İŞ TATMİNİNİ ETKİLEYEN İŞLETME İÇİ FAKTÖRLERİN EĞİTİM SEKTÖRÜ AÇISINDAN DEĞERLENDİRİLMESİNE YÖNELİK BİR ALAN ARAŞTIRMASI

Öz

Geleceğin nitelikli iş gücünü yetiştiren eğitim kurumlarının istenilen özellikte faaliyet göstermelerinin sağlanabilmesi için bu insan gücünü yetiştiren eğitimcilerin işlerinden tatmin olmalarının sağlanması önemli bir unsur olarak karşımıza çıkmaktadır. Literatürde çalışanların iş tatminine etki eden işletme dışı ve işletme içi birçok unsurdan bahsedilir. Bu çalışmada eğitim sektöründe iş tatminini etkilediği düşünülen işletme içi faktörlerden iletişimin açıklığı, arkadaşlık ilişkileri, terfi olanakları, yönetim tarzı ve adil ücret sistemi şeklinde unsurlar incelemeye tabi tutulmuştur. Araştırma sonuçlarından elde edilen bulgulara göre eğitimciler, ücretlerinden tatmin olmadıklarını belirtirken arkadaşlık ilişkilerinden tatmin olduklarını belirtmişlerdir. Yönetim tarzından tatmin olma ve iletişimden tatmin olma konusunda ise kararsız kaldıklarını belirtmişlerdir. Bunun dışında örnek kitlenin üç unsur arasında güçlü bir ilişki kurduğu belirlenmiştir. Bunlar; kariyer gelişiminden tatmin olma, ücret artışı ve yönetim tarzından tatmin olmadır. Ayrıca analiz sonuçları göstermiştir ki eğitimciler içinde bulundukları olumsuz koşullardan bahsetseler de yaptıkları işi zevkli olarak değerlendirmekteler.

Anahtar Kelimeler

• İş Tatmini, İletişim ve Arkadaşlık İlişkileri, Ücret, Terfi, Yönetim Tarzı

A FIELD STUDY ON JOB SATISFACTION EFFECTING INTERNAL FACTORS IN EDUCATION SECTOR

Öz

In order to ensure that the education institutions that raise the qualified labour force of the future in the required manner, the educators that train this labour force should be satisfied in their work environments. In the literature, there are variety of internal and external factors affecting the job satisfaction. In this study, some of internal factors, i.e. lack of communication, friendship relations, career opportunities, management style and wage system, affecting the job satisfaction in education sector are explained. As a result of this study, the educators implied that they were satisfied with friendship relations but they were not satisfied with their wages. Also, they implied that they were undecided if they were satisfied with management style and communication. Besides these, it is determined that collection of samples established a strong relation among three factors. These are to be satisfied with rise of wages, career change and management style. In addition, the results of analysis had shown that educators evaluated their works as pleasurable even they mentioned negative conditions in which they were

Anahtar Kelimeler

• Job satisfaction, Communication and friendship relations, Wage, Promotion, Management style

Kaynakça

1. ADLER, S., RICHARD, B.S. ve NAT, J.S. (1985). Job characteristics and job satisfaction : when cause becomes consequence. Organizational Behaviour and Human Decision Processes, Vol.35, 266-278.ss.
2. AKÇAMETE, G., KANER, S. ve SUCUOĞLU, B. (2001). Tükenmişlik iş doyumu ve kişilik. Ankara , Nobel Yayınları.
3. ARDIÇ, K. ve TÜRKER, B. (2001). Kamu ve vakıf üniversitelerindeki akademik personelin iş tatmin düzeyinin karşılaştırılması. 9.Ulusal Yönetim ve Organizasyon Kongresi 24-26 Mayıs 2001, Silivri, İstanbul.
4. AYDIN, M. (2000). Eğitim yönetimi. Ankara, Hatiboğlu Yayınevi.
5. BİLGİÇ, R. (1998). The Relationship between job satisfaction and personel characteristic of Turkish worker, Journal of Psychology, 132/5.
6. BOZKURT, T. ve TURGUT, T. (1999). Çalışanların toplam kalite yönetimi uygulamaları ile ilgili iş tatmini ve kültürel sayıltıları arasındaki ilişkiler. Marmara Üniversitesi Öneri Dergisi, Cilt. 2, Haziran.
7. BRUSH, D.H., MOCH, M. K ve POOYAN, A. (1987). Individual demographic differences and job satisfaction. Journal of Occupational Behaviour, Vol.8, (2), 139-155.ss.
8. CHIN, K.S, PUN, K.F, ve LAU, H. (2002). Measurement communication- recognition framework of corporate culture change : an empirical study. Human Factor and Ergonomics in Manufactoring, Vol.12. (4), 365-382.ss.

