CEZA MUHAKEMESİ HUKUKUNDA ZORLA GETİRME

Yıl 2026, Cilt: 30 Sayı: 53, 657 - 697, 14.01.2026

Önder Tozman

Öz

Zorla getirme kararı, soruşturma ve kovuşturma aşamasında ilgililerin dinlenmesi için gerçekleştirilen bir ceza muhakemesi işlemidir. Kolluğun şüpheli, sanık, tanık ve bilirkişileri gerektiğinde zor kullanarak, bu yönde bir karar veya emir vermiş olan hakim, mahkeme ve savcılık makamına getirmesine zorla getirme denir. Zorla getirme ceza muhakemesinin en önemli işlemlerinden olan ifade ve sorgunun yapılamaması tehlikesine karşı kanun koyucu tarafından alınmış bir tedbirdir. Zorla getirme Ceza Muhakemesi Kanunu’nda koruma tedbirleri başlığı altında düzenlenmediği gibi uygulamada da rutin bir işlem olarak algılanmaktadır. Ancak zorla getirmenin hürriyeti bağlayıcı nitelikte olması nedeniyle koruma tedbiri olarak değerlendirilmesi gerekir. Bu itibarla koruma tedbirlerinin özellik ve sınırlamalarına tabi olması ceza muhakemesinin amacına ve işlevine daha uygundur. Zorla getirme kararını hakim, mahkeme veya cumhuriyet savcısı alabilir. Kolluğun zorla getirme kararı alma yetkisi yoktur. Zorla getirilebilecek kişiler şüpheli, sanık, tanık, bilirkişi, mağdur ve şikayetçidir. Zorla getirme kararı kolluk görevlileri tarafından ilgili kişinin tutulması yoluyla uygulanır. Zorla getirme kararının özünde her ne kadar kişi hakkında zor kullanılması anlamı olsa da gerekmedikçe zor kullanılmamalıdır. Zorla getirme bunun için haklı görülecek bir zamanda başlar ve hakim, mahkeme veya Cumhuriyet savcısı tarafından sorguya çekilmenin veya ifade almanın sonuna kadar devam eder.

Anahtar Kelimeler

Zorla getirme , koruma tedbiri , ifade ve sorgu , zorla getirilebilecek kişiler , zorla getirme kararının uygulanması

FORCED BRINGING IN CRIMINAL PROCEDURE LAW

Öz

The decision to bring someone to justice is a criminal procedure carried out fort he purpose of hearing the relevant parties during the investigation and presecution phase. Bringing suspects, defendants, witnesses and experts to the judge, court or prosecutor's office that has made the decision in this direction by using force when necessary is called forced bringing. Forced bringing is a measure taken by the legislator against the danger of not being able to give testimony and interrogation, which are among the most important procedures of criminal procedure. Forced bringing is not regulated under the title of protective measures in the Code of Criminal Procedure and is perceived as a routine procedure in practice. However, since forced bringing is restrictive on freedom, it should be considered as a protective measure. In this respect, it is more appropriate for the purpose and function of criminal procedure to be subject to the characteristics and limitations of protective measures. The decision to force a return may be made by a judge, court, or public prosecutor. Law enforcement officers have no authority to make a decision to force a return. Persons who can be brought by force are suspects, defendants, witnesses, experts, victims and complainants. The decision to bring a person by force is implemented by law enforcement officers by detaining and bringing the person. Although the decision to impose force essentially means using force on a person, force should not be used unless necessary. The forcible bringing begins at a time when it can be deemed justified and continues until the end of the interrogation or statement taking by the judge, court or public prosecutor.

Anahtar Kelimeler

Forced biringing , protective measure , statement and query , persons who may be brought by force , ımplementation of the decision to force the biring

Kaynakça

• Centel, Nur/Zafer, Hamide, Ceza Muhakemesi Hukuku, İstanbul, Beta Yayınevi, 13. Baskı, 2016.
• Karakehya, Hakan, Ceza Muhakemesi Hukuku, Eskişehir, Nisan Yayınevi, 4. Baskı, 2022.
• Kunter, Nurullah / Yenisey, Feridun / Nuhoğlu, Ayşe, Muhakeme Hukuku Dalı Olarak Ceza Muhakemesi Hukuku, İstanbul, Beta Yayıncılık, Onbeşinci Baskı, 2006.
• Özer Özbek, Veli/ Doğan, Koray / Bacaksız, Pınar, Ceza Muhakemesi Hukuku, Ankara, 16. Baskı, 2023.
• Öztürk, Bahri / Tezcan, Durmuş / Erdem, Mustafa Ruhan / Gezer, Özge Sırma / Alan, Esra / Saygılar, Yasemin F. / Özaydın, Özdem / Tütüncü, Efser Erden / Villemin, Derya Altınok / Tok, Mehmet Can, Nazari ve Uygulamalı Ceza Muhakemesi Hukuku, Ankara, Seçkin Yayınevi, 16. Baskı, 2022.
• Şahin, Cumhur / Göktürk, Neslihan, Ceza Muhakemesi Hukuku, Ankara, Seçkin Yayınevi, 14. Baskı, 2023.
• Ünver, Yener / Hakeri, Hakan, Ceza Muhakemesi Hukuku, Ankara, 19. Baskı Seçkin Yayınevi, 2022.
• Yenisey, Feridun /Nuhoğlu, Ayşe, Ceza Muhakemesi Hukuku, Ankara, Seçkin Yayınevi 10. Baskı, 2022.