İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ KONUSUNDA FARKINDALIK OLUŞTURMADA SOSYAL PAZARLAMANIN ROLÜ: Z KUŞAĞI İNCELEMESİ

Öz

Günümüzde iklim değişikliği küresel boyutta pek çok olumsuz sonuçlara yol açmakta iken gelecekte de bu olumsuz sonuçların şiddetinin daha da artacağı öngörülmektedir. Tüm insanlığı ilgilendiren böylesine önemli bir konu hakkında insanlarda farkındalık oluşturmak önem arz etmektedir. Farkındalık oluşturmada kullanılabilecek araçlardan biri de sosyal pazarlamadır. Sosyal pazarlama, toplumun tamamında ya da bir kesiminde değişim yaratmak için tasarlanmış pazarlama stratejileri olarak tanımlanabilir. Bu çalışma kapsamında Z kuşağı bireylerinin iklim değişikliği konusunda 10 farklı konu başlığındaki farkındalıkları, bir sosyal pazarlama uygulaması öncesinde ve sonrasında ölçülerek karşılaştırılmıştır. Bulgular, Z kuşağı bireylerinin iklim değişikliğinin etkilerinin pek de farkında olmadıklarını ancak sosyal pazarlama uygulaması sonucu farkındalıklarının anlamlı bir şekilde arttığını göstermektedir. İklim değişikliğinin “tarımsal üretimde düşüş” ve “kamu maliyesine olumsuz etkisi” gibi konularda sosyal pazarlama uygulamasına rağmen Z kuşağı bireylerinin farkındalıklarının anlamlı bir şekilde değişmediği tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Sosyal Pazarlama
• İklim Değişikliği
• Z Kuşağı

THE ROLE OF SOCIAL MARKETING IN RAISE AWARENESS ABOUT CLIMATE CHANGE: GENERATION Z REVIEW

Öz

Today, climate change is causing many negative consequences on a global scale, and it is predicted that the severity of these negative consequences will increase in the future. It is important to raise awareness about such an important issue that concerns all of humanity. One of the tools that can be used to raise awareness is social marketing. Social marketing can be defined as a marketing strategies designed to create change in all or part of society. In this study, the awareness of Generation Z individuals on 10 different topics on climate change was measured and compared before and after a social marketing application. The findings show that Generation Z individuals are not very aware of the effects of climate change, but their awareness has increased significantly as a result of social marketing practices. It was determined that the awareness of Generation Z individuals did not change significantly despite social marketing practices on issues such as "decrease in agricultural production" and "negative impact on public finance" of climate change.

Anahtar Kelimeler

• Social Marketing
• Climate Change
• Generation Z

Kaynakça

1. Andreasen, A., & Drumwright, M. (2001). Alliances and ethics in social marketing. In A. Andreasen (Eds.). Ethics in social marketing. Georgetown University Press.
2. Barnett, J. (2003). Security and climate change. Global environmental change, 13(1), 1-17. https://doi.org/10.1016/S0959-3780(02)00080-8
3. Brown, B. B. (1986). Social marketing and the construction of a new policy domain: An understanding of the convergence which made social marketing plausible [Unpublished doctoral dissertation]. Virginia Commonwealth University.
4. Bozpolat, C., & Cömert, Y. (2016). Sağlık sektöründe sosyal pazarlama uygulamaları: Obezite ile mücadele kampanyası üzerine bir araştırma. Nevşehir Hacı Bektaş Veli üniversitesi sosyal bilimler dergisi, 6(1), 43-64.
5. Cheng, H., Kotler, P., & Lee, N. R. (2011). Social marketing for public health: Global trends and success stories. Jones and Bartlett Publishers.
6. Cılızoğlu, G. Y., Dondurucu, Z. B., & Çetinkaya, A. (2020). Sosyal pazarlama bağlamında Covid-19 salgını sürecinde GSM operatörlerinin Youtube reklamlarının analizi. International journal of cultural and social studies, 6(1), 280-299.
7. Coşkun, G. (2012). Sosyal pazarlama ve sosyal pazarlama karması: Antalya Emniyet Müdürlüğü Komşu Kollama Projesi Örneği. CBÜ sosyal bilimler dergisi, 10(2), 226-246. https://doi.org/10.18026/cbusos.80993
8. Çakmak, B., & Gökalp, Z. (2011). İklim değişikliği ve etkin su kullanımı. Tarım bilimleri araştırma dergisi, 4(1), 87-95.

