Araştırma Makalesi

ÇEKİM MODELİNİN İLLER ARASI TİCARET İLİŞKİLERİNE UYGULANMASI: KÜTAHYA ÖRNEĞİ

Sayı: 56 27 Nisan 2018
PDF İndir
EN TR

ÇEKİM MODELİNİN İLLER ARASI TİCARET İLİŞKİLERİNE UYGULANMASI: KÜTAHYA ÖRNEĞİ

Öz

Bu çalışmada Kütahya ilinin Türkiye’deki diğer iller ile gerçekleştirdiği ticaretin Çekim Modeli (Gravity Model) çerçevesinde incelenmesi amaçlanmıştır. İller arası ticarete ilişkin zaman serisi verisinin kısıtlı olması nedeniyle analizler 2013 yılına ait veriler ile gerçekleştirilmiştir. Literatürdeki Türkiye ile ilgili çalışmalarda çekim modeli, genellikle, Türkiye’nin diğer ülkelerle arasında gerçekleşen dış ticaret, turizm ve göç akımlarını incelemek için kullanılmıştır. Diğer taraftan Türkiye’de iller arası ticareti çekim modeli ile açıklayan herhangi bir çalışmaya rastlanmamıştır. Bu yönüyle çalışmanın ilgili literatüre katkı sağlaması beklenmektedir. Çalışmada Kütahya’nın diğer illerden alışları, diğer illere satışları ve toplam ticaret değişkenleri için baz modeller tahmin edilmiş ve çekim modelinin iller arasındaki ticareti açıklama konusunda da güçlü sonuçlar verdiği görülmüştür. Bulgulara göre illerin ekonomik büyüklüklerini temsil eden gayri safi yurtiçi hasıla değişkeni ile ticaret arasında literatüre uygun şekilde anlamlı ve pozitif bir ilişki söz konusudur. İller arasındaki mesafe değişkeni ile ticaret arasında ise anlamlı ve negatif bir ilişki tespit edilmiştir. 

