AVRUPA BİRLİĞİ ENERJİ HUKUKUNA İLİŞKİN DÜZENLEMELERİN İNCELENMESİ

Yıl 2026, Cilt: 30 Sayı: 53, 949 - 973, 14.01.2026

Nihan Songör Sayılır

Öz

Çağımızda; enerji, bireylerin yaşamlarını kolaylaştıran ve yaşam standartlarını artıran bir etkendir. Bireylerin yaşamında önemli işlevleri bulunan enerji, devletler için de çok önemlidir. Devletler için oldukça önemli olan enerji, Avrupa Birliği için de çok önemlidir. Kendisine özgü bir sistemi olan AB, 1970’li senelerden bu tarafa enerjiyle ilgili araştırmalar yapmaktadır. Bu çerçevede, AB hukukunda enerji kaynaklarıyla ilgili birçok düzenleme vardır. Söz konusu düzenlemelerin bir bölümü kurucu anlaşmalarda yer alırken, bir bölümü de ikincil düzenlemelerde veya AB Taslak Anayasası’nda bulunmaktadır. Çağımızda; ülkelerce yapılmış olan yenilenebilir enerji sahasındaki araştırmalar hızlanmıştır. Bundan dolayı; AB de bu sahadaki araştırmalarını süratlendirmiştir. AB’nin yenilenebilen enerji sahasındaki ana kaynakları arasında “Lizbon Antlaşması” ile 2009/28/EC Sayılı “Yenilenebilir Enerji Kaynaklarından Enerji Kullanımının Teşvik Edilmesine Dair Direktif” ve 2018/2001 Sayılı “Yenilenebilir Enerji Kaynaklarından Enerji Kullanımının Teşvik Edilmesine Dair Direktif” vardır. Diğer taraftan; anlaşmalarla “Avrupa Adalet Divanı İçtihatları” da AB’nin yenilenebilen enerji sahasındaki öteki kaynaklarındandır. Bu araştırma kapsamında da bu kaynakların açıklanması amaçlanmıştır.

Anahtar Kelimeler

Enerji , enerji kaynakları , yenilenebilir enerji , Avrupa Birliği , Lizbon Antlaşması

REVIEW OF REGULATIONS RELATED TO EUROPEAN UNION ENERGY LAW

Öz

In our age; energy is a factor that makes individuals' lives easier and increases their living standards. Energy, which has important functions in the lives of individuals, is also very important for states. Energy, which is very important for states, is also very important for the European Union. The EU, which has its own system, has been conducting research on energy since the 1970s. In this context, there are many regulations regarding energy resources in EU law. While some of the regulations in question are included in the founding agreements, some are in secondary regulations or the Constitution. In our age; research in the field of renewable energy conducted by countries has accelerated. Therefore; the EU has also accelerated its research in this field. Among the main resources of the EU in the field of renewable energy are the “Lisbon Treaty” and the “Directive on the Promotion of the Use of Energy from Renewable Energy Sources” No. 2009/28/EC and the “Directive on the Promotion of the Use of Energy from Renewable Energy Sources” No. 2018/2001. On the other hand; agreements and the “European Court of Justice Jurisprudence” are other sources of the EU in the field of renewable energy. This research aims to explain these sources.

Anahtar Kelimeler

Energy , energy resources , renewable energy , European Union , Lisbon Treaty

Kaynakça

• Advocate General’s Opinion: 171/14, Court of Justice of the European Union, 2014.
• Avrupa Birliği Antlaşması ve Avrupa Birliği’nin İşleyişi Hakkında Antlaşma: <https://www.ab.gov.tr/files/pub/antlasmalar.pdf>
• BİLGİN, Ahmet Burak: Avrupa Birliği Hukukunda Hukukun Genel İlkeleri, Journal of Istanbul University Law Faculty, Cilt: 74, Sayı: 1, Yıl: 2016, ss. 73-94.
• CRAIG, Paul and DE BURCA, Grainne: The Evolution of EU Law, Oxford University Press, Oxford, 2021.
• ÇASIN, Mesut Hakkı ve KISACIK, Sina: Avrupa Birliği Enerji Hukuku ve Güvenlik Algılamaları, 1. Baskı, Çağlayan Kitabevi, İstanbul, 2018.
• ÇEÇEN, Halil: Avrupa Birliği Hukuku’nda Yenilenebilir Enerji Kaynaklarının Kullanımına İlişkin Yatırımların Teşvikinde Yetki Düzenlemelerinden Doğan Hukuki Sorunların İncelenmesi, Yaşar Hukuk Dergisi, Cilt: 5, Sayı: 2, Yıl: 2023, s. 249-296.
• DEMİR, Nesrin ve BAŞ, Pelin: Avrupa Birliği’nin Enerji Sorunsalında Yenilenebilir Enerji Kaynaklarının Yeri ve Geleceği, Journal Of Mehmet Akif Ersoy University Economics And Administrative Sciences Faculty, Cilt: 7, Sayı: 3, Yıl: 2020, s. 806-831.
• DIJKSTRA, Hylke and PETER VAN Elsuwege: Representing the EU in the area of CFSP: legal and political Dynamics, Research Handbook on the EU’s Common Foreign and Security Policy, Edward Elgar Publishing, 2018, s. 44-64.
• European Comission Press Release: Renewable Energy: Comission refers Ireland to Court for Failing to Transpose EU Rules, Şubat, 1, 2020. <file:///C:/Users/%C3%96mer%20Can/Downloads/Renewable_Energy Commission_refers_Ireland_t o_Court_for_failing_to_transpose_EU_rules%20(1).pdf>
• European Comission: A Policy Framework for Climate and Energy in The Period From 2020 to 2030. <https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/ALL/?uri=CELEX:52014DC0015>
• IMAM Mulyana: The Develeopment of International Law in The Field of Renewable Energy. Halrev, Cilt: 1, Sayı: 1, Yıl: 2016, s. 28-60.
• ITKONEN, Anna Kaisa: Clean Energy for All Europeans – Unlocking Europe’s Growth Potential. European Comission Press Release, Kasım, 30, 2016. <https://ec.europa.eu/commission/presscorner/detail/en/IP_16_4009>
• KAKIŞIM, Cemal: Enerji Krizlerinin Etkisiyle Şekillenen Avrupa Birliği’nin Enerji Politikası, Gümüşhane Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, Cilt: 10, Sayı: 2, Yıl: 2019, s. 460-472.
• LE LIÈVRE, Célia: Sustainably reconciling offshore renewable energy with Natura 2000 sites: An interim adaptive management framework, Energy Policy, Sayı: 129, Yıl: 2019, s. 491-501.
• Nieuw Arnhemps Peil: EU Biomass Legal Case, Şubat, 4, 2020. <https://www.arnhemspeil.nl/nap/dok/2019-03-04-eubiomasscase-eu-biomass-legal-case.pdf>
• PODSİADŁO, Piotr: Rozważania o dopuszczalności pomocy publicznej w UE−problemy interpretacyjne transferu środków publicznych, Prace Naukowe Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu, Cilt: 64, Sayı: 1, Yıl: 2020, s. 174-182.
• SKJÆRSETH, Jon Birger: Towards A European Green Deal: The Evolution Of EU Climate And Energy Policy Mixes, International Environmental Agreements: Politics, Law and Economics, Cilt: 21, Sayı: 1, Yıl: 2021, s. 25-41.
• THIEFFRY, Patrick: Environmental Protection and European Union Energy Policy: Energy Transition After The Paris Agreement, ERA Forum, Cilt: 17, Sayı: 4, Yıl: 2016, s. 455.