SAĞLIK KURULUŞLARINDA ÖRGÜTSEL ADALET ALGILARININ ÖRGÜTSEL BAĞLILIĞA ETKİSİ

Öz

Bu araştırmanın amacı, örgütsel adalet ve örgütsel bağlılık kavramları arasındaki ilişkiyi sağlık sektöründe incelemektir. Araştırmanın verileri, Sakarya ilinde bulunan beş hastanede çalışan 423 sağlık çalışanına uygulanan anket yoluyla toplanmıştır. Çalışmada sağlık çalışanlarının örgütsel adalet algılamalarını ölçmek için, amirlerle ilişkiler ve çalışanlarla ilişkiler boyutlarından oluşan Örgütsel Adalet Ölçeği; örgütsel bağlılıklarını ölçmek için ise duygusal, devamlılık ve normatif bağlılık boyutlarından oluşan Örgütsel Bağlılık Ölçeği kullanılmıştır. Araştırmanın sonuçlarına göre, örgütsel adaletin boyutları örgütsel bağlılığın duygusal ve normatif bağlılık boyutlarını etkilemektedir. Sonuçlar örgütsel adalet boyutlarının, duygusal bağlılığa ilişkin varyansın %12’sini ve normatif bağlılığa ilişkin varyansın da %11’ini açıkladığını göstermektedir.

Anahtar Kelimeler

• Örgütsel Adalet, Örgütsel Bağlılık, Sağlık Çalışanları

THE EFFECT OF ORGANIZATIONAL JUSTICE PERCEPTIONS ON ORGANIZATIONAL COMMITMENT IN THE HEALTHCARE SECTOR

Öz

The purpose of this study is to explore the relationship between organizational justice and organizational commitment in the healthcare sector. The data was collected through a survey that was administrated to 423 health employees in five hospitals in Sakarya. The data was collected with a Perception of Fair Interpersonal Treatment Scale and Organizational Commitment Scale. According to results, normative commitment sub dimensions of organizational commitment were effected by organizational justice sub dimensions the relations with supervisors and the relations with employees . Organizational justice dimensions contributed 12% of the variance for affective commitment and contributed 11% of the variance for normative commitment

Anahtar Kelimeler

• Organizational Justice, Organizational Commitment, Health Employees

Kaynakça

1. BALAY, R. (2000). Yönetici ve öğretmenlerde örgütsel bağlılık. Ankara: Nobel yayın dağıtım.
2. BARLING, J., PHILLIPS, M. (1993). Interactional, formal, and distributive justice in the workplace: an exploratory study. The Journal of Psychology. 127(6), 649-656. ss.
3. BATEMAN, T.S., STRASSER, S. (1984). A longitudinal analysis of the antecedents of organizational commitment. Academy of Management Journal. 27(1), 95-112. ss.
4. BAYRAM, L. (2005). Yönetimde yeni bir paradigma: örgütsel bağlılık. Sayıştay Dergisi, 59, 125-129. ss.
5. CİHANGİROĞLU, N. (2011). Askeri doktorların adalet algıları ile örgütsel bağlılıkları arasındaki ilişkinin analizi. Gülhane Tıp Dergisi. 53: 9-16. ss.
6. COHEN-CHARASH, Y., SPECTOR, P.E. (2001). The role of justice in organizations: a meta-analysis. Organizational Behavior and Human Decision Process. 86 (2), 278-321. ss.
7. DOĞAN, H. (2002). İşgörenlerin adalet algılamalarında örgüt içi iletişim ve prosedürel bilgilendirmenin rolü. Ege Akademik Bakış Dergisi. 2(2), 71-78. ss.
8. DONOVAN, M., DRASGOW, F., MUNSON, L.J. (1998). The perceptions of fair interpersonal treatment scale: Development and validation of a measure of interpersonal treatment in the workplace. Journal of Applied Psychology. 83(5), 683-692. ss.

