TÜRKİYE’DE DIŞ TİCARET AÇIKLIĞININ CO2 EMİSYONU ÜZERİNE ASİMETRİK ETKİSİ: DOĞRUSAL OLMAYAN ARDL YAKLAŞIMI

Öz

Bu çalışmanın amacı, Türkiye’de dış ticaret açıklığının karbondioksit emisyonu üzerindeki etkisini incelemektir. Söz konusu ilişkinin varlığı 1987-2020 dönemi için araştırılmıştır. Modelde dış ticaret açıklığının yanı sıra enerji tüketimi ve GSYH değişkenlerine de yer verilmiştir. Bu şekilde oluşturulan model doğrusal olmayan ARDL yaklaşımı ile analiz edilmiştir. Bulgular, enerji tüketimindeki değişmelerin karbondioksit emisyonunu da aynı yönde etkilediğini göstermektedir. Benzer şekilde GSYH’daki değişmelerinde karbondioksit emisyonunu aynı yönde etkilediğini göstermektedir. Bununla birlikte, dış ticaret açıklığındaki bir artışın karbondioksit emisyonunu azalttığı sonucuna ulaşılmıştır. Diğer taraftan dış ticaret açıklığındaki bir azalışın da karbondioksit emisyonunu azalttığı sonucuna ulaşılmıştır. Ancak dış ticaret açıklığındaki bir azalışı bir artışa göre karbondioksit emisyonu üzerindeki etkisi daha fazladır.

Anahtar Kelimeler

• Dış Ticaret Açıklığı
• Karbondioksit Emisyonu
• NARDL
• Foreign Trade Openness
• Cabon Dioxide Emissions

THE ASYMMETRIC EFFECT OF FOREIGN TRADE OPENNESS ON CO2 EMISSIONS IN TURKEY: NONLINEAR ARDL APPROACH

Öz

The aim of this study is to examine the effect of foreign trade openness on carbon dioxide emissions in Turkey. The existence of the said relationship was investigated for the 1987-2020 period. In addition to foreign trade openness, energy consumption and GDP variables are also included in the model. The presented model was analyzed with the nonlinear ARDL approach. The findings show that changes in energy consumption also affect carbon dioxide emissions in the same direction. Similarly, it shows that changes in GDP affect carbon dioxide emissions in the same direction. However, it was concluded that an increase in the foreign trade openness reduces carbon dioxide emissions. On the other hand, it has been concluded that a decrease in the foreign trade openness also reduces carbon dioxide emissions. However, a decrease in the foreign trade openness has a greater effect on carbon dioxide emissions than an increase.

Anahtar Kelimeler

• Foreign Trade Openness
• Cabon Dioxide Emissions
• NARDL

Kaynakça

1. Akbulut Bekar, S., & Terzi, H. (2018). The Relationship Between CO2 Emission and Trade Openness in Turkey. Ataturk University Journal of Economics & Administrative Sciences, 32(1), 83-98.
2. Akin, C. S. (2014). The impact of foreign trade, energy consumption and income on CO2 emissions. International Journal of Energy Economics and Policy, 4(3), 465-475.
3. Alam, M. S., & Paramati, S. R. (2015). Do oil consumption and economic growth intensify environmental degradation? Evidence from developing economies. Applied Economics, 47(48), 5186-5203.
4. Antweiler, W., Copeland, B. R., & Taylor, M. S. (2001). Is free trade good for the environment?. American Economic Review, 91(4), 877-908.
5. Artan, S., Hayaloğlu, P., & Seyhan, B. (2015). Türkiye’de çevre kirliliği, dışa açıklık ve ekonomik büyüme ilişkisi. Yönetim ve Ekonomi Araştırmaları Dergisi, 13(1), 308-325.
6. Atici, C., & Fırat, K. (2007). Türkiye'nin dış ticareti ve çevre kirliliği: çevresel Kuznets eğrisi yaklaşımı. Tarım Ekonomisi Dergisi, 13(1 ve 2), 61-69.
7. Bozkurt, C., & Okumuş, İ. (2015). Türkiye’de ekonomik büyüme, enerji tüketimi, ticari serbestleşme ve nüfus yoğunluğunun CO2 emisyonu üzerindeki etkileri: yapisal kirilmali eşbütünleşme analizi. Mustafa Kemal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 12(32), 23-35.
8. Choi, E., Heshmati, A., & Cho, Y. (2010). An empirical study of the relationships between CO2 emissions, economic growth and openness. IZA Discussion Paper Series, 5304, 1-29.

