EN
TR
SEÇİLİ KÜRESEL RİSK İŞTAHI ENDEKSLERİ İLE FİNANSAL GÖSTERGELER ARASI VOLATİLİTE YAYILIM ETKİSİNİN TVP-VAR MODELİ İLE ANALİZİ
Öz
Yerel ve küresel finans piyasalarını etkileyen risk iştahı endeksleri, politika yapıcılar, portföy yöneticileri ve yatırımcılar tarafından yakından takip edilmektedir. Çünkü risk iştahı endekslerindeki değişimler finans piyasalarındaki birçok finansal göstergeyi etkilemektedir. Özellikle finans piyasalarının entegrasyonu ve piyasalar arasındaki risk-getiri etkileşiminin artmasına bağlı olarak volatilite yayılımının analiz edilmesi önem kazanmıştır. Bu çalışma, seçilmiş küresel risk ve korku endeksleri ile Türkiye'deki çeşitli finansal göstergeler arasındaki oynaklık yayılımlarını ve bağlantılılığı araştırmayı amaçlamaktadır. Bu bağlamda, çalışmada VIX ve MOVE küresel risk iştahı endeksleri, USD/TL kuru, Ons altın fiyatı, BIST 100 Endeksi ve Türkiye’nin 10 yıllık devlet tahvil primlerine ilişkin 03.01.2012-29.12.2023 tarihleri arasındaki günlük kapanış verileri kullanılmıştır. Volatilite yayılmaları ve birbirine bağlantılılık ilişkileri Zamanla Değişen Parametreli Vektör Otoregresif (TVP-VAR) modeli ile analiz edilmiştir. Analiz bulgularına göre; volatiliteyi yayan değişkenler sırasıyla USD/TL ve VIX; volatilite alıcısı değişkenler ise sırasıyla Ons altın fiyatı, Tahvil, MOVE ve BIST100 endeksidir. Ayrıca analiz bulguları, volatilite yayılımının artış ve azalış gösterdiği dönemler itibariyle tüm dünyayı etkileyen küresel olayların öne çıktığını da ortaya koyması açısından önemli bir göstergedir. Elde edilen analiz sonuçlarının, portföy yöneticileri ve riskten korunmak isteyen yatırımcıların alacakları kararlarda faydalı olacağı düşünülmektedir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Adekoya, O. B., & Oliyide, J. A. (2021). How Covid-19 drives connectedness among commodity and financial markets: Evidence from TVP-VAR and causality-in-quantiles techniques. Resources Policy, 70, 101898.
- Akdağ, S., & İskenderoğlu, Ö. (2019). Risk iştahı endeksinin markov rejim modeli ile incelenmesi: Türkiye örneği. Ege Academic Review, 19(2), 265-275.
- Akdeniz, Ş., & Turan, İ. (2021). Davranışsal finans eğilimlerinin risk alma düzeyine etkisi. İşletme Araştırmaları Dergisi, 13(2), 1016-1032.
- Akyıldırım, E., Güneş, H., & Çelik, İ. (2022). Türkiye’de finansal varlıklar arasında dinamik bağlantılılık: TVP-VAR modelinden kanıtlar. Gazi İktisat ve İşletme Dergisi, 8(2), 346-363.
- Anbar, A., & Eker, M. (2009). Bireysel yatırımcıların finansal risk algılamalarını etkileyen demografik ve sosyoekonomik faktörler. Uluslararası Yönetim İktisat ve İşletme Dergisi, 5(9), 129-150.
- Antonakakis, N., Cunado, J., Filis, G., Gabauer, D., & de Gracia, F. P. (2020). Oil and asset classes implied volatilities: Investment strategies and hedging effectiveness. Energy Economics, 91, 104762.
- Aydın, Ü., & Ağan, B. (2016). Rasyonel olmayan kararların finansal yatırım tercihleri üzerindeki etkisi: Davranışsal finans çerçevesinde bir uygulama. Ekonomik ve Sosyal Araştırmalar Dergisi, 12(2), 95-112.