9. DAVIS , K., (1984). İşletmelerde insan davranışı. (Çev. K. TOSUN ve diğ.). İstanbul, İstanbul Üniversitesi İşletme Fakültesi.
10. DELFGAAUW, J. (2005). The Effect of job satisfaction on job search : not just whether, but also where. Tinbergen Institute Discussion Paper, October, Rotterdam, Erasmus University.
11. EGE, B. (2000). İşgören tatminini etkileyen faktörler ve işgören tatmini ile işgören davranışı ilişkisi üzerine bir araştırma, Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Gebze İleri Teknoloji Enstitüsü, İşletme Anabilim Dalı.
12. ERDİL, O., KESKİN, H., İMAMOĞLU, S.Z. ve ERAT, S. (2004). Yönetim tarzı ve çalışma koşulları, arkadaşlık ortamı ve takdir edilme duygusu ile iş tatmini arasındaki ilişkiler : tekstil sektöründe bir uygulama, Doğuş Üniversitesi Dergisi, Cilt 5, Sayı.1, 17-26.ss.
13. ERDOĞAN, İ. (1996). İşletme yönetiminde örgütsel davranış. İstanbul, Beta Yayınları.
14. ERDOĞAN, H. (2002). Personel devri ve iş tatmini ile işten ayrılma düşüncesi arasındaki ilişkiyi ölçmeye yönelik bir araştırma, Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, İstanbul Üniversitesi, İşletme Fakültesi.
15. EREN, E. (1998). Örgütsel davranış ve yönetim psikolojisi. İstanbul, Beta Yayınları.
16. (2001). Örgütsel davranış ve yönetim psikolojisi. İstanbul, Beta Yayınları.
17. FELDMAN, D. ve HUGH, A. (1986). Managing individual and group behavior in organization. Auckland, McGraw-Hill International Book Company.
18. GLENN, N. D., TAYLOR, P.A. ve WEAVER, C. N. (1977). Age and job stisfaction among males and females : a multivariate, multisurvey study. Journal of Applied Psychology, Vol.62 (2), 189-193.ss.
19. HACKMAN, J.R., OLDHAM, G.R. (1975). Development of the job diagnostic survey. Journal of Applied Psychology, Vol. 60 (2), 159-170.ss.
20. IŞIKHAN, V. (1996). Sosyal hizmet örgütlerinin işlevsellik ölçütü : iş doyumu. MPM Verimlilik Dergisi, Sayı 1, 117-130.ss.
21. KARADAL, H. (1999). Yönetici yaşam biçimleri ile yöneticinin etkinliği ve iş tatmini arasındaki ilişki : bazı sektörlerde bir araştırma, Yayınlanmamış Doktora Tezi, Çukurova Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İşletme Anabilim Dalı.
22. KAWAGUCHI, D. (2002). Compensating wage differentials among self-employed workers: evidence from job satisfaction scores. Institute of Social and Economic Research, June, Osaka University.
23. KIM S. (2002). Participative and job satisfaction : lesson for management leadership. Public Administration Review, Vol.62 (2), 231-242.ss.
24. KOLASA B.J.(1969). İşletmeler için davranış bilimlerine giriş. (Çev. K. TOSUN). İstanbul, İstanbul Üniversitesi İşletme Fakültesi.
25. LEER. ve WILBUR, E.R. (1985). Age education, job tenure, salary, job characteristics and job satisfaction: multivariate analysis. Human Relations, 38 (8), 781-791.ss.
26. LUTHANS F. (1992). Organizational behaviour, New York, Mc Graw Hill.
27. LOSCOCCO, K. (1990). Reactions to blue collar work. Work and Occupations, Vol.7, (2), 280.ss.
28. NATHAN, B.R., MOHRMAN, A.M. ve MILLIMAN, J. (1991). Interpersonal relations as a contex for the effect of appraisal interwieves on performance and satisfaction : longitudinal study. Academy of Management Journal, Vol.34, 352- 369.ss.
29. NICHOLSAN, N. (2003). How to motivate your problem people. Harvard Business Review, January , 57-65.ss.
30. NUNALLY, J.C. (1978). Psychometric theory, 2.bs., New York, McGraw-Hill.
31. OSHAGBEMI, T. (1997). The Influence of rank job satisfaction of organizational members. Journal of Managerial Psychology, Vol.12 (8).
32. SAPANCALI, F. (1993). Çalışanların güçlendirilmesinde kullanılan özendirici araçlar. Verimlilik Dergisi, Cilt 22, Sayı 4.
33. SCHERMERHORN, J. R., HUNT, J. G. ve OSBORN, R. N. (1994), Management, New York, John Willey and Sons.
34. SCHWIGEN D.M. ve DENIS, A.S. (1991). Communication with employes following a manager : a longitudinal field experiment. Academy of Management Journal, Vol.34, 110-135.ss.
35. ŞİMŞEK, B. (1999). Yöneticilerin çalışanlara karşı etik sorumlulukları. Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, Cilt.1, Sayı.3.
36. TANRIVERDİ, H. (2006). Sanayi işletmelerinde çalışanların iş tatminsizliği sorunları üzerine bir araştırma. Ekonomik ve Sosyal Araştırmalar Dergisi, Bahar Sayısı, Cilt.3, Sayı.1, 1-29.ss.
37. VROOM, V. (1964). Work and motivation, New York, Willey.
38. YÜKSEL, İ. (2005). İletişimin iş tatmini üzerine etkileri. Doğuş Üniversitesi Dergisi, Cilt 6, Sayı 2, 291-306.ss.