşma seslerini doğru telaffuz etme becerisi olarak tanımlamaktadır.
2. Sesletim bozuklukları da, konuşma seslerinin çıkartılış yeri, biçimi, hızı, zamanlaması ve basıncının hatalı üretimine dayalı sorunlardır. (Topbaş, 2006).
3. Topbaş’in 2006’da yaptığı çalışmaya göre ise sesbilgisel yeterlik, konuşma seslerini dil bağlamında kurallara uygun kullanmayı bilme becerisidir.

Atıf Türü	Esere Yapılan İlk Atıf	Aynı Esere Yapılan Diğer Atıflar	Parantez Formatında Esere Yapılan İlk Atıf	Parantez Formatında Aynı Esere Yapılan Diğer Atıflar
Bir yazarlı	Topbaş (2009)	Topbaş (2009)	(Topbaş, 2009)	(Topbaş, 2009)
İki yazarlı	Topbaş ve Maviş (2009)	Topbaş ve Maviş (2009)	(Topbaş & Maviş, 2009)	(Topbaş & Maviş, 2009)
Üç yazarlı	Topbaş ve ark., (2009)	Topbaş ve ark., (2009)	(Topbaş ve ark., 2009)	(Topbaş ve ark., 2009)
Dört yazarlı	Topbaş ve ark., (2006)	Topbaş ve ark., (2006)	(Topbaş ve ark., 2006)	(Topbaş ve ark., 2006)
Beş yazarlı	Topbaş ve ark., (2006)	Topbaş ve ark., (2006)	(Topbaş ve ark., 2006)	(Topbaş ve ark., 2006)
Altı veya daha fazla yazarlı	Topbaş ve ark., (2006)	Topbaş ve ark., (2006)	(Topbaş ve ark., 2006)	(Topbaş ve ark., 2006)
Kurum adı (kısaltmalı)	Dil ve Konuşma Terapistleri Derneği (DKTD, 2006)	DKTD (2006)	(Dil ve Konuşma Terapistleri Derneği [DKTD], 2006)	(DKTD, 2006)
Kurum adı (kısaltmasız)	Anadolu Üniversitesi (2007)	Anadolu Üniversitesi (2007)	(Anadolu Üniversitesi, 2007)	(Anadolu Üniversitesi, 2007)

Tablolar ve Şekiller

1. Tablo başlığı tablo numarası ile birlikte tablonun üstünde olmalıdır.
2. Tablo numaraları, tablo başlığı ve tablo içerisindeki metin sola dayalı, Times New Roman yazı karakteriyle 12 punto, tek satır aralığıyla yazılmalıdır.
3. Tablo numaraları ilk harfi büyük, tablo başlıkları italik ve ilk harfler büyük olarak yazılmalıdır.
4. Tablo adından önce ve tablonun kendisinden sonra bir satır boşluk (enter) bırakılmalıdır.
5. Metin içerisinde “Tablo 1’de gösterildiği üzere” gibi bir ifade ile tablodan mutlaka bahsedilmeli, sonrasında tablo verilmelidir.
6. Şekil başlığı şekil numarası ile birlikte şeklin altında olmalıdır.
7. Şekil numaraları ve şekil başlığı sola dayalı, Times New Roman yazı karakteriyle 12 punto, yazılmalıdır.
8. Şekil numaraları ve şekil başlıkları ilk harfi büyük ve italik olarak yazılmalıdır.
9. Şekil adından önce ve şeklin kendisinden sonra bir satır boşluk (enter) bırakılmalıdır.
10. Metin içerisinde “Şekil 1’de gösterildiği üzere” gibi bir ifade ile şekilden mutlaka bahsedilmeli, sonrasında şekil verilmelidir.
11. Eğer şekil başka bir kaynaktan alınıyor ise mutlaka atıf sayfa numarası ile birlikte verilmelidir.

Kaynaklar
1. Kaynaklar alfabetik sırayla verilmelidir. Soyadların aynı olması durumunda isimlerin baş harfleri dikkate alınır.
2. Kaynakça yazımında paragraf sekmesinde girintiler bölümünde, sağ ve sol alanı 0, özel sekmesi asılı ve 1.25 cm (1 tab) olarak yapılmalıdır.
3. Times New Roman yazı karakteriyle 10 punto, çift satır aralığı ile ve iki yana yaslı yazılmalıdır.
4. Kaynakça gösterimi ile ilgili örnekler aşağıda sunulmuştur. Daha ayrıntılı bilgi almak için Amerikan Psikologlar Birliği tarafından yayınlanan “Publication Manual of American Psychological Association (APA) (7. baskı) adlı kitapta belirtilen yazım kurallarına bakınız.