9. Cole, M. A. (2004). Trade, the pollution haven hypothesis and the environmental Kuznets curve: examining the linkages. Ecological Economics, 48, 71-81.
10. Çetin, M., & Seker, F. (2014). Ekonomik büyüme ve dış ticaretin çevre kirliliği üzerindeki etkisi: Türkiye için bir ARDL sınır testi yaklaşımı. Yönetim ve Ekonomi: Celal Bayar Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 21(2), 213-230.
11. Doğan, E., & Seker, F. (2016). The influence of real output, renewable and non-renewable energy, trade and financial development on carbon emissions in the top renewable energy countries. Renewable and Sustainable Energy Reviews, 60, 1074-1085.
12. Doğan, E., Seker, F., & Bulbul, S. (2017). Investigating the impacts of energy consumption, real GDP, tourism and trade on CO2 emissions by accounting for cross-sectional dependence: a panel study of OECD countries. Current Issues in Tourism, 20(16), 1701-1719.
13. Farhani, S., Shahbaz, M., & Arouri, M. E. H. (2013). Panel analysis of CO2 emissions, GDP, energy consumption, trade openness and urbanization for MENA countries. MPRA Paper 49258, 1-19,
14. Granger, C.W. & Yoon, G. (2002). Hidden cointegration. Economics Working Paper.
15. Grossman, G. M, & Krueger, A. B. (1991). Environmental impacts of a North American free trade agreement. Working paper 3914, National Bureau of Economic Research, Cambridge, MA.
16. Gu, Z., Gao, Y., & Li, C. (2013). An empirical research on trade liberalization and CO2 emissions in China. In International Conference on Education Technology and Information System, 243-246.
17. Halıcıoğlu, F. (2009). An econometric study of CO2 emissions, energy consumption, income and foreign trade in Turkey. Energy Policy, 37(3), 1156-1164.
18. Kasman, A., & Duman, Y. S. (2015). CO2 emissions, economic growth, energy consumption, trade and urbanization in new EU member and candidate countries: a panel data analysis. Economic Modelling, 44, 97-103.
19. Kesgingöz, H., & Karamelikli, H. (2015). Dış ticaret-enerji tüketimi ve ekonomik büyümenin CO2 emisyonu üzerine etkisi. Kastamonu Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 9(3), 7-17.
20. Kızılkaya, O., Sofuoğlu, E., & Çoban, O. (2016). Ekonomik büyüme, enerji tüketimi ve çevre kirliliği analizi: Türkiye örneği. Kırıkkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 6(2), 255-272.
21. Kuznets S. (1955). Economic growth and income inequality. American Economic Review, 49, 1-28.
22. Lapan, H. E. & Sikdar, S. (2011). Strategic environmental policy under free trade with transboundary pollution. Review of Development Economics, 15(1), 1–18.
23. Naranpanawa, A. (2011). Does trade openness promote carbon emissions? Empirical evidence from Sri Lanka. The Empirical Economics Letters, 10(10), 973-986.
24. Pesaran, M. H., Shin, Y., & Smith, R. J. (2001). Bounds testing approaches to the analysis of level relationships. Journal of Applied Econometrics, 16(3), 289-326.
25. Sharma, S. S. (2011). Determinants of carbon dioxide emissions: empirical evidence from 69 countries. Applied Energy, 88(1), 376-382.
26. Shin, Y., Yu, B. & Greenwood-Nimmo, M. (2014). Modelling Asymmetric Cointegration and Dynamic Multipliers in a Nonlinear ARDL Framework. (In) R. Sickles ve W.C. Horrace, Festschrift in honor of Peter Schmidt içinde, New York: Springer, 281-314.
27. Ozturk, I., & Acaravci, A. (2013). The long-run and causal analysis of energy, growth, openness and financial development on carbon emissions in Turkey. Energy Economics, 36, 262-267.
28. Yazdi, S. K., & Mastorakis, N. I. K. O. S. (2014). Renewable, CO2 emissions, trade openness, and economic growth in Iran. Latest Trend in Energy. Enviroment and Development, 25, 360-370.
29. Yılmaz, M., & Dilber, İ. (2020). Elektrik tüketimi, ekonomik büyüme ve dış ticaret açıklığının CO2 emisyonu üzerine etkisi: ARDL sınır testi. Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 22(2), 459-475.
30. Wang S., Zhou D., Zhou P. & Wang Q. (2011). CO2 emissions, energy consumption and economic growth in China: A panel data analysis. Energy Policy, 39, 4870-4875.
31. Zafar, M. W., Mirza, F. M., Zaidi, S. A. H., & Hou, F. (2019). The nexus of renewable and nonrenewable energy consumption, trade openness, and CO2 emissions in the framework of EKC: evidence from emerging economies. Environmental Science and Pollution Research, 26(15), 15162-15173.