Araştırma Makalesi

E-Ticaret Lojistiğinde Dijitalleşme: Lojistik 4.0, Otonom Sistemler ve Deniz Taşımacılığına Etkilerinin Hukuki Düzenlemeler Bağlamında İncelenmesi

Sayı: e-ticaret lojistiği 6 Mart 2026
PDF İndir
TR EN

E-Ticaret Lojistiğinde Dijitalleşme: Lojistik 4.0, Otonom Sistemler ve Deniz Taşımacılığına Etkilerinin Hukuki Düzenlemeler Bağlamında İncelenmesi

Öz

E-ticaretin ve dijital lojistik uygulamalarının hızla yaygınlaşması, uluslararası taşımacılıkta kullanılan geleneksel hukuki yapıların dijital sistemler karşısındaki yeterliliğini tartışmalı hâle getirmiştir. Özellikle dijital taşıma belgeleri, blokzincir tabanlı sözleşmeler ve otonom taşıma sistemleri, mevcut uluslararası taşıma hukuku rejimlerinin bu yeni uygulamalara ne ölçüde uyum sağlayabildiği sorusunu gündeme getirmektedir. Bu çalışma, Lojistik 4.0 bağlamında ortaya çıkan söz konusu dijital uygulamaların, mevcut uluslararası taşıma kurallarıyla ne ölçüde örtüştüğünü incelemeyi amaçlamaktadır. Araştırma, nitel bir normatif-doktrinel ve karşılaştırmalı hukuk analizi olarak kurgulanmış; CMR Konvansiyonu, Lahey-Visby, Hamburg ve Rotterdam Kuralları’nda taşıma belgeleri ve konişmentolara ilişkin hükümler madde bazında analiz edilmiştir. Karşılaştırmalı değerlendirme, belgenin hukuki niteliği, elektronik belgeye tanınan statü, belge tekilliği ve kontrol mekanizmaları ile devredilebilirlik ölçütleri temelinde gerçekleştirilmiştir. Analiz sonucunda, CMR, Lahey-Visby ve Hamburg Kuralları’nın dijital taşıma belgeleri ve otonom sistemler bakımından sınırlı veya örtük çözümler sunduğu; buna karşılık Rotterdam Kuralları’nın elektronik taşıma belgelerini açıkça tanıyan ve dijital lojistik uygulamalarıyla daha uyumlu bir normatif çerçeve sunduğu tespit edilmiştir. Çalışma, özellikle e-CMR Ek Protokolü ve Rotterdam Kuralları çerçevesinde, uluslararası taşıma hukukunun dijital dönüşüm karşısında güncellenmesi gerektiğini ortaya koymaktadır.

Anahtar Kelimeler

Teşekkür

Makalenin birinci yazarı olarak, ikinci yazarı olan sevgili çalışma arkadaşım Mert HAZAR’a ilk makalemi teşkil eden bu çalışmada ve akademik alandaki diğer tüm ilklerimde bana olan desteği için teşekkürü borç bilirim.

Kaynakça

  1. Abuelenin, A. H. M. (2025). The evolving scope of carrier liability under the Rotterdam Rules: Balancing shipper and carrier obligations in a digital marine sector. International Cybersecurity Law Review, 6, 403–420. https://doi.org/10.1365/s43439-025-00156-2
  2. Additional Protocol to the CMR concerning the Electronic Consignment Note. (2008, February 20). UNTS Vol. 2862, 25. Retrieved from https://treaties.un.org/pages/ViewDetails.aspx?src=TREATY&mtdsg_no=XI-B-11&chapter=11&clang=_en
  3. Adeniran, H. A. (2025). Transforming international maritime contracts: The role of electronic bill of lading. NAU Journal of Commercial and Property Law, 12(3), 47–55.
  4. Aşlar Üçyıldız, Y. (2022). Karayolu ile eşya taşımalarında taşıma ve teslim engelleri. Adalet Yayınevi.
  5. Avcı Dönmez, N. (2023). Türk hukukunda karayoluyla eşya taşımacılığında taşıyıcı sorumluluk sigortası. Platon Yayıncılık.
  6. Baltic Road Association. (2019). Feasibility study of cross-border e-CMR in the Baltic States. Retrieved from https://likta.lv/wp-content/uploads/2019/10/Feasibility-study-cross-border-eCMR-FINAL.pdf
  7. Burinskienė, A., Hurt, U., Šatrovaite, R., & DIGINNO Project Team. (2019). Feasibility study of cross-border e-CMR in the Baltic-Nordic region. Tallinn–Vilnius: DIGINNO – Digital Innovation Network.
  8. Cömert, G. V. (2022). Taşıyanın gemiyi denize, yola ve yüke elverişli bulundurma borcu. On İki Levha Yayıncılık.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