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Aitken, N. D. (1973). The Effect of EEC and EFTA on European Trade: A Temporal Cross-Section Analysis, American Economic Review, V. 63, No. 5, December, 881-892.Anderson J. E. & Wincoop E. V. (2003). Gravity with gravitas: a solution to the border puzzle. American Economic Review, 93 (1), 170-192.Anderson, J. E. (1979). “A Theoretical Foundation for the Gravity Equation,” American Economic Review, 69 (1), March, 106-116.Arslan K. (2005). Bölgesel Kalkınma Farklılıklarının Giderilmesinde Etkin Bir Araç: Bölgesel Planlama Ve Bölgesel Kalkınma Ajansları, İstanbul Ticaret Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 4(7), 275-294.Arzu, A. R. I., & Önder, H. (2013). Farklı Veri Yapılarında Kullanılabilecek Regresyon Yöntemleri. Anadolu Tarım Bilimleri Dergisi, 28(3), 168-174.Batra, A. (2004). India’s trade potential: The gravity model approach. Working Paper No.151, Indian Council for Research on International Economic Relations.Bergrstrand, J. H. & Egger P. (2007). “A Knowledge- and Physical-capital Model of International Trade Flows, Foreign Direct Investment and Multinational Enterprises”. Journal of International Economics, 73, 278-308.Bergstrand, J. H. (1985). The Gravity Equation in International Trade: some Microeconomic Foundations and Empirical Evidence. Review of Economics and Statistics, 67 (3), August, 474-481.Bindak, R. (2015). İller Arası Göç Tahmini İçin Bir Çekim (Cazibe) Modeli Önerisi, Social Sciences Research Journal, 4 (2), 111-120. Burger, M.J., van Oort, F.G., Linders, G.M. (2009). On the specification of the gravity model of trade: zeros, excess zeros and zero-inflated estimation. Spat Econ Analysis, 4: 167-190.Chaney, T. (2013). The Gravity Equation in International Trade: An Explanation. National Bureau of Economic Research. Coşkun, T. O. (2013). Sosyal Bilimlerde Alternatif Regresyon Yöntemi Kullanımı ve En Küçük Kareler ile M Tahmin Yöntemlerinin Belirleyicilik Katsayısı Açısından Karşılaştırılması, Kuram ve Uygulamada Eğitim Bilimleri, 13(4).Deardorff, A.V. (1995). Determinants of Bilateral Trade: Does Gravity Work in a Neo-Classic World?, NBER Working Paper, 5377.Gencer, A. H. & Öngel, V. (2011). “Serbest Ticaret Bölgesi Çerçevesinde Türkiye ile Suriye, Ürdün ve Lübnan Arasındaki Potansiyel Dış Ticaret Hacminin Uluslararası Çekim Modeli Yoluyla Tahmini”. Trakya Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 13 (1), 71–94.Kaplan, F. (2016). Türkiye’nin Meyve ve Sebze İhracatı: Bir Çekim Modeli Uygulaması. Journal of Yaşar University, 11(42), 77-83.Karagöz, K. & Karagöz M. (2009). Türkiye’nin Küresel Ticaret Potansiyeli: Çekim Modeli Yaklaşımı. C.Ü. İktisadı ve İdari Bilimler Dergisi, 10(2), 127-144.Kargı, N. (2009). Bölgesel Kalkınma Yaklaşımlarındaki Gelişmeler ve AB Perspektifi Altında Türkiye’nin Bölgesel Politika Analizi, Uluslararası İktisadi ve İdari İncelemeler Dergisi, Yıl:2, 1(3), 1307-9832.Köroğlu, N. T. & Köroğlu B. A. (2014). Çekim Modeli ve Ağ Analizinin Bölgesel Eşitsizlikleri Açıklama Kapasitesi, 14. Ulusal Bölge Bilimi ve Planlama Kongresi Bölge Bilimi Türk Milli Komitesi & İTÜ, Şehir ve Bölge Planlama Bölümü, İstanbul, 18 - 19 Aralık.Leamer, E. & Stern R. (1971) Quantitative international economics. J Int Econ 1: 359-361.Linneman, H. (1966). An econometric study of international trade flows. Netherlands School of Economics , Ph.D. Dissertation. Amsterdam.Martin, W. & Pham C.S. (2008). Estimating the gravity equation when zero trade flows are frequent. MPRA Working Paper, 9453, University Library of Munich.Martínez-Zarzoso I, Nowak-Lehmann F, Vollmer S. (2007). The log of gravity revisited. CEGE Discussion Paper, 64, University of Göttingen.Martínez-Zarzoso, I. & Nowak-Lehmann, F. (2003). Augmented Gravity Model: An Empirical Application to Mercosur-European Union Trade Flows. Journal of Applied economics, 6(2).McCallum J. (1995). National borders matter: Canada-U.S. regional trade patterns. The American Economic Review, 85(3), 615-623.Pöyhönen, P. (1963). A tentative model for the volume of trade between countries. Weltwirtschaftliches Archiv, 90: 93-100.Ram, Y. & Prasad, B. (2007). Assessing Fiji’s Global Trade Potential Using the Gravity Model Approach. http://citeseerx.ist.psu.edu/viewdoc/download?doi=10.1.1.505.4723&rep=rep1&type=pdf Erişim Tarihi: 23.03.2016Santos S., J. & Tenreyro S. (2006). The Log of Gravity, Review of Economics and Statistics, 88(4), 641-658.Susanti, Y., Pratiwi, H., Sulistijowati S. H., Liana T. (2014). M estimation, S estimation, and MM estimation in robust regression. International Journal of Pure and Applied Mathematics, 91(3), 349-360.Tatlıcı, Ö., & Kızıltan, A. (2011). Çekim Modeli: Türkiye’nin İhracatı Üzerine Bir Uygulama, Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 10. Ekonometri ve İstatistik Sempozyumu Özel Sayısı, 25, 287-299.Tatlici, Ö., & Kızıltan, A. (2011). Çekim Modeli: Türkiye’nin İhracati Üzerine Bir Uygulama. Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 10. Ekonometri ve İstatistik Sempozyumu Özel Sayısı, 25, 287-299. Tinbergen, J. (1962). Shaping the world economy: Suggestions for an international economic policy. Twentieth Century Fund, New York.Verardi, V., & Croux, C. (2009). Robust regression in Stata. Stata Journal, 9(3), 439-453.Westerlund J. & Wilhelmsson F. (2011). Estimating the gravity model without gravity using panel data. Applied Economics, 43 (6), pp.641.Westerlund, J. & Wilhelmsson, F. (2009). Estimating the gravity model without gravity using panel data. Appl Econ. 43: 641-649 Wlazel, M. (2014). Gravity model for Czech Republic - Test of the effects of indirect trade. Master Thesis (Mgr.). Charles University in Prague, Faculty of Social Sciences, Institute of Economic Studies. 92 pp. Prague,Wooldridge J. M. (2002). Econometric Analysis of Cross-section and Panel Data. MIT Press, Cambridge MA.Yorulmaz, Ö. (2009). Dayanıklı Regresyon Yöntemi Ve Çeşitli Sosyal Veriler Üzerinde Aykırı Gözlemlerin Teşhisi. Balikesir University Journal Of Social Sciences Institute, 12(21).

