Dogmatik Epistemoloji Karşısında Antik Şüphecilik
Öz
Antik dönemde Pyrrhon’un savları şüpheciliğe sistemli bir teori bünyesi kazandırır. Pyrrhon şüpheci tutumu ahlaki bir kaygıyı barındıran ruh dinginliğiyle ilişkilendirir. Bununla birlikte, elde kalan kısıtlı enformasyona bakarak Pyrrhon’un savlarını hangi argümanlarla desteklediğini söylemek zordur. Bundan dolayı, şüpheciliğin temel tezleri Stoacılar ve Akademiciler arasındaki tartışmadan anlaşılabilmektedir. Bu tartışmada şüpheci teorinin zamanla epistemolojik meselelere yönelen bir karakter kazandığı görülmektedir. Stoacılara göre bilgi deneyimle başlar. Deneyim yoluyla görünüşler ediniriz ve bu görünüşler yoluyla gerçekliği bilebiliriz. Şüpheciler, görünüş ve gerçeklik arasında kurulan bu epistemolojik ilişkinin varsayımdan başka bir şey olmadığını iddia ederler. Böyle varsayımlardan kurulu bir epistemolojiyi dogmatik olarak nitelendiren şüphecilik için Stoacı savlar çelişkilerle doludur. Başlangıçta, bu tür çelişkileri göstererek hakim epistemolojinin problemlerini ortaya seren şüpheci felsefe, nihayetinde her türden epistemolojinin karşı karşıya geleceği güçlü tezler ortaya atmaktadır. Çalışmanın amacı, şüpheciliğin söz konusu tezlere nasıl ulaştıkları, görüşlerini hangi argümanlara dayandırdıkları ve şüpheciliğe yönelik itirazlar temelinde şüpheci filozofların aralarındaki tartışmaların neler olduğunu incelemektir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Allen, J. (1994). Academic Probabilism and Stoic Epistemology. The Classical Quarterly, 44 (1), 85-113.
- Annas, J. (1990). Stoic Epistemology. S. Everson (Ed.). Epistemology: Companions to Ancient Thought (vol. 1) içinde, (194-203). New York: Cambridge University Press.
- Barnes, J. (1990). Some Ways of scepticism. S. Everson (Ed.). Epistemology: Companions to Ancient Thought (vol. 1) içinde, (204-224). New York: Cambridge University Press.
- Burnyeat, M. F. (2012). Explorations in Ancient and Modern Philosophy (Volume I). Cambridge: Cambridge University Press.
- Çelik, S. (2010). Bilgi Felsefesi: İlkçağ’dan Yeniçağ’a. İstanbul: Doruk Yayıncılık.
- Cicero, M.T. (2006). On Academic Scepticism. Trans. Charles Brittain. Indianapolis: Hackett Publishing Company.
- Dumont, J. P. (2007). Antik Felsefe. Çev. İsmail Yerguz. Ankara: Dost Kitabevi Yayınları.
- Empiricus, S. (2005) Against the Logicians. R. Bett (Ed. and Trans.). New York: Cambridge University Press.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Bilgi Felsefesi , Eskiçağ Felsefesi
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Yayımlanma Tarihi
8 Eylül 2024
Gönderilme Tarihi
27 Mart 2024
Kabul Tarihi
4 Temmuz 2024
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2024 Sayı: 25