E-Ticaret

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

6 Mart 2026

Gönderilme Tarihi

1 Kasım 2025

Kabul Tarihi

6 Mart 2026

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Sayı: e-ticaret lojistiği

Kaynak Göster

APA
Selçuk, Y. A., & Hazar, M. (2026). E-Ticaret Lojistiğinde Dijitalleşme: Lojistik 4.0, Otonom Sistemler ve Deniz Taşımacılığına Etkilerinin Hukuki Düzenlemeler Bağlamında İncelenmesi. Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, e-ticaret lojistiği, 1-16. https://doi.org/10.51290/dpusbe.1814960
AMA
1.Selçuk YA, Hazar M. E-Ticaret Lojistiğinde Dijitalleşme: Lojistik 4.0, Otonom Sistemler ve Deniz Taşımacılığına Etkilerinin Hukuki Düzenlemeler Bağlamında İncelenmesi. Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. 2026;(e-ticaret lojistiği):1-16. doi:10.51290/dpusbe.1814960
Chicago
Selçuk, Yağmur Ayşe, ve Mert Hazar. 2026. “E-Ticaret Lojistiğinde Dijitalleşme: Lojistik 4.0, Otonom Sistemler ve Deniz Taşımacılığına Etkilerinin Hukuki Düzenlemeler Bağlamında İncelenmesi”. Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, sy e-ticaret lojistiği: 1-16. https://doi.org/10.51290/dpusbe.1814960.
EndNote
Selçuk YA, Hazar M (01 Mart 2026) E-Ticaret Lojistiğinde Dijitalleşme: Lojistik 4.0, Otonom Sistemler ve Deniz Taşımacılığına Etkilerinin Hukuki Düzenlemeler Bağlamında İncelenmesi. Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi e-ticaret lojistiği 1–16.
IEEE
[1]Y. A. Selçuk ve M. Hazar, “E-Ticaret Lojistiğinde Dijitalleşme: Lojistik 4.0, Otonom Sistemler ve Deniz Taşımacılığına Etkilerinin Hukuki Düzenlemeler Bağlamında İncelenmesi”, Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, sy e-ticaret lojistiği, ss. 1–16, Mar. 2026, doi: 10.51290/dpusbe.1814960.
ISNAD
Selçuk, Yağmur Ayşe - Hazar, Mert. “E-Ticaret Lojistiğinde Dijitalleşme: Lojistik 4.0, Otonom Sistemler ve Deniz Taşımacılığına Etkilerinin Hukuki Düzenlemeler Bağlamında İncelenmesi”. Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. e-ticaret lojistiği (01 Mart 2026): 1-16. https://doi.org/10.51290/dpusbe.1814960.
JAMA
1.Selçuk YA, Hazar M. E-Ticaret Lojistiğinde Dijitalleşme: Lojistik 4.0, Otonom Sistemler ve Deniz Taşımacılığına Etkilerinin Hukuki Düzenlemeler Bağlamında İncelenmesi. Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. 2026;:1–16.
MLA
Selçuk, Yağmur Ayşe, ve Mert Hazar. “E-Ticaret Lojistiğinde Dijitalleşme: Lojistik 4.0, Otonom Sistemler ve Deniz Taşımacılığına Etkilerinin Hukuki Düzenlemeler Bağlamında İncelenmesi”. Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, sy e-ticaret lojistiği, Mart 2026, ss. 1-16, doi:10.51290/dpusbe.1814960.
Vancouver
1.Yağmur Ayşe Selçuk, Mert Hazar. E-Ticaret Lojistiğinde Dijitalleşme: Lojistik 4.0, Otonom Sistemler ve Deniz Taşımacılığına Etkilerinin Hukuki Düzenlemeler Bağlamında İncelenmesi. Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. 01 Mart 2026;(e-ticaret lojistiği):1-16. doi:10.51290/dpusbe.1814960

Dergimiz EBSCOhost, ULAKBİM/Sosyal Bilimler Veri Tabanında, SOBİAD ve Türk Eğitim İndeksi'nde yer alan uluslararası hakemli bir dergidir.