An Analysis of Housewives’ Labour in Economic Theory; The Labour-Employment Independence Theory

Öz

In mainstream (Orthodox) economic theories and the capitalist system of production, labour is regarded as a factor of production that is demanded by the employer in exchange for wage income and supplied by the individual. The sum of the efforts made by all individuals comprising a country’s labour force to meet their needs is measured by Gross Domestic Product (GDP) and is accepted as an indicator of economic performance. However, in the measurement of GDP, debates regarding the supply of paid or unpaid labour within the capital-labour relationship have regained significance in recent years in both orthodox and heterodox approaches. Focusing particularly on housewives—who constitute a significant portion of the population outside the labour force—this study examines the labour supply of the total population while discussing the labour-employment relationship and the assumption of individual rationality in economic theories. The analysis reveals that, whilst Orthodox theories identify a labour-employment dependency, Heterodox theories highlight the assumption of bounded rationality. Housewives’ unpaid domestic labour is employment-independent and excluded from growth theories. By drawing attention to the macro-level impacts of micro-level individual labour supply—such as its effects on GDP and income inequality—this study is expected to contribute to the literature and policy decisions aimed at reducing inequality and enhancing economic welfare.

Anahtar Kelimeler

• Labour
• Housewives’ labour
• Institutional economics
• Bounded rationality
• Labour-employment independence

Etik Beyan

The study does not require ethical committee approval.

Ekonomi Teorisinde Ev Kadını Emeğinin Analizi; Emek-İstihdam Bağımsızlığı Teorisi

Öz

Ana akım (Ortodoks) ekonomi teorileri ve kapitalist üretim sisteminde emek, ücret geliri karşılığında işveren tarafından talep edilen ve birey tarafından arz edilen bir üretim faktörü olarak değerlendirilmektedir. Bir ülkedeki işgücünü oluşturan tüm bireylerin ihtiyaçlarını karşılama çabalarının toplamı; Gayri Safi Yurt İçi Hâsıla (GSYH) ile ölçülmekte ve ekonomik performansın göstergesi olarak kabul edilmektedir. Ancak GSYH’nın ölçülmesinde, sermaye-emek ilişkisindeki ücretli ya da ücretsiz emek arzına yönelik tartışmalar, son yıllarda hem Ortodoks hem de Heterodoks yaklaşımlarda yeniden önem kazanmıştır. Bu çalışmada, toplam işgücünü oluşturan bireylerin; özellikle, işgücüne dâhil edilmeyen nüfusun önemli bir kısmını oluşturan ev kadınlarının emek arzına odaklanılarak; ekonomi teorilerinde emek istihdam ilişkisi ve bireyin rasyonelliği varsayımı tartışılmaktadır. Analiz sonucunda; Ortodoks teorilerde emek-istihdam bağımlılığı tespit edilirken; Heterodoks teorilerde sınırlı rasyonellik varsayımı dikkat çekmektedir. Ev içi üretiminde arz edilen ev kadını emeğinin istihdamdan bağımsız olduğu ve büyüme teorilerinde de dikkate alınmadığı tespit edilmiştir. Bu teorik çerçevede emeği, istihdamdan ve cinsiyetten bağımsız biçimde ele alarak Emek-İstihdam Bağımsızlığı Teorisi (LEIT) adıyla yeni bir yaklaşım önerilmektedir. Emek ve istihdam arasındaki ilişkide bireyin mikro düzeydeki emek arzının, GSYH ve gelir dağılımı eşitsizliği gibi makro etkilerine dikkat çeken bu çalışmanın; eşitsizliğin azaltılmasına ve ekonomik refahın arttırılmasına dair ilgili literatüre ve politikalara katkı sağlaması beklenmektedir.

Anahtar Kelimeler

• Emek
• Ev kadını emeği
• Kurumsal ekonomi
• Sınırlı rasyonellik
• Emek-İstihdam bağımsızlığı

Etik Beyan

Çalışma, etik kurul izni gerektirmemektedir.

