Araştırma Makalesi

TÜRKİYE’DE DOĞA KORUMANIN BLOKZİNCİR TABANLI FİNANSMANI İÇİN BİR ÖRNEK OLARAK FLORAKEY: PARİS ANLAŞMASI İLE UYUMLU KRİPTOTURİZM MODELİ

Cilt: 8 Sayı: 15 19 Temmuz 2025
PDF İndir
EN TR

TÜRKİYE’DE DOĞA KORUMANIN BLOKZİNCİR TABANLI FİNANSMANI İÇİN BİR ÖRNEK OLARAK FLORAKEY: PARİS ANLAŞMASI İLE UYUMLU KRİPTOTURİZM MODELİ

Öz

Bu çalışma, genelde çevre koruma ve özelde doğa koruma faaliyetleri için yenilikçi bir finansman mekanizması olarak ilgili kamu kurumları tarafından kullanılabilecek blokzincir tabanlı bir model önermektedir. Kavramsal çerçeveye somut bir temel sağlamak amacıyla, Türkiye’de Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü (DKMP) tarafından yönetilen milli parklar, tabiat parkları, sulak alanlar ve doğa turizmi alanlarında koruma, finansal sürdürülebilirlik ve toplumsal katılımı artırmayı hedefleyen çevresel açıdan sürdürülebilir bir kriptopara sistemi tasarlanmıştır. “FloraKey” olarak adlandırılan model, enerji dostu bir token (FKT), NFT tabanlı koruma sertifikaları ve QR entegreli mobil uygulama üzerinden kullanıcı davranışlarını ödüllendiren bir yapıya sahiptir. Model, ziyaretçi girişlerinden kamp hizmetlerine, NFT bağış sertifikalarından karbon dengeleme ürünlerine kadar DKMP’ye sürdürülebilir dijital gelir akışları yaratmayı hedeflemektedir. Tasarım odaklı araştırma yöntemiyle geliştirilen sistemin simülasyon analizi, kullanıcıların yalnızca %10’unun token kullandığı senaryoda dahi yıllık 175 milyon TL gelir ve yaklaşık 150.000 ton CO₂ eşdeğeri çevresel katkı sağlayabileceğini göstermektedir. Mevcut yasal çerçeve içerisinde sistem, ödeme aracı değil “katkı ve ödül token’ı” olarak konumlandırılmakta; DKMP denetiminde çalışacak kamuya açık cüzdan yapısı ve NFT pazar yeriyle bütünleşmektedir. Paris İklim Anlaşması, AB Yeşil Mutabakatı ve karbon ofset piyasalarıyla da uyumlu olan bu öneri, Türkiye’nin doğa koruma politikalarında dijitalleşme ve çevreci teknolojiye geçişi destekleyici bir adım olarak değerlendirilmektedir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Bilgin A. (2021). Türkiye’nin Biyolojik Zenginlikleri. Ünal, V. ve Kıraç, C.O. (Ed.), Türkiye’nin Biyolojik Zenginlikleri (s. 452-477). Ankara: Sonçağ.
  2. DKMP. (2021). Doğa Turizmi Uygulama Rehberi. Ankara: T.C. Tarım ve Orman Bakanlığı.
  3. DKMP. (2023). Korunan Alanlar Ziyaretçi ve Gelir Raporu. Ankara: T.C. Tarım ve Orman Bakanlığı.
  4. DKMP. (2023). Milli Parklar ve Sulak Alanlar Ziyaretçi Raporu. Ankara: Tarım ve Orman Bakanlığı.
  5. DKMP. (2023). Milli Parklar Yıllık Ziyaretçi İstatistikleri. Ankara: Tarım ve Orman Bakanlığı.
  6. ESMA. (2023). ESMA Public Statement on the application of MiCA to NFTs. https://www.esma.europa.eu Erişim: 05/05/2025
  7. EU Technical Expert Group on Sustainable Finance. (2022). EU Taxonomy: Final Report on the Technical Screening Criteria. https://ec.europa.eu Erişim: 05/05/2025

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Doğal Kaynak Yönetimi, Koruma ve Biyolojik Çeşitlilik, Yaban Hayatı ve Habitat Yönetimi, Çevre Yönetimi (Diğer)