Makale	Vuolo, J. ve Goffman, L. (2020). Vowel accuracy and segmental variability differentiate children with developmental language disorder in nonword repetition. Journal of Speech, Language, and Hearing Research, 63(12), 3897-4332. https://doi.org/10.1044/2020_JSLHR-20-00166
Kitap	Erkuş, A. (2014). Psikolojide ölçme ve ölçek geliştirme I: temel kavramlar ve işlemler (2. baskı). Pegem Akademi Yayınları.
Kitap içinde bölüm	Topbaş, S. (2011). Sesbilgisel Gelişim. S. Topbaş (Ed.), Dil ve Kavram Gelişimi (5. baskı) içinde (s. 75-108). Kök Yayıncılık.
Tez	Ünal, Ö. (2011). Rezonans bozukluklarının nazometrik değerlendirmesi: 4-18 yaş aralığındaki bireyler için Türkçe norm çalışması [Yayınlanmamış Doktora tezi]. Anadolu Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Eskişehir
İnternetten alınan kaynak	Britton, L. (2021, Ocak 9). Why does the impact of COVID-19 feel so hard for many SLTs? RCSLT Home. https://www.rcslt.org/covid-case-studies/impact-of-covid-19-hard-for-many-slts/

Etik İlkeler ve Yayın Politikası

DKYAD Etik İlkeler ve Yayın Politikası

Dil, Konuşma ve Yutma Araştırmaları Dergisi (DKYAD) dil ve konuşmanın normal gelişimi, bozuklukları, değerlendirme ve terapisi ve dil ve konuşma terapisi alanındaki diğer konuları ile ilgili çalışmaları yayımlayan, çift-kör hakemlik ilkelerini temel alan açık erişimli bir akademik dergidir. Türkiye’deki Dil ve Konuşma Terapistleri Derneği’nin (DKTD) bir yayınıdır. DKYAD’a çalışmaların gönderilmesi, değerlendirilmesi, kabulü ya da yayımlanması gibi hiçbir aşamasında DKYAD herhangi bir ücret talep etmemektedir.

DKYAD açık erişimli bir dergi olup, içeriğine anında açık erişim sağlar. Yayınlanan makalelerine Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 (CC BY-NC-ND 4.0) lisansını uygular. Yazarlar makalelerini yayınlanmak üzere teslim ettiklerinde, CC BY-NC-ND lisansının çalışmalarına uygulanmasını kabul eder. Bu Açık Erişim Lisansı kapsamında yazarlar, yazar ve orijinal kaynağa uygun şekilde atıfta bulunulduğu sürece herkesin makalelerinin içeriğini ticari olmayan amaçlarla ücretsiz olarak okuyabileceğini, indirebileceğini, kopyalayabileceğini, yazdırabileceğini, dağıtabileceğini veya yeniden kullanabileceğini kabul eder.

DKYAD’da yayımlanan tüm çalışmaların en üst etik standartlarda olması hedeflenmektedir. Bunun için COPE (Yayın Etiği Komitesi) tarafından hazırlanan Yürütme Kılavuzu (Code of Conduct) ve Uygulama Rehberi’nin (Best Practice Guidelines) izlenmesi benimsenmiştir. Gerekli koşulların sağlanmasında yazar, baş editör, yardımcı editör, hakem, dergi yönetimi ve yayıncı olmak üzere tüm tarafların sorumlulukları bulunmaktadır. Editörlerin Cope Rehberi'ni (Cope Guidance for Editors) takip etmesi; Hakemlerin ise Etik Rehberi'ni (COPE Ethical Guidelines for Peer Reviewers) incelemesi ve rehberde belirtilen hususlara dikkat etmesi beklenmektedir.

Bu ilkeler kapsamında:

Yayın Kurulu ve Editörlerin sorumlulukları

· Editörler bir makaleyi kabul veya reddetmek için her türlü sorumluluk ve yetkiye sahiptir.

· Sadece DKYAD'ın konu ve ölçütlerine uygun makaleler kabul edilmelidir.

· Editörler kabul veya reddettikleri makaleler ile çıkar çatışması içinde bulunmamalıdırlar.

· Tarafsızlık ve gizlilik ilkelerine sadık kalınmalı, reddedilen makalelerin ve makaleler yayınlanmadan önce hakemlerin isimleri ve makaledeki bilgiler saklı tutulmalıdır.

· İntihal ve sahte veriye engel olunmalıdır.

Yazarların sorumlulukları

· Öncelikle yazarlardan özgün çalışmaları ile DKYAD’a başvurması beklenmektedir.