9. ELOVAINIO, M., KIVIMÄKI, M., VAHTERA, J. (2002). Organizational justice: evidence of a new psychosocial predictor of health. American Journal of Public Health. 92(1), 105- 108. ss.
10. INGERSOLL, G.L., KIRSCH, J.C., MERK, S.E., LIGHTFOOT, J. (2000). Relationship of organizational culture and readiness for change to employee commitment to the organization. The Journal of Nursing Administration. 30(1), 11-20. ss.
11. GREENBERG, J. (1990). Organizational justice: Yesterday, today, and tomorrow. Journal of Management. 16, 399-432. ss.
12. GÜL, H. (2003). Davranışsal bağlılık yaklaşımı ve değerlendirilmesi. Celal Bayar Üniversitesi İ.İ.B.F. Yönetim ve Ekonomi Dergisi. 10(1), 73-83. ss.
13. GÜL, H., OKTAY, E. (2003). Çalışanların duygusal bağlılıklarının sağlanmasında Conger ve Kanungo’nun karizmatik lider özelliklerinin etkileri üzerine karaman ve Aksaray emniyet müdürlüklerinde yapılan bir araştırma. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 10, 403-427. ss.
14. İŞCAN, Ö.F., NAKTİYOK A. (2004). Çalışanların örgütsel bağdaşımlarının belirleyicileri olarak örgütsel bağlılık ve örgütsel adalet algıları. Ankara Üniversitesi S.B.F. Dergisi. 59, 181-201. ss.
15. JAHANGIR, N., AKBAR M., BEGUM, N. (2006). The role of social power, procedural justice, organizational commitment, and job satisfaction to engender organizational citizenship behavior. ABA Journal. 26, 21-36. ss.
16. JUDGE, T.A., COLQUITT, J.A. (2004). Organizational justice and stress: The mediating role of work–family conflict. Journal of Applied Psychology. 89(3), 395-404. ss.
17. LAMBERT, E. (2003). The impact of organizational justice on correctional staff. Journal of Criminal Justice. 31, 155-168. ss.
18. LUTHANS, F. (1981). Organizational behavior. New York: McGraw Hill Co.
19. MEYER, J.P., ALLEN, N.J. (1991). A three component conceptualization of organizational commitment. Human Resources Management Review. 1(1), 61-89. ss.
20. MEYER, J.P., ALLEN, N.J., SMITH, C.A. (1993). Commitment to organizations and occupations - extension and test of a 3 component conceptualization. Journal of Applied Psychology. 78(4), 538-551. ss.
21. MEYER, J.P., STANLEY, D.J., HERSCOVITCH, L., TOPOLNYTSKY, L. (2002). Affective, continuance and normative commitment to the organization: A Meta-analysis of Antecedents, correlates and consequences. Journal of Vocational Behavior. 61, 20-52. ss.
22. MOORMAN, R. H. (1991). Relationship between organizational justice and organizational citizenship behaviors: do fairness perceptions influence employee citizenship? Journal of Applied Psychology. 76(6), 845-855. ss.
23. OBENG, K., UGBORO, I. (2003). Organizational commitment among public transit employees: An assessment study. Journal of the Transportation Research Forum. 57(2), 83-98. ss.
24. O'REILLY, C., CHATMAN, J. (1986). Organizational Commitment and Psychological Attachment: The Effects of Compliance, Identification, and Internalization on Prosocial Behavior. Journal of Applied Psychology. 71 (3), 492-499. ss.
25. ÖZDEVECİOĞLU, M. (2003). Algılanan örgütsel adaletin bireylerarası saldırgan davranışlar üzerindeki etkilerinin belirlenmesine yönelik bir araştırma. Erciyes Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi. 21, 77-96. ss.
26. ÖZTÜRK, P. (2008). Örgütsel adalet ve örgütsel bağlılık arasındaki ilişkinin İstanbul’daki kamu sağlık kurumlarında incelenmesi üzerine ampirik çalışma. Yayımlanmamış yüksek lisans tezi, Marmara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü İngilizce İşletme Anabilim Dalı.
27. SCHERMERHORN, J.R., HUNT, J.G., OSBORN, R.N. (1994). Managing organization behavior. Fifth edition. New York: John Willey & Sons, Inc.
28. TIMOTHY, J., COLQUITT, J.A. (2004). Organizational justice and stress: The mediating role of work-family conflict. Journal of Applied Psychology. 89(3), 395-404. ss.
29. TÖREMEN, F. (2001). Öğrenen Okul. Ankara: Nobel Yayınevi,
30. TUTAR, H. (2007). Erzurum’da devlet ve özel hastanelerde çalışan sağlık personelinin işlem adaleti, iş tatmini ve duygusal bağlılık durumlarının incelenmesi. Süleyman Demirel Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi. 12(3), 97‐120. ss.
31. WASTI, S.A. (2001). Örgütsel adalet kavramı ve tercüme bir ölçeğin Türkçe’de güvenirlik ve geçerlik analizi. Yönetim Araştırmaları Dergisi. 1, 33-50. ss.
32. WASTI, S.A. (2002). Affective and continuance commitment to the organization: test of an integrated model in the Turkish context. International Journal of Intercultural Relations. 26, 525-550. ss.
33. YAYLI, A. ÇÖP, S. (2009). Türkiye ve Polonya'da turizm sektörü çalışanlarının örgütsel adalet ve örgütsel bağlılık algılarının karşılaştırılması. 17. Ulusal Yönetim ve Organizasyon Kongresi Bildiri Kitabı. Eskişehir: 21‐23 Mayıs 2009, 181-189. ss.
34. YAZICIOĞLU, İ., TOPALOĞLU, G.T. (2009). Örgütsel adalet ve bağlılık ilişkisi: konaklama işletmelerinde bir uygulama. İşletme Araştırmaları Dergisi. 1(1), 3-16. ss.
35. YILMAZ, G. (2004). İnsan kaynakları uygulamalarına ilişkin örgütsel adalet algısının çalışanların tutum ve davranışları üzerindeki etkisi. Yayımlanmamış doktora tezi, İstanbul Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü İnsan Kaynakları Yönetimi Anabilim Dalı.