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

19 Temmuz 2025

Gönderilme Tarihi

11 Mayıs 2025

Kabul Tarihi

29 Haziran 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 8 Sayı: 15

Kaynak Göster

APA
Bilgin, A. (2025). TÜRKİYE’DE DOĞA KORUMANIN BLOKZİNCİR TABANLI FİNANSMANI İÇİN BİR ÖRNEK OLARAK FLORAKEY: PARİS ANLAŞMASI İLE UYUMLU KRİPTOTURİZM MODELİ. Doğanın Sesi, 8(15), 18-29. https://izlik.org/JA35MX28JP
AMA
1.Bilgin A. TÜRKİYE’DE DOĞA KORUMANIN BLOKZİNCİR TABANLI FİNANSMANI İÇİN BİR ÖRNEK OLARAK FLORAKEY: PARİS ANLAŞMASI İLE UYUMLU KRİPTOTURİZM MODELİ. Doğanın Sesi. 2025;8(15):18-29. https://izlik.org/JA35MX28JP
Chicago
Bilgin, Adem. 2025. “TÜRKİYE’DE DOĞA KORUMANIN BLOKZİNCİR TABANLI FİNANSMANI İÇİN BİR ÖRNEK OLARAK FLORAKEY: PARİS ANLAŞMASI İLE UYUMLU KRİPTOTURİZM MODELİ”. Doğanın Sesi 8 (15): 18-29. https://izlik.org/JA35MX28JP.
EndNote
Bilgin A (01 Temmuz 2025) TÜRKİYE’DE DOĞA KORUMANIN BLOKZİNCİR TABANLI FİNANSMANI İÇİN BİR ÖRNEK OLARAK FLORAKEY: PARİS ANLAŞMASI İLE UYUMLU KRİPTOTURİZM MODELİ. Doğanın Sesi 8 15 18–29.
IEEE
[1]A. Bilgin, “TÜRKİYE’DE DOĞA KORUMANIN BLOKZİNCİR TABANLI FİNANSMANI İÇİN BİR ÖRNEK OLARAK FLORAKEY: PARİS ANLAŞMASI İLE UYUMLU KRİPTOTURİZM MODELİ”, Doğanın Sesi, c. 8, sy 15, ss. 18–29, Tem. 2025, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA35MX28JP
ISNAD
Bilgin, Adem. “TÜRKİYE’DE DOĞA KORUMANIN BLOKZİNCİR TABANLI FİNANSMANI İÇİN BİR ÖRNEK OLARAK FLORAKEY: PARİS ANLAŞMASI İLE UYUMLU KRİPTOTURİZM MODELİ”. Doğanın Sesi 8/15 (01 Temmuz 2025): 18-29. https://izlik.org/JA35MX28JP.
JAMA
1.Bilgin A. TÜRKİYE’DE DOĞA KORUMANIN BLOKZİNCİR TABANLI FİNANSMANI İÇİN BİR ÖRNEK OLARAK FLORAKEY: PARİS ANLAŞMASI İLE UYUMLU KRİPTOTURİZM MODELİ. Doğanın Sesi. 2025;8:18–29.
MLA
Bilgin, Adem. “TÜRKİYE’DE DOĞA KORUMANIN BLOKZİNCİR TABANLI FİNANSMANI İÇİN BİR ÖRNEK OLARAK FLORAKEY: PARİS ANLAŞMASI İLE UYUMLU KRİPTOTURİZM MODELİ”. Doğanın Sesi, c. 8, sy 15, Temmuz 2025, ss. 18-29, https://izlik.org/JA35MX28JP.
Vancouver
1.Adem Bilgin. TÜRKİYE’DE DOĞA KORUMANIN BLOKZİNCİR TABANLI FİNANSMANI İÇİN BİR ÖRNEK OLARAK FLORAKEY: PARİS ANLAŞMASI İLE UYUMLU KRİPTOTURİZM MODELİ. Doğanın Sesi [Internet]. 01 Temmuz 2025;8(15):18-29. Erişim adresi: https://izlik.org/JA35MX28JP