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Ercan Yaşar *
Dumlupınar Üniversitesi, İİBF, İktisat Bl.
Türkiye

İlhan Korkmaz
Dumlupınar Üniversitesi, İİBF, İktisat Bl.

Yayımlanma Tarihi

27 Nisan 2018

Gönderilme Tarihi

13 Şubat 2018

Kabul Tarihi

26 Nisan 2018

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2018 Sayı: 56

Kaynak Göster

APA
Yaşar, E., & Korkmaz, İ. (2018). ÇEKİM MODELİNİN İLLER ARASI TİCARET İLİŞKİLERİNE UYGULANMASI: KÜTAHYA ÖRNEĞİ. Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 56, 97-114. https://izlik.org/JA67ZW38NU
AMA
1.Yaşar E, Korkmaz İ. ÇEKİM MODELİNİN İLLER ARASI TİCARET İLİŞKİLERİNE UYGULANMASI: KÜTAHYA ÖRNEĞİ. Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. 2018;(56):97-114. https://izlik.org/JA67ZW38NU
Chicago
Yaşar, Ercan, ve İlhan Korkmaz. 2018. “ÇEKİM MODELİNİN İLLER ARASI TİCARET İLİŞKİLERİNE UYGULANMASI: KÜTAHYA ÖRNEĞİ”. Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, sy 56: 97-114. https://izlik.org/JA67ZW38NU.
EndNote
Yaşar E, Korkmaz İ (01 Nisan 2018) ÇEKİM MODELİNİN İLLER ARASI TİCARET İLİŞKİLERİNE UYGULANMASI: KÜTAHYA ÖRNEĞİ. Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 56 97–114.
IEEE
[1]E. Yaşar ve İ. Korkmaz, “ÇEKİM MODELİNİN İLLER ARASI TİCARET İLİŞKİLERİNE UYGULANMASI: KÜTAHYA ÖRNEĞİ”, Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, sy 56, ss. 97–114, Nis. 2018, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA67ZW38NU
ISNAD
Yaşar, Ercan - Korkmaz, İlhan. “ÇEKİM MODELİNİN İLLER ARASI TİCARET İLİŞKİLERİNE UYGULANMASI: KÜTAHYA ÖRNEĞİ”. Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. 56 (01 Nisan 2018): 97-114. https://izlik.org/JA67ZW38NU.
JAMA
1.Yaşar E, Korkmaz İ. ÇEKİM MODELİNİN İLLER ARASI TİCARET İLİŞKİLERİNE UYGULANMASI: KÜTAHYA ÖRNEĞİ. Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. 2018;:97–114.
MLA
Yaşar, Ercan, ve İlhan Korkmaz. “ÇEKİM MODELİNİN İLLER ARASI TİCARET İLİŞKİLERİNE UYGULANMASI: KÜTAHYA ÖRNEĞİ”. Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, sy 56, Nisan 2018, ss. 97-114, https://izlik.org/JA67ZW38NU.
Vancouver
1.Ercan Yaşar, İlhan Korkmaz. ÇEKİM MODELİNİN İLLER ARASI TİCARET İLİŞKİLERİNE UYGULANMASI: KÜTAHYA ÖRNEĞİ. Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi [Internet]. 01 Nisan 2018;(56):97-114. Erişim adresi: https://izlik.org/JA67ZW38NU

Dergimiz EBSCOhost, ULAKBİM/Sosyal Bilimler Veri Tabanında, SOBİAD ve Türk Eğitim İndeksi'nde yer alan uluslararası hakemli bir dergidir.