9. Dale, V. H. (1997). The relationship between land-use change and climate change. Ecological applications, 7(3), 753-769.
10. Demirbaş, M., & Aydın, D. (2020). 21. yüzyılın en büyük tehdidi: Küresel iklim değişikliği. Ecological life sciences, 15(4), 163-179. https://dx.doi.org/10.12739/NWSA.2020.15.4.5A0143
11. Doğan, S., & Tüzer, M. (2011). Küresel iklim değişikliği ve potansiyel etkileri. C. Ü. iktisadi ve idari bilimler dergisi, 12(1), 21-34.
12. Gelibolu, L., & Madran, C. (2013). Çevresel sorunlara davranışsal çözümler geliştirilmesinde sosyal pazarlamanın kullanılması. Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 27(4), 339-357.
13. George, D., & Mallery, M. (2010). SPSS for Windows step by step: A simple guide and reference, 17.0 update. Pearson.
14. Goldberg, M. E., Fishbein, M., & Middlestadt, S. E. (1997). Social marketing: Theoretical and practical perspectives. Lawrence Erlbaum Associates Publishers.
15. Grier, S., & Bryant, C. A. (2005). Societal marketing in public health. Annual review of public health, 26, 319-339. https://doi.org/ 10.1146/annurev.publhealth.26.021304.144610
16. İlter, B., & Bayraktaroğlu, G. (2007). Kâr amacı gütmeyen sosyal içerikli pazarlama uygulamaları: Sosyal pazarlama. Erciyes Üniversitesi iktisadi ve idari bilimler fakültesi dergisi, 28, 49-64.
17. Karaman, S., & Gökalp, Z. (2010). Küresel ısınma ve iklim değişikliğinin su kaynakları üzerine etkileri. Tarım bilimleri araştırma dergisi, 3(1), 59-66.
18. Kotler, P., & Zaltman, G. (1971). Social marketing: An approach to planned social change. Journal of marketing, 35, 3-12.
19. Kotler, P. (1987). Strategic marketing for non-profit organizations: Cases and Readings. Prentice-Hall.
20. Kurtoğlu, S. (2007). Sosyal pazarlama kavramının analizi. Sosyal bilimler dergisi, 1, 125-134.
21. Leggett, J. A. (2007). Climate change: Science and policy implications. Nebrasca-Lincoln: Congressional Research Service Reports.
22. Marangoz, A. Y., & Arıkan, Ö. U. (2018). Sosyal pazarlama kavramı ve sosyal pazarlamada sosyal medya kullanımı: Sağlık kampanyaları uygulamaları. Toros üniversitesi İİSBF sosyal bilimler dergisi, 5(8), 141-165.
23. Marangoz, M., & Aydın, A. E. (2019). Sosyal pazarlama ilkeler ve uygulamalar. Beta Basım Yayım Dağıtım A. Ş.
24. Oktay, E. H., & Gelibolu, L. (2023). Hane halkı elektrik tüketiminde tasarruf davranışı oluşturulması: Topluluk tabanlı sosyal pazarlama yaklaşımıyla bir uygulama. Turkish Research Journal Journal of Academic Social Science, 6(1), 36-43.
25. Özgen, E., & Bahadır, M. (2019). Yoksulluğun azaltılmasında sosyal pazarlamanın rolü. Anadolu üniversitesi iletişim bilimleri fakültesi uluslararası hakemli dergisi, 27(2), 172-193.
26. Öztürk, K. (2002). Küresel iklim değişikliği ve Türkiye’ye olası etkileri. G. Ü. gazi eğitim fakültesi dergisi, 22(1), 47-65.
27. Peattie, K., & Peattie, S. (2009). Social marketing: A pathway to consumption reduction. Journal of business research, 62(2), 260-268. https://doi.org/ 10.1016/j.jbusres.2008.01.033
28. Sevim, T., & Somuncu, M. (2018). Çifteler ilçesindeki çiftçilerin iklim değişikliğine adaptasyon ve algı düzeyinin belirlenmesi. TÜCAUM 30. Yıl Uluslararası Coğrafya Sempozyumu (s. 1261-1275), Ankara.
29. Sezer, İ. F. (1999). Sosyal pazarlama kavramı ve Türkiye uygulamaları. Erciyes üniversitesi iktisadi ve idari bilimler fakültesi dergisi, 14, 55-63.
30. Şen, Z. (2022). İklim değişikliği ve Türkiye. Çevre, şehir ve iklim dergisi, 1(1), 1-19.
31. Tok, G., Cebesoy, Ü. B., & Bilican, K. (2017). Sınıf öğretmeni adaylarının iklim değişikliği farkındalıklarının incelenmesi. Batı Anadolu eğitim bilimleri dergisi, 8(2), 23-36.
32. Tuğaç, Ç. (2022). İklim değişikliği krizi ve şehirler. Çevre, şehir ve iklim dergisi, 1(1), 38-60.
33. Weinreich, N. K. (1999). Hands-on social marketing: A step by step guide. Sage Publications.
34. Wiebe, G. D. (1951). Merchandisin commodities and citizenship on television. The public opinion quarterly, 15(4), 679-691.