Kaynakça

1. Acemoğlu, D. (2009). Introduction to modern economic growth. Princeton University Press.
2. Arslan, H. (2013). John Locke'un siyaset felsefesinin temelleri üzerine bir deneme. Süleyman Demirel Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 17(1), 181-203.
3. Becker, G. S. (1965). A theory of the allocation of time. The Economic Journal, 75(299), 493-517. https://www.jstor.org/stable/2228949
4. Becker, G. S. (1981). A treatise on the family. Harvard University Press.
5. Bilgili, Y. (2015). Karşılaştırmalı ekonomi okulları. T Yayınevi.
6. Bocutoğlu, E. (2012). Ekonomi teorisinde emeğin öyküsü. Emek ve Toplum Dergisi, 1(1), 96-122.
7. Boettke, P. J., & Leeson, P. T. (2003). The Austrian school of economics, 1950-2000. W. Samuels, J. Biddle, & J. Davis (Ed.), A companion to the history of economic thought içinde (ss. 445-454). Blackwell.
8. Davidson, P. (2002). Samuelson and the Keynes/Post Keynesian revolution. The New School. 18.Mart.2026 tarihinde http://www.newschool.edu adresinden erişildi.

9. Eğilmez, M. (2013). Heterodoks ekonomi. 3 Nisan 2026 tarihinde https://www.mahfiegilmez.com adresinden erişildi.
10. Elson, D. (1999). Labor markets as gendered institutions: Equality, efficiency and empowerment issues. World Development, 27(3), 611-627.
11. Eren, E. ve Uysal, E. (2017). Ekonomide yeni heterodoks gelişmeler. Kırklareli Üniversitesi İİBF Dergisi, 6(2), 67-85.
12. Erkan, B. (2016). Ana akım ekonomi eleştirisi. Akademik Araştırmalar ve Çalışmalar Dergisi, 8(14), 25-40.
13. Feldstein, M. S. (2017). Underestimating the real growth of GDP (NBER Working Paper No. 23306). National Bureau of Economic Research. 21 Mart 2026 tarihinde http://www.nber.org adresinden erişildi.
14. Folbre, N. (2001). The invisible heart: Economics and family values. The New Press.
15. Folbre, N. (2009). Valuing children: Rethinking the economics of the family. Harvard University Press.
16. Friedman, M. (1970, September 13). The social responsibility of business is to increase its profits. The New York Times Magazine.
17. Garnett, R. F., & Harvey, J. T. (2008). Future directions for heterodox economics. University of Michigan Press. 9 Mart 2026 tarihinde https://www.press.umich.edu adresinden erişildi
18. Harcourt, G. (2006). The structure of Post-Keynesian economics. Columbia University Press.
19. Harvey, D. (1989). The condition of postmodernity. Blackwell.
20. Hein, E., Dodig, N., & Budyldina, N. (2014). French regulation school and post Keynesian approaches (Working Paper No. 34). 25 Mart 2026 tarihinde https://www.econstor.eu adresinden erişildi.
21. Henderson, D. R. (2018). Milton Friedman. In The concise encyclopedia of economics. Library of Economics and Liberty. 14 Nisan 2026 tarihinde https://www.econlib.org adresinden erişildi.
22. ILO (2024). Statistical brief: The impact of care responsibilities on women's labour force participation. 7 Nisan 2026 tarihinde https://www.ilo.org/sites/default/files/2024-10/GEDI-STAT%20brief_formatted_28.10.24_final.pdf adresinden erişildi.
23. Kazgan, G. (2009). İktisadi düşünce veya politik iktisadın evrimi. Remzi Kitabevi.
24. Keynes, J. M. (2018). The general theory of employment, interest, and money. Palgrave Macmillan. doi: 10.1007/978-3-319-70344-2
25. Kılınç, D., & Yetkiner, H. (2013). Does gender matter for economic convergence? The OECD evidence (Working Papers in Economics No. 13/02). Izmir University of Economics. 8 Nisan 2026 tarihinde https://www.econstor.eu/bitstream/10419/175926/1/wp1302.pdf adresinden erişildi.
26. Koç, Y. (2014). Marksist emek değer kuramı ve emperyalist dönemde kapitalist sömürü. Bilim ve Ütopya Dergisi, 239, 69-81.
27. Krugman, P. (2021). What is gross domestic product? GDP definition, GDP formula, and types of GDP. MasterClass. 2 Nisan 2026 tarihinde https://www.masterclass.com/articles/what-is-gdp adresinden erişildi.
28. Kumcu, S. Y. (2009). Milletlerin maddi ve manevi zenginliği düzleminde yeni bir dünya toplumu. İ. Şiriner vd. (Ed.), Politik iktisat ve Adam Smith içinde (s: 269-288). Yön Yayınları.
