Öz

Eastern peoples, while creating literary texts are located in apartment culture using all kinds of materials behave quite brave. The main reason for this courage, consisting of local people is that they contribute to a common cultural background. Arabic, Persian and Turkish cultural materials created with saying has been consumed together again. One of the traditional practices of the classic era eastern texts in the generated text on the works of Eastern culture as background material to encode. The aim of this study comes cornerstone and object position of cultural interaction of the works as an introduction to classical Turkish literature is to appearance in texts. In this article, references to the name of works identified by the appearance of the witness was evaluated by couplets

Anahtar Kelimeler

• Eastern literature, classical Turkish literature. cultural background, cultural interaction, literary texts, reference

KLASİK TÜRK EDEBİYATININ KÜLTÜR KAYNAKLARI:ESERLER

Öz

Doğu halkları, edebi metinlerini oluştururken içinde yer aldıkları kültür dairesinin her türlü malzemesini kullanmakta oldukça cesur davranırlar. Bu cesaretin temel nedeni, bölge halklarının oluşan kültürel birikime ortak katkı sağlamış olmalarıdır. Arap, Fars ve Türk dilleriyle, birlikte oluşturulan kültürel malzeme yine birlikte tüketilmiştir. Klasik dönem doğu metinlerinin geleneksel uygulamalarından biri, oluşturulan metinlerde Doğu kültürüne dair eserleri arka plan malzemesi olarak kodlamaktır. Klasik Türk edebiyatı metinlerinde bilim, sanat ve edebiyat alanlarına dair eserlere doğrudan ya da dolaylı göndermeler yapılmıştır. Bu göndermeler metinlerde bazen yazar adıyla bazen eser adıyla hatırlatılır. Bu çalışmanın amacı söz konusu kültürel etkileşimlerin temel taşı ve nesnesi konumundaki eserlerin klasik Türk edebiyatı metinlerindeki görünümlerine bir giriş yapmaktır. Makalede eser adlarına yapılan göndermelerin görünüşleri tanık beyitlerle tespit edilerek değerlendirilmiştir

Anahtar Kelimeler

• Doğu edebiyatları, Klasik Türk edebiyatı, kültürel arka plan, kültürel etkileşim, edebi metin, telmih

Kaynakça

1. Ahmed-İ Yesevi’nin Rumelili Bir Takipçisi Üsküplü Atâ Tuhfetü’l-uşşâk, İ. Hakkı AKSOYAK, Ankara 2006.
2. Ahmedi, Divan (Ahmedi's Divan), Yaşar AKDOGAN, Ankara 1988.
3. Ahmedi, İskendername, (http://ekitap.kulturturizm.gov.tr/Eklenti/10667, ah- mediskendernameyasarakdoganpdf.pdf?0 [24.02.2014]).
4. Ahmedî, İskendernâme, l (İnceleme-Tıpkıbasım), İsmail ÜNVER, Ankara 1983.
5. Ahmet Paşa Dîvânı, Ali Nihat, TARLAN, Ankara 1992.
6. Ahmet Paşa’nın Şiir Dünyası, Harun TOLOSA, Ankara 2001.
7. Aşık Çelebi Divanı, Filiz KILIÇ, (http://ekitap.kulturturizm.gov.tr/ Ek- lenti/10593, asikcelebidivanifilizkilicpdf.pdf?0 [25.02.2014].
8. Edirneli Nazmi Divanı (İnceleme-Metin), Sibel ÜST, http://ekitap.kulturtu- rizm.gov.tr/Eklenti/10604,edirneli-nazmi-divani-sayfa-1- 1989pdf.pdf?0 [24.02.2014]).

