KURULUŞUNDAN XVIII. YÜZYILA KADAR ANTAKYA İLE ÇEVRESİNİN TARİHİ VE TİCARETİ’NE GENEL BİR BAKIŞ

Öz

Osmanlı Devleti’ne 1517 yılında katılan Antakya, bu dönemden itibaren baharat yolunun son ulaştığı güney noktası olarak önemli bir pazara sahiptir. Halep’e bağlı olmasına rağmen Avrupalı tüccarların daima uğrak yeri olması aslında tarihi misyonundan da ileri gelmektedir. Haçlı seferleri sırasında Müslümanlar ile Haçlılar arasında pek çok defa el değiştirmesi, tarihi misyonuna çoğu defa kalıcı zararlar vermiş olsa da, ticari yönden önemi hiçbir zaman kaybolmamıştır. Bu yönüyle etrafında gelişen olaylara da yabancı kalamayan Antakya, Halep, Şam, Urfa, Antep ve Adana gibi önemli merkezlere de ticari yönden büyük destek sağlamış, hatta kaliteli zeytin yağlarıyla Akdeniz’in her tarafında tanınan bir merkez haline gelmiştir. Osmanlı Devleti’nin egemenliğinde bu özellikleri daha da gelişmiştir. Güvenliği son derece sağlam olan Antakya’ya Osmanlılar büyü önem vermişler ve Halep’in en önemli sancaklarından biri haline getirerek bu önemi pekiştirmişlerdir. Bu makalede Halep’e bağlı olan Antakya’nın şeriye sicilleri üzerinden ticaret ile ilgili hususlarına dikkat çekilecektir.

Anahtar Kelimeler

• Antakya
• Halep
• Osmanlı
• Ticaret

Kaynakça

1. 397 Numaralı Haleb Livâsı Mufassal Tahrîr Defteri ( 943 / 1536 ) I, T.C. Başbakanlık Devlet Arşivleri Genel Müdürlüğü Osmanlı Arşivi Daire Başkanlığı Yayını, No: 109, Ankara, 2010.
2. Bali, Rıfat N., Adana Yahudileri, Efsaneden Tarihe, Tarihten Bugüne Adana: Köprü Başı, Erman Artun ve M. Sabri Koz (haz.), Yapı Kredi Yayınları, 2000.
3. Başoğlu, Mehmet İsmail, Antik Çağda Kilikya Bölgesinde Zeytinyağı Üretimi, Yüksek Lisans Tezi, Çukurova Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Arkeoloji Anabilim Dalı, Adana 2009.
4. Bayraktar, Nuray, 20 No’lu Antakya Şer’iyye Sicili (H. 1245-1246/ M. 1829-1831), Yüksek Lisans Tezi, Mustafa Kemal Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Tarih Anabilim Dalı, Hatay, 2008.