- Badshah, I. U. (2018). Volatility spillover from the fear index to developed and emerging markets. Emerging Markets Finance and Trade, 54(1), 27-40.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Finans
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yayımlanma Tarihi
22 Temmuz 2025
Gönderilme Tarihi
3 Ocak 2025
Kabul Tarihi
24 Mart 2025
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2025 Cilt: 26 Sayı: 2
APA
Cengiz, E., & Saldanlı, A. (2025). SEÇİLİ KÜRESEL RİSK İŞTAHI ENDEKSLERİ İLE FİNANSAL GÖSTERGELER ARASI VOLATİLİTE YAYILIM ETKİSİNİN TVP-VAR MODELİ İLE ANALİZİ. Doğuş Üniversitesi Dergisi, 26(2), 295-314. https://doi.org/10.31671/doujournal.1612792
AMA
1.Cengiz E, Saldanlı A. SEÇİLİ KÜRESEL RİSK İŞTAHI ENDEKSLERİ İLE FİNANSAL GÖSTERGELER ARASI VOLATİLİTE YAYILIM ETKİSİNİN TVP-VAR MODELİ İLE ANALİZİ. DOUJ. 2025;26(2):295-314. doi:10.31671/doujournal.1612792
Chicago
Cengiz, Ezgi, ve Arif Saldanlı. 2025. “SEÇİLİ KÜRESEL RİSK İŞTAHI ENDEKSLERİ İLE FİNANSAL GÖSTERGELER ARASI VOLATİLİTE YAYILIM ETKİSİNİN TVP-VAR MODELİ İLE ANALİZİ”. Doğuş Üniversitesi Dergisi 26 (2): 295-314. https://doi.org/10.31671/doujournal.1612792.
EndNote
Cengiz E, Saldanlı A (01 Temmuz 2025) SEÇİLİ KÜRESEL RİSK İŞTAHI ENDEKSLERİ İLE FİNANSAL GÖSTERGELER ARASI VOLATİLİTE YAYILIM ETKİSİNİN TVP-VAR MODELİ İLE ANALİZİ. Doğuş Üniversitesi Dergisi 26 2 295–314.
IEEE
[1]E. Cengiz ve A. Saldanlı, “SEÇİLİ KÜRESEL RİSK İŞTAHI ENDEKSLERİ İLE FİNANSAL GÖSTERGELER ARASI VOLATİLİTE YAYILIM ETKİSİNİN TVP-VAR MODELİ İLE ANALİZİ”, DOUJ, c. 26, sy 2, ss. 295–314, Tem. 2025, doi: 10.31671/doujournal.1612792.
ISNAD
Cengiz, Ezgi - Saldanlı, Arif. “SEÇİLİ KÜRESEL RİSK İŞTAHI ENDEKSLERİ İLE FİNANSAL GÖSTERGELER ARASI VOLATİLİTE YAYILIM ETKİSİNİN TVP-VAR MODELİ İLE ANALİZİ”. Doğuş Üniversitesi Dergisi 26/2 (01 Temmuz 2025): 295-314. https://doi.org/10.31671/doujournal.1612792.
JAMA
1.Cengiz E, Saldanlı A. SEÇİLİ KÜRESEL RİSK İŞTAHI ENDEKSLERİ İLE FİNANSAL GÖSTERGELER ARASI VOLATİLİTE YAYILIM ETKİSİNİN TVP-VAR MODELİ İLE ANALİZİ. DOUJ. 2025;26:295–314.
MLA
Cengiz, Ezgi, ve Arif Saldanlı. “SEÇİLİ KÜRESEL RİSK İŞTAHI ENDEKSLERİ İLE FİNANSAL GÖSTERGELER ARASI VOLATİLİTE YAYILIM ETKİSİNİN TVP-VAR MODELİ İLE ANALİZİ”. Doğuş Üniversitesi Dergisi, c. 26, sy 2, Temmuz 2025, ss. 295-14, doi:10.31671/doujournal.1612792.
Vancouver
1.Ezgi Cengiz, Arif Saldanlı. SEÇİLİ KÜRESEL RİSK İŞTAHI ENDEKSLERİ İLE FİNANSAL GÖSTERGELER ARASI VOLATİLİTE YAYILIM ETKİSİNİN TVP-VAR MODELİ İLE ANALİZİ. DOUJ. 01 Temmuz 2025;26(2):295-314. doi:10.31671/doujournal.1612792