Aestheticization of Violence in Documentary Film: Rise of Empires Ottoman Documentary Series Analysis

Öz

This study examines the transformations in the aesthetic structure of documentary cinema in the digital age through the representation of violence. It is structured around the assumption that documentary content produced for digital platforms expands the possibilities of audiovisual narration, presenting violence not merely as a theme but as an aesthetic experience. The sample of the study consists of six episodes from the first season of the Netflix documentary series Rise of Empires: Ottoman, directed by Emre Şahin. These episodes were selected via purposive sampling for containing scenes in which aestheticized representations of violence are prominently featured. The study employs thematic analysis as a qualitative research method, with the data analysis process conducted using the MaxQDA software. Throughout the analysis, the representations of violence in the documentary were examined in relation to camera angles, shot scales, light–shadow balance, color use, framing techniques, editing structure, and metaphors. Each audiovisual element was systematically coded and categorized into main codes and sub-codes. The findings reveal that digital documentaries function not only as vehicles for information transmission but also as aesthetic narrative forms that engage viewers on emotional and visual levels. This narrative approach encourages the audience to move beyond passive observation, inviting active emotional participation in the unfolding events. Consequently, the representation of violence is constructed in a multi-layered and intricate manner. In conclusion, this study deconstructs the processes through which violence is aestheticized in digital-era documentary cinema by analyzing audiovisual representations, thereby reopening a discussion on the formal possibilities of documentary narration. Furthermore, it offers insights into how aesthetic preferences and the narrative structures provided by digital platforms shape the cinematic portrayal of violence.

Anahtar Kelimeler

• Digital
• Documentary
• Aesthetic
• Violence
• MaxQDA
• Rise of Empires: Ottoman

Belgesel Filmde Şiddetin Estetize Edilmesi: Rise of Empires Ottoman Belgesel Serisinin İncelemesi

Öz

Bu çalışma, dijital çağda belgesel sinemanın estetik yapısında meydana gelen dönüşümleri, şiddetin temsil biçimleri üzerinden incelemektedir. Özellikle dijital platformlarda üretilen belgesel içeriklerin, görsel-işitsel anlatım olanaklarını genişletip, şiddeti sadece bir tema olarak değil estetik bir deneyim olarak sunduğu varsayımından hareketle yapılandırılmıştır. Araştırmanın örneklemini, Netflix’te yayınlanan ve Emre Şahin’in yönetmenliğini üstlendiği Rise of Empires: Ottoman belgesel serisinin ilk sezonuna ait altı bölüm oluşturmaktadır. Bu bölümler, estetik şiddet unsurlarının yoğun biçimde yer aldığı sahneleri içermeleri nedeniyle amaçlı örnekleme yöntemiyle seçilmiştir. Çalışmada, nitel araştırma yöntemlerinden tematik analiz kullanılmış ve veri çözümleme süreci MaxQDA yazılımı aracılığıyla yürütülmüştür. Analiz sürecinde, belgeseldeki şiddet temsilleri, kamera açıları, çekim ölçekleri, ışık-gölge dengesi, renk kullanımı, çerçeveleme teknikleri, kurgu yapısı ile metaforlar üzerinden değerlendirilmiş ve her bir görsel-işitsel unsur sistematik kodlama yöntemiyle üst ve alt kodlar halinde sınıflandırılmıştır. Bulgular, dijital belgesellerin yalnızca bilgi aktaran bir araç değil, izleyiciyle duygusal ve görsel düzeyde etkileşim kuran, estetize edilmiş bir anlatı biçimi sunduğunu göstermektedir. Bu anlatısal yaklaşım, izleyiciyi olayların pasif bir gözlemcisi olmaktan çıkarıp, anlatının duygusal dokusuna aktif biçimde katılmaya teşvik etmekte, böylece şiddet temsillerinin çok katmanlı ve derinlikli biçimde inşa edilmesini mümkün kılmaktadır. Sonuç olarak, bu çalışma dijitalleşen dönemde, belgesel sinemada şiddetin estetize edilme süreçlerini görsel-işitsel temsiller üzerinden çözümleyerek, belgesel anlatının biçimsel olanaklarını yeniden düşünmeye açmaktadır. Çalışma, aynı zamanda estetik tercihler ile dijital platformların sunduğu anlatı yapılarının sinemasal şiddeti nasıl biçimlendirdiğine dair ipuçları sunmaktadır.

Anahtar Kelimeler

• Dijital
• Belgesel
• Estetik
• Şiddet
• MaxQDA
• Rise of Empires: Ottoman

Kaynakça

1. Ak, M. (2022). Dijitalleşme ve yeni medya döneminde belgesel film estetiği. Doruk Yayınları.
2. As, E. A. ve Parsa, A. (2023). Teknolojik gelişmeler bağlamında belgesel film yaklaşımları. Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, 59, 423–444. doi: 10.30794/pausbed.1308869
3. Batalina, K., & Kostiuk, N. (2022). Violence in the context of world cinema history. Bulletin of Kyiv National University of Culture and Arts Series in Audiovisual Art and Production, 5(1), 54–63.
4. Baudrillard, J. (2024). Simülakrlar ve simülasyon. (O. Adanır, Çev.). Doğubatı Yayınları.
5. Bayrak, T. ve Yengin, D. (2021). Sanal dünyada yeni şiddet. Der Yayınları.
6. Bozalp, G. M., & Koyuncu, A. A. (2023). Byung-Chul Han’da şiddet ve toplumsal şiddetin dönüşümü. SDÜ Fen-Edebiyat Fakültesi Sosyal Bilimler Dergisi, 60, 335–368.
7. Braun, V. & Clarke, V. (2006). Using thematic analysis in psychology. Qualitative Research in Psychology, 3(2), 77–101. doi : 10.1191/1478088706qp063oa
8. Büker, S. ve Eziler Kıran, A. (1999). Televizyon reklamlarında kadına yönelik şiddet: Şiddetin nesnesi kadın. Alan Yayıncılık.

