تأثیر نگاه عرفانی مولانا در آثار والت ویتمن با رویکرد و مطالعه ادبیات تطبیقی

Öz

تصوف، بعد درونی، عرفانی یا روحی - معنوی است که در ادبیات اسلامی بدان پرداخته میشود. با این حال، بسیاری از محققان اصول فقه معتقدند که تصوف خارج از حوزه اسلام بوده و در برخی از مذاهب برگرفته از دین اسلام با تصوف سر مخالفت دارد. بنابراین با گذشت سالها مجادله و مباحثه علمی و عرفانی و همچنین رویکردهای تخصصی و تفحصی در مکتب تصوف، هنوز هم در مورد خاستگاه تصوف در میان علمای دین و صوفیان اختلاف نظر وجود داشته است. هر چند این موضوع به دنیای اسلام مربوط می شود ولی با اینحال در برخی از ادبیات غیر اسلامی و یا غربی که نشانه های تأثیر گذاری اندیشه مولانا در آنها دیده میشود، نشانه هایی از تداخل دیدگاهی و رویکردی همسان با کشورهای اسلامی دیده می شود. دیدگاه سنتی تصوف را مکتب عرفانی اسلام و آغازین آن در قرون اول پس از زندگی حضرت محمد (ص) می داند؛ حال آنکه، دیدگاه دیگری ریشه های تصوف پیش از اسلام را از طریق عرفا و مکاتب و زوایا و خانقاهها بر شمرده و بر این باورند که تصوف به مرور زمان با داشتن وجوه مشترک با برخی از دیدگاههای اسلامی به ویژه شناخت راز هستی و انسان و هدایت بشر به سمت رستگاری و در قول تصوف "انسان کامل" توانسته است ماهیت اسلامی به خود بگیرد و با داده های اسلامی مترقی شود. به همین خاطر شاکله تصوف بعد از اسلام را در تنه دین اسلام دانسته و آن را به نام "تصوف اسلامی" معرفی می کنند. کلمه صوفی از فارسی گرفته شده و به معنای سرچشمه خرد بوده و خرد، نهایت قدرت معرفی می شود. بررسی انجام گرفته در مقاله سعی دارد این مفهوم را در آثار مولانا و تأثیر آن بر نویسندگان و شاعران غربی، به ویژه والت ویتمن (1892-1819)، شاعر و نویسنده آمریکایی بررسی کند. در این مقاله سعی شده نشان داده شود که ویتمن چگونه از مولوی الهام گرفته و در شعر خود پیام آور تصوف بوده است. این اشعار عمیق معنویت صوفیانه، حالات درونی عشق عرفانی و وحدت وجود را از طریق عبارات نمادین آشکار می کنند. همانگونه که مولانا جنبه هایی از تصوف و سفر در مسیر صوفیه را که در نوشته های منثور غیرقابل دسترسی است ، بیان می کند، والت ویتمن نیز همان سلوک را علیرغم متفاوت گونه بودن با ادبیات اسلامی در ادبیات غرب به نمایش می گذارد. این تحقیق نگاهی تطبیقی بین ادبیات دارد و به شیوه تحلیلی – توصیفی بیان شده است.

Anahtar Kelimeler

• مولانا
• والت ویتمن
• ادبیات تطبیقی
• تصوف

The Influence of Rumi's Mystical View on the Works of Walter Whitman with the Approach and Study of Comparative Literature

Öz

Sufism is the inner, mystical, or spiritual dimension that is addressed in Islamic literature. However, many scholars of the principles of jurisprudence believe that Sufism is outside the realm of Islam and is opposed to Sufism in some religions derived from Islam. Therefore, after years of scientific and mystical debates and specialized and exploratory approaches in the school of Sufism, there is still disagreement among religious scholars and Sufis about the origin of Sufism. Although this issue is related to the Islamic world, however, in some non-Islamic or Western kinds of literature in which there are signs of the influence of Rumi's thought, there are signs of similar views and approaches similar to Islamic countries. The traditional view of Sufism is the mystical school of Islam and its beginnings in the first centuries after the life of Prophet Mohammad (PBUH); However, another view enumerates the roots of pre-Islamic Sufism through mystics, schools, dervish lodge, and monasteries, and believes that Sufism over time, having commonalities with some Islamic views, especially the knowledge of the mystery of existence and man and guidance. Humanity towards salvation and, in the words of Sufism, "perfect man" has been able to take on an Islamic nature and progress with Islamic data. For this reason, the structure of post-Islamic Sufism is considered in the body of Islam, and it is introduced as "Islamic Sufism." The word Sufi is derived from Persian and means the source of wisdom, and wisdom is introduced as the ultimate power. The study examines this concept in Rumi's works and its influence on Western writers and poets, especially Walter Whitman (1819-1892), an American poet and writer. This article shows how Whitman was inspired by Rumi and was a messenger of Sufism in his poetry. These deep poems reveal Sufi spirituality, the inner states of mystical love, and the unity of existence through symbolic expressions. Just as Rumi describes aspects of Sufism and the journey to Sufism that are inaccessible in prose writings, Walter Whitman exhibits the same behavior despite being different from Islamic literature in Western literature. This research has a comparative look between the literature and is expressed in an analytical-descriptive manner.