· Yazarlar makalelerini yayınlanmak üzere teslim ettiklerinde, Creative Commons BY-NC-ND 4.0 lisansının çalışmalarına uygulanmasını kabul eder. Bu Açık Erişim Lisansı kapsamında yazarlar, yazar ve orijinal kaynağa uygun şekilde atıfta bulunulduğu sürece herkesin makalelerinin içeriğini ticari olmayan amaçlarla ücretsiz olarak okuyabileceğini, indirebileceğini, kopyalayabileceğini, yazdırabileceğini, dağıtabileceğini veya yeniden kullanabileceğini kabul eder.

· Yazarlar ayrıca, gönderdikleri çalışmalarının orijinal bir çalışma olduğunu; başka bir akademik derginin değerlendirme sürecinde olmadığını; çalışmada bulunan metin, şekil ve diğer dokümanların farklı şahıslara ait olan Telif Haklarını ihlal etmediğini; derginin CC BY-NC-ND lisansı kapsamında sahip olduğu münhasır olmayan haklara ek olarak çalışmanın ticari kullanımı, çalışmanın elektronik ve basılı olarak yayınlanması, yeniden yayınlanması ve içeriğinin dağıtımına izin verdiğini, Telif Hakkı ve Yayıncılık Politikası Onay Formu'nu imzalayarak teyit etmelidir. Bu maddelerin yanında, Yazarlar CC BY-NC-ND lisansı kapsamında çalışmalarına dair telif hakkı dahil bütün patent ve tescilli haklarının kendilerinde saklı olduğunu onaylamalıdır. Ayrıca, çalışma ile ilgili olası etik ihlallerde ya da varılan sonuçlarda ve sunulan önerilerde bütün sorumluluğun yazarlarda olduğu da bu formda taahhüt edilmelidir (Bkz. DKYAD-Telif Hakkı ve Yayıncılık Politikası Onay Formu).

· Çalışmada bilimsel ve mesleki açıdan katkı sağlayan tüm kişiler yazar olarak belirtilmelidir. Yazarların katkıları, yapılan katkının içeriği ve oranı gibi tüm detaylarıyla açıklanmalıdır (Bkz. DKYAD-Yazar Katkı Formu).

· Doğrudan ya da dolaylı alınan kurumsal destekler de açıkça belirtilmelidir. Yazarlar olası bir çıkar çatışması veya ilişkisine karşı tüm bu durumları açıkça ifade etmelidirler (Bkz. DKYAD-Çıkar Çatışması Beyanı).

· ‘İnsan’ faktörünü ele alan tüm çalışmalar için Helsinki Bildirisi’ne uygunluk açısından etik kurul onayı alınması gereklidir (https://www.wma.net/policies-post/wma-declaration-of-helsinki-ethical-principles-for-medical-research-involving-human-subjects/). Yazarlar çalışmalarına ilişkin verilerin kullanımına dair haklara sahip olmalıdırlar. Ancak, veri topladıkları katılımcılardan ‘bilgilendirilmiş onam’ almalıdırlar. Tüm bu prosedürlere ilişkin bilgiler Yöntem başlığı altında ayrıntılı şekilde açıklanmalıdır.

· Yazarlar yararlandıkları tüm kaynaklara eksiksiz ve doğru şekilde atıf yapmalıdır. Tüm çalışma metni iThenticate ya da Turnitin gibi intihal yazılımlarıyla incelenmektedir ve maksimum benzerlik oranı %20 olarak kabul edilmektedir. Daha fazla bilgi için lütfen İntihal Kontrolü Politikası sayfasını inceleyin.

. Ayrıca yazarlar çalışmanın değerlendirme sürecinde saydamlığın sağlanması açısından ham verileri ya da istatistiksel analizlere ilişkin çıktıları da sunmaya hazır olmalıdırlar.

Hakemlerin sorumlulukları

· Hakemler çift-kör hakem değerlendirme sürecini benimser ve bu sürecin gerekliliklerini yerine getirirler.

· Hakemlik teklifi sunulduğunda, makul bir zaman aralığında, olumlu ya da olumsuz yanıt vermelidirler.

· Çalışmanın konusuna dair uzmanlıkları yoksa bunu açıklamakla yükümlüdürler.

· Hakemler, yazıyla ilgili bir çıkar çatışması içinde iseler, yazıyı incelemekten kaçınmalıdırlar. Örneğin, benzer bir çalışmayı kendileri hazırlamakta iseler değerlendirmeyi reddetmelidirler.

· Hakemler, inceledikleri makalelerde intihal fark ettiklerinde, editörlere bilgi vermekle sorumludurlar.

· Hakemler, değerlendirilen yazı yayınlanmadan önce, söz konusu yazıda bulunan bilgileri kullanmamalıdırlar.

· Adil ve tarafsız bir değerlendirme yapamayacağını düşünürse bunu bildirmelidir.