Derleme

IL-1β’nin Periodontal Hastalıklardaki Etkisi: Moleküler ve Klinik Bir Değerlendirme

Cilt: 8 Sayı: 1 10 Mayıs 2026
PDF İndir
EN TR

IL-1β’nin Periodontal Hastalıklardaki Etkisi: Moleküler ve Klinik Bir Değerlendirme

Öz

Periodontal hastalıklar, patojenler ile konak bağışıklık sistemi arasındaki etkileşimler sonucunda gelişen kompleks inflamatuvar hastalıklardır. Bu süreçte interlökin-1 beta (IL-1β), inflamatuar yanıtın başlaması, sürdürülmesi ve doku yıkımının ilerlemesinde kritik bir rol oynayan başlıca proinflamatuvar sitokinlerden biridir. NLRP3 inflamazomu tarafından aktive edilen IL-1β; vasküler permeabilitenin artması, nötrofil göçünün hızlanması, MMP ve PGE2 üretiminin artması ve RANKL aracılı kemik rezorpsiyonunun uyarılması gibi mekanizmalarla periodontal dokularda hem bağ dokusu yıkımı hem de alveoler kemik kaybını önemli ölçüde arttırmaktadır. Periodontitisli bireylerde tükürük ve dişeti oluğu sıvısında IL-1β seviyelerinin yükselmiş olması, bu sitokinin hastalığın şiddetiyle doğrudan ilişkili olduğunu göstermektedir. Ayrıca interlökin-1 (IL-1) gen bölgesindeki polimorfizmler, bireylerin periodontal hastalığa yatkınlığını etkileyen önemli genetik belirleyiciler arasındadır. Tüm bu bulgular ışığında bu derlemenin amacı, IL-1β’nin biyolojik özelliklerini, inflamatuar süreçlerdeki düzenleyici etkilerini ve periodontal hastalıkların gelişimi ile ilerlemesinde oynadığı rolü kapsamlı bir şekilde ortaya koymaktır.

Anahtar Kelimeler

Destekleyen Kurum

Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Diş Hekimliği Fakültesi, Periodontoloji Anabilim Dalı

Etik Beyan

Makalemiz derleme türünde olduğu için etik kurul onayı gerekmemektedir.

Kaynakça

  1. 1. Socransky SS, Haffajee A, Cugini M, Smith C, Kent Jr R. Microbial complexes in subgingival plaque. Journal of clinical periodontology. 1998;25(2):134-44.
  2. 2. Balashova N, Dhingra A, Boesze‐Battaglia K, Lally ET. Aggregatibacter actinomycetemcomitans leukotoxin induces cytosol acidification in LFA‐1 expressing immune cells. Molecular oral microbiology. 2016;31(1):106-14.
  3. 3. Song B, Zhang Y, Chen L, Zhou T, Huang W, Zhou X, Shao L. The role of Toll‐like receptors in periodontitis. Oral Diseases. 2017;23(2):168-80.
  4. 4. Genco RJ, Slots J. Host responses in periodontal diseases. Journal of dental research. 1984;63(3):441-51.
  5. 5. Listgarten MA. Nature of periodontal diseases: pathogenic mechanisms. Journal of periodontal research. 1987;22(3).
  6. 6. Waldrop TC, Anderson DC, Hallmon WW, Schmalstieg FC, Jacobs RL. Periodontal Manifestations of the Heritable Mac‐1, LFA‐1, Deficiency Syndrome: Clinical, Histopathologic and Molecular Characteristics. Journal of periodontology. 1987;58(6):400-16.
  7. 7. RC P. The role of inflammatory mediators in the pathogenesis of periodontal disease. J Periodontol Res. 1991;26:230-42.
  8. 8. Dennison DK, Van Dyke TE. The acute inflammatory response and the role of phagocytic cells in periodontal health and disease. Periodontology 2000. 1997;14(1):54-78.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Periodontoloji

Bölüm

Derleme

Yayımlanma Tarihi

10 Mayıs 2026

Gönderilme Tarihi

2 Aralık 2025

Kabul Tarihi

21 Ocak 2026

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Cilt: 8 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Aydın, C., & Deniz, M. (2026). IL-1β’nin Periodontal Hastalıklardaki Etkisi: Moleküler ve Klinik Bir Değerlendirme. Dental and Medical Journal - Review, 8(1), 117-126. https://izlik.org/JA89GG55WP
AMA
1.Aydın C, Deniz M. IL-1β’nin Periodontal Hastalıklardaki Etkisi: Moleküler ve Klinik Bir Değerlendirme. Dent & Med J - R. 2026;8(1):117-126. https://izlik.org/JA89GG55WP
Chicago
Aydın, Can, ve Müberra Deniz. 2026. “IL-1β’nin Periodontal Hastalıklardaki Etkisi: Moleküler ve Klinik Bir Değerlendirme”. Dental and Medical Journal - Review 8 (1): 117-26. https://izlik.org/JA89GG55WP.
EndNote
Aydın C, Deniz M (01 Mayıs 2026) IL-1β’nin Periodontal Hastalıklardaki Etkisi: Moleküler ve Klinik Bir Değerlendirme. Dental and Medical Journal - Review 8 1 117–126.
IEEE
[1]C. Aydın ve M. Deniz, “IL-1β’nin Periodontal Hastalıklardaki Etkisi: Moleküler ve Klinik Bir Değerlendirme”, Dent & Med J - R, c. 8, sy 1, ss. 117–126, May. 2026, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA89GG55WP
ISNAD
Aydın, Can - Deniz, Müberra. “IL-1β’nin Periodontal Hastalıklardaki Etkisi: Moleküler ve Klinik Bir Değerlendirme”. Dental and Medical Journal - Review 8/1 (01 Mayıs 2026): 117-126. https://izlik.org/JA89GG55WP.
JAMA
1.Aydın C, Deniz M. IL-1β’nin Periodontal Hastalıklardaki Etkisi: Moleküler ve Klinik Bir Değerlendirme. Dent & Med J - R. 2026;8:117–126.
MLA
Aydın, Can, ve Müberra Deniz. “IL-1β’nin Periodontal Hastalıklardaki Etkisi: Moleküler ve Klinik Bir Değerlendirme”. Dental and Medical Journal - Review, c. 8, sy 1, Mayıs 2026, ss. 117-26, https://izlik.org/JA89GG55WP.
Vancouver
1.Can Aydın, Müberra Deniz. IL-1β’nin Periodontal Hastalıklardaki Etkisi: Moleküler ve Klinik Bir Değerlendirme. Dent & Med J - R [Internet]. 01 Mayıs 2026;8(1):117-26. Erişim adresi: https://izlik.org/JA89GG55WP




"Dünyada herşey için, medeniyet için, hayat için, başarı için en gerçek yol gösterici ilimdir, fendir. İlim ve fennin dışında yol gösterici aramak gaflettir, cahilliktir, doğru yoldan sapmaktır. Yalnız ilmin ve fenin yaşadığımız her dakikadaki safhalarının gelişimini anlamak ve ilerlemeleri zamanında takip etmek şarttır. Bin, iki bin, binlerce yıl önceki ilim ve fen lisanının koyduğu kuralları, şu kadar bin yıl sonra bugün aynen uygulamaya kalkışmak elbette ilim ve fennin içinde bulunmak değildir."

M. Kemal ATATÜRK