9. Erzurumlu İbrahim Hakkı Divanı, Numan KÜLEKÇİ- Turgut KARABEY, Erzu- rum 1997.
10. Eski Türk Edebiyatında Mazmunlar, Ahmet Talat [ONAY], (Haz. Cemal KURNAZ), Ankara 1992.
11. Haşmet Külliyâtı, (Dîvân, Senedü’ş-şuara, Viladet-name, İntisabü’l-müluk). M. ARSLAN–İ. H. AKSOYAK, Sivas 1994. (http://ekitap.kulturtu- rizm.gov.tr/Eklenti/10617,girisvemetinpdf.pdf?0 [24.02.2014]).
12. Hayalî Bey Divanı’nın Tahlili, Cemal KURNAZ, Ankara 1987.
13. Hayâlî Dîvânı, Ali Nihat TARLAN, Ankara 1992.
14. Hecrî (Kara Çelebi Muhyi’d-dîn Mehmed) Dîvânı, Ömer ZÜLFE, Ankara, 2010. (http://ekitap.kulturturizm.gov.tr/Eklenti/10618,hecripdf.pdf?0 [25.02.2014]).
15. II. Bayezid Devri Şâirlerinden Münîrî Hayatı, Eserleri ve Dîvânı (İnceleme-Ten- kitli Metin), Ersen ERSOY. http://ekitap.kulturturizm.gov.tr/Ek- lenti/10631,muniripdf.pdf?0 [25.02.2014]).
16. Karabâş-ı Veli Oğlu Şeyh Mustafa Manevî’nin Hayatı ve Divânı (Transkripsi- yonlu-Mukayeseli Metin), Kenan MERMER, Bursa 2011.
17. Lebîb Dîvânı, (İnceleme-Tenkitli Metin-Sözlük), Orhan KURTOĞLU, Hacet- tepe Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Türk Dili ve Edebiyatı Anabilim Dalı, Eski Türk Edebiyatı Bilim Dalı Doktora Tezi, Ankara 2004. nipdf.pdf?0 [26.02.2014]). lebib-diva
18. Mevlevîlikte Bir Hanedanlık Kurucusu Sâkıb Dede Ve Dîvânı, Ahmet ARI, (http://ekitap.kulturturizm.gov.tr/Eklenti/10645,sakibdededivanigi- rispdf.pdf?0 [25.02.2014]).
19. Mostarlı Hasan Ziyâî Divanı. Müberra GÜLGENDERELİ, Ankara 2011.
20. Muvakkit-zâde Muhammed Pertev Dîvânı, Ekrem BEKTAŞ, Malatya, 2007. (http://ekitap.kulturturizm.gov.tr/Eklenti/10630,muvakkitzade-pertev- pdf.pdf?0 [25.02.2014]).
21. Nâilî-i Kadîm Divânı, Haluk İPEKTEN, İstanbul 1970.
22. Necati Bey Divanı’nın Tahlili, Mehmet ÇAVUŞOĞLU, İstanbul, 2001.
23. Nedîm Dîvânı, Muhsin MACİT, Ankara 1997. (http://ekitap.kulturtu- rizm.gov.tr/Eklenti/10635,nedim-divanipdf.pdf?0 [25.02.2014]).
24. Nef’î Dîvânı, Metin AKKUŞ, Ankara 1993.
25. Nefi Divanı’nda Tipler ve Kişilikler, Metin AKKUŞ, Erzurum 1996.
26. Nev’i Divanı’nın Tahlîlî, M. Nejat SEFERCİOĞLU, Ankara 2001.
27. Ömer Ferit Kam ve Âsâr-ı Edebiyye Tedkikâtı, Halil ÇELTİK, Ankara 1998.
28. Sâkıb Dede ve Divanı, Ahmet ARI, Ankara 2003.
29. Sünbül-zâde Vehbî Dîvânı, Ahmet YENİKALE, Kahramanmaraş 2012. (http://ekitap.kulturturizm.gov.tr/Eklenti/10651,sunbul-zade-veh- bipdf.pdf?0 [26.02.2014]).
30. Şeyhi Divanı. Mustafa İsen-Cemal KURNAZ, Ankara 1990.
31. Şeyhi Divanı’nı Tetkik. Ali Nihad TARLAN, İstanbul 1964.
32. Şeyhülislam Es’ad Efendi Ve Divanının Tenkitli Metni. Muhammed Nur DOĞAN, İstanbul 1997.