29. Kumcu, S. Y. (2019). The analysis of mainstream development concepts. İ. Şiriner ve M. Mečiar (Eds.), Global challenges in development, finance and education içinde (s. 37-52). IJOPEC Publication. 23 Mart 2026 tarihinde http://ijopec.co.uk/wp-content/uploads/2019/02/GLOBAL-STUDIES-V.pdf adresinden erişildi.
30. Kumcu, S. Y. (2025). Unpaid work, income inequality, and economic growth: Evidence from Libya in the MENA region. Gender Issues, 42, Article 23. doi: 10.1007/s12147-025-09367-7
31. Lavoie, M. (2006). General conclusion. In Introduction to post-Keynesian economics. Palgrave Macmillan. doi: 10.1057/9780230626300-6
32. Malthus, T. R. (1798). An essay on the principle of population. J. Johnson. 11 Mart 2026 tarihine http://www.esp.org/books/malthus/population/malthus.pdf adresinden erişildi.
33. Marx, K., Engels, F. ve Lenin, V. I. (2008). Kadın ve aile. Sol Yayınları.
34. McCallum, B. T. (2018). Monetarism. In The concise encyclopedia of economics. Library of Economics and Liberty. 15 Nisan 2026 tarihinde https://www.econlib.org/library/Enc/Monetarism.html adresinden erişildi
35. Menger, C. (2007). Principles of economics. Ludwig von Mises Institute. 28 Mart 2026 tarihinde https://mises.org/library/principles-economics adresinden erişildi.
36. Mies, M., Thomsen, B. V. ve Werlhof, C. (2008). Son sömürge: Kadınlar (Y. Temurtürkan, Çev.). İletişim Yayınları.
37. OECD (2019). Organisation for Economic Co-operation and Development. Enabling women's economic empowerment: New approaches to unpaid care work in developing countries. OECD Publishing. 9 Nisan 2026 tarihinde https://www.oecd.org/en/publications/enabling-women-s-economic-empowerment_ec90d1b1-en/full-report.html adresinden erişildi.
38. Reid, M. G. (1934). Economics of household production. John Wiley & Sons.
39. Romer, D. (2012). Advanced macroeconomics (4th ed.). McGraw-Hill.
40. Savaş, V. F. (1974). Transformasyon problemi. Bursa İktisadi ve Ticari İlimler Akademisi Dergisi, 3(1), 1-31.
41. Sen, A. (2000). Development as freedom. Anchor Books.
42. Sharipov, I. (2015). Contemporary economic growth models and theories: A literature review. CES Working Papers, 7(3), 759-774.
43. Simon, H. A. (1997). Administrative behavior: A study of decision-making processes in administrative organizations (4th ed.). Free Press.
44. Smith, A. (2008). Milletlerin zenginliği. İş Bankası Kültür Yayınları.
45. Stiglitz, J. E. (2002). Globalization and its discontents (A. Taşçıoğlu ve D. Vural, Çev.). Plan B Yayınları.
46. Stiglitz, J. E., Sen, A., & Fitoussi, J.-P. (2009). Report by the Commission on the Measurement of Economic Performance and Social Progress. Commission on the Measurement of Economic Performance and Social Progress. 30 Mart 2026 tarihinde https://www.stiglitz-sen-fitoussi.fr/en/index.htm adresinden erişildi.
47. UN Women. (2024). Transformative approaches to recognize, reduce and redistribute unpaid care work in women's economic empowerment. 8 Nisan 2026 tarihinde https://knowledge.unwomen.org/sites/default/files/2024-12/transformative-approaches-to-recognize-reduce-and-redistribute-unpaid-care-work-in-womens-economic-empowerment-en.pdf adresinden erişildi.
48. Ünsal, E. (2013). Makro iktisat (10. baskı). İmaj Yayınevi.
49. Ünsal, E. (2016). İktisadi büyüme (2. baskı). BB101 Yayınları.
50. Üstünel, B. (1990). Makro ekonomi (5. baskı).
51. Veblen, T. (1898). Why is economics not an evolutionary science? The Quarterly Journal of Economics, 12(4), 373-397.
52. Veblen, T. (1918). The theory of the leisure class. B. W. Huebsch.
53. Waring, M. (1988). If women counted: A new feminist economics. Harper & Row.
54. Yetkiner, H. (2012). İleri büyüme teorileri. 20 Nisan 2013 tarihinde http://www.hakanyetkiner.com adresinden erişildi
55. Yıldırım, K., Karaman, D. ve Taşdemir, M. (2014). Makro ekonomi. Seçkin Yayıncılık.
56. Yılmaz, S. (2019). Birinci Dünya Savaşı döneminde kadınların ücretli çalışma hayatına katılımı, [Yüksek lisans tezi, Hacettepe Üniversitesi]. YÖK Ulusal Tez Merkezi Veri Tabanı.