Hekimoğlu Ali Paşa Türbesi’nin Mevcut Durum Tahkiki Ve Taşıyıcı Kemere Takviye Önerisi

Yıl 2025, Cilt: 16 Sayı: 4, 1113 - 1123, 30.12.2025

Erdinç Önen

https://doi.org/10.24012/dumf.1683039

Öz

İstanbul Fatih ilçesi Davut Paşa mahallesinde yer alan türbe, I. Mahmud’un sadrazamlarından Hekimoğlu Ali Paşa tarafından 1730 – 1754 yılları arasında Çuhadar Ömer Ağa ve Hacı Mustafa Ağa adında iki mimara yaptırılmıştır. Makalede, tarihi değere sahip bu değerli yapının mevcut yapısal durum değerlendirmesi yapılarak gerekli görülen takviyeler önerilmiştir. Özellikle yapının ortasında bulunan ve beklenen depremde dayanımı sınır değerlere ulaşması ve hatta aşması öngörülen mevcut kemerin takviyesi için önerilen yine aynı malzemeden yapılacak takviye bir kemere dikkat çekilmiştir.

Anahtar Kelimeler

Hekimoğlu Ali Paşa Türbesi , Kültürel Miras , Yığma Yapı Güçlendirme , Kesmetaş Kemerin Takviyesi

Current Structural Condition Assessment of Hekimoğlu Ali Pasha Tomb and Reinforcement Recommendations

Öz

The tomb, located in the Davut Pasha neighborhood of Fatih district, İstanbul, was built by two architects named Çuhadar Ömer Ağa and Hacı Mustafa Ağa between 1730 and 1754 by Hekimoğlu Ali Pasha, one of the grand viziers of Mahmud I. In the article, the current structural condition of this valuable historical building was evaluated and necessary reinforcements were suggested. Particular attention was drawn to an additional belt made of the same material, which is recommended for the reinforcement of the existing belt, which is located in the middle of the building and whose strength is expected to reach or even exceed the limit values in the expected earthquake.

Anahtar Kelimeler

Hekimoğlu Ali Pasha Tomb , Cultural Heritage , Masonry Structure Reinforcement , Stone Arch Reinforcement

Kaynakça

• [1] Ahunbay, Z., Tarihi Çevre Koruma ve Restorasyon, 2007
• [2] Mülkiye Mühendis Mektebi’nde Kargir Usul’i İnşaatı dersi muallimi mimar Ali Talat, Kargir İnşaat ve Eşkali, 1911, (Koruma Akademisi Yayınları tarafından tercümesiyle yayınlandı, 2022)
• [3] Tarihi Ahşap Sütunlu Camilerin Sonlu Elemanlar Analizi ile Taşıyıcı Sistem Performansının Belirlenmesi, 2010, Aslı Er Akan
• [4] Durutürk G., Yalvaç Hamidiye Cami Deprem Analizi, Süleyman Demirel Üniversitesi, İnşaat Mühendisliği Anabilim Dalı, 2012
• [5] Tarihi Yapılar İçin Deprem Risklerinin Yönetim Kılavuzu, İstanbul Valiliği, T.C. Başbakanlık Vakıflar Genel Müdürlüğü, 2017
• [6] Celep Z., Deprem Mühendisliğine Giriş ve Depreme Dayanıklı Yapı Tasarımı, 2019
• [7] Bayraktar A., Depremin Faydaları ve Depremden Korunmanın Yapı Tasarımları, 2020
• [