Anahtar Kelimeler

• Sufism
• Rumi
• Walt Whitman
• Comparative Literature

تأثیر نگاه عرفانی مولانا در آثار والت ویتمن با رویکرد و مطالعه ادبیات تطبیقی

Öz

Sufizm, İslam literatüründe ele alınan içsel, mistik veya manevi boyuttur. Bununla birlikte, içtihat ilkelerinin birçok alimi, Sufizmin İslam aleminin dışında olduğuna ve İslam'dan gelen bazı dinlerde Sufizme karşı olduğuna inanmaktadır. Bu nedenle, tasavvuf okulunda yıllarca süren bilimsel ve mistik tartışmalardan ve uzmanlaşmış ve araştırıcı yaklaşımlardan sonra, din alimleri ve Sufiler arasında Sufizmin kökeni konusunda hala anlaşmazlıklar vardır. Bu mesele İslam dünyasıyla ilgili olsa da, Rumi'nin düşüncelerinin etkisine dair işaretlerin bulunduğu bazı İslami olmayan veya Batılı edebiyat türlerinde, İslam ülkelerine benzer görüş ve yaklaşımların işaretleri vardır. Geleneksel tasavvuf görüşü, İslam'ın mistik ekolüdür ve Hz.Muhammed'in (asm) hayatından sonraki ilk yüzyıllarda başlangıcıdır; Ancak başka bir görüş, tasavvuf öncesi tasavvufun köklerini mistikler, okullar, tekke ve manastırlar aracılığıyla sıralar ve tasavvufun zamanla bazı İslami görüşlerle, özellikle de varoluşun ve insanın gizem bilgisi ve rehberlik bilgisi ile ortaklığa sahip olduğuna inanır. Kurtuluşa doğru insanlık ve tasavvufun ifadesiyle "kusursuz insan", İslami verilerle İslami bir yapıya bürünmüştür ve ilerleyebilmiştir. Bu nedenle İslamiyet sonrası tasavvufun yapısı İslam bünyesinde ele alınmakta ve "İslam Sufizmi" olarak tanıtılmaktadır. Sufi kelimesi Farsçadan türetilmiştir ve bilgeliğin kaynağı anlamına gelir ve bilgelik nihai güç olarak tanıtılmıştır. Çalışma, bu kavramı Rumi'nin eserlerinde ve Batılı yazar ve şairler, özellikle Amerikalı şair ve yazar Walter Whitman (1819-1892) üzerindeki etkisini incelemektedir. Bu makale Whitman'ın Rumi'den nasıl ilham aldığını ve şiirlerinde tasavvuf habercisi olduğunu gösteriyor. Bu derin şiirler, Sufi maneviyatını, mistik sevginin içsel hallerini ve varoluşun birliğini sembolik ifadelerle ortaya koymaktadır. Rumi'nin tasavvufun nesir yazılarında ulaşılamayan yönlerini ve tasavvuf yolculuğunu tanımlaması gibi, Walter Whitman da Batı edebiyatındaki İslam edebiyatından farklı olmasına rağmen aynı davranışı sergiliyor. Bu araştırma, literatür arasında karşılaştırmalı bir bakış açısına sahiptir ve analitik-tanımlayıcı bir şekilde ifade edilir.

Anahtar Kelimeler

• Mevlânâ
• Walt Whitman
• Sufism
• Karşılaştırmalı edebiyat

Kaynakça

1. Dyer, T. D. (2018). America of the Heart: Whitman and Rumi. Retrieved from www.rumiscircle.com: https://rumiscircle.com/2017/01/27/america-of-the-heart-whitman-and-rumi/
2. Farzan, M. (1974). Whitman and Sufism: Towards "A Persian Lesson". American Literature, 47(4), 572-582. doi:https://doi.org/10.2307/2924837
3. Fayez, G. M. (2016). MYSTIC IDEAS AND IMAGES IN JALAL AL-DIN RUMI. Arizona: The University of Arizona Press. Retrieved 3 19, 2021, from http://hdl.handle.net/10150/298459
4. Ford, A. L. (1987). “The Rose-Gardens of the World: Near East Imagery in the Poetry of Walt Whitman". Walt Whitman Quarterly Review, 5(3), 17-18.
5. Khosla, K. (1987). The Sufism of Rumi. London: Dorset, Elements Books.
6. Lal Sharma, R. (2016). Walt Whitman and Sufism. Spring Magazine on English Literature, 2(2), 39-43. Retrieved 3 21, 2021, from http://springmagazine.net/V2/n2/v2n208.pdf
7. Rumi, J.-e. M. (2011). The Rumi Daybook, "Mathnawi I." 365 Poems (Vol. 1). (K. &. Helminiski, Ed.) Berlin: Amazon.
8. Whitman, W. (1886). Leaves of Grass. London, UK: New Castle On Tyne. Retrieved from https://books.google.com.cy/books?id=P0IoCc730BEC&pg=PR1&source=kp_read_button&redir_esc=y#v=onepage&q&f=false

9. Whitman, W. (1959). Complete Poetry and Selected Prose. (J. E. Miller, Ed.) Boston: Houghton Mifflin Company.
10. Whitman, W. (1973). Song of Myself (4 ed.). Philadelphia: Materbooks.