9. Cauwenberge, G. V. (2021). Cinéma vérité: Vertov yeniden gündeme geliyor. (Ö. Sarıyıldız, Çev.) B. Winston (Ed.), Belgesel sinema kitabı içinde (ss. 367–382). Ayrıntı Yayınları.
10. Cereci, S. (1997). Belgesel sinema. Şule Yayınları.
11. Cook, D. A. (2004). A history of narrative film. (4. bs.). W. W. Norton & Company.
12. Çarıkcı, K., Meral, H., Berkil, S., Çalışır, A., Önala, L., & Arslan, Özgür. (2024). Nitel araştırmalarda tematik analiz. Socrates Journal of Interdisciplinary Social Researches, 10(37), 127–140. doi: 10.5281/zenodo.10509707
13. Grierson, J. (1968). Belge film üzerine: Belge filmin baş ilkeleri. A. Göktürk (Çev.). Türk Dili Aylık Dil ve Edebiyat Dergisi, Sinema Özel Sayısı, XVII (196).
14. Han, B. C. (2021). Şiddetin topolojisi. Metis Yayınları.
15. Horkheimer, M. & Adorno, T. W. (2010). Aydınlanmanın diyalektiği. (E. Ö. Nihat Ülner, Çev.). Kabalcı Yayınları.
16. İli, B. (2024). Türk sinemasında şiddetin sunumu: Film fragmanları üzerine bir içerik analizi. TRT Akademi, 9(20), 228–251. doi: 10.37679/trta.1393624
17. Jenkins, H. (2016). Cesur yeni medya: Teknolojiler ve hayran kültürü. (N. Yeğengil, Çev.). İletişim Yayınları.
18. Kabadayı, L. (2013). Film eleştirisi: Kuramsal çerçeve ve sinemamızdan örnek çözümlemeler. Ayrıntı Yayınları.
19. Kuruoğlu, H. ve Akçora, E. (2017). Dijital ortamdaki belgesel filmde yeni anlatım biçimleri. 1. Uluslararası İletişimde Yeni Yönelimler Konferansı içinde (ss. 510–5221). İstanbul Ticaret Üniversitesi.
20. Kutay, U. (2016). Gerçeklik krizi ve belgesel sinema. Es Yayınları.
21. Michaud, Y. (1991). Şiddet. (C. Muhtaroğlu, Çev.). İletişim Yayınları.
22. Nichols, B. (2017). Belgesel sinemaya giriş. (D. Eruçman, Çev.). Boğaziçi Üniversitesi Yayınları.
23. Nuyan, N. (2021). Estetik şiddet: Dijital bedenin varlık sorunsalı. Doruk Yayımcılık.
24. Ocak, E. (2014). New media documentary: Playing with documentary film within the database logic and culture. D. Moser ve S. Dun (Ed.), Digital janus: Looking forward, looking back içinde (ss. 255–262). Inter-Disciplinary Press.
25. Patton, M. Q. (2002). Qualitative research and evaluation methods. Sage Publications.
26. Saunders, D. (2014). Belgesel. (A. N. Kanıyaş, Çev.). Kolektif Yayınevi.
27. Sayan, Ş. (2025). The topology of violence: The case of human and animal bodies in contemporary art. Turkish Studies, 20(2), 1221–1240. doi: 10.7827/TurkishStudies.81208
28. Scognamillo, G. (1996). Şiddet, toplum, birey ve kan. Cogito Şiddet, 6–7, 357–362.
29. Sorensen, B. (2008). Digital video and Alexandre Astruc’s camera-stylo: The new avant-garde in documentary. Studies in Documentary Film, 2(1), 47-59.
30. Şahin, E., McPherson, K., Wetherbee, S. (Prodüktörler) ve Şahin, E. (Yönetmen). (2020). The Rise of Empires: Ottoman [Sinema filmi]. Türkiye: Netflix.
31. Tasa Yurtsever, U. B. ve Taneri, E. (2022). Etkileşimli belgesellerde kullanıcı deneyimi ve gerçeklik algısı. Tykhe Sanat ve Tasarım Dergisi, 7(13), 223–246. doi: 10.55004/tykhe.1133886
32. Vertov, D. (1984). Kino-eye: The writings of Dziga Vertov (A. Michelson, Ed.), University of California Press.
33. Winston, B. (2021). Giriş: Belgesel sinema. (S. Salman, Çev.). B. Winston (Ed.), Belgesel sinema kitabı içinde (ss. 35–82). Ayrıntı Yayınları.
34. Yavuz, S. (2024). Belge filmden interaktif belgesele: Teknolojik gelişmeler bağlamında belgeselin değişen estetiği. İnönü Üniversitesi İletişim Fakültesi Elektronik Dergisi (İNİF E-Dergi), 9(1), 111–133. doi: 10.47107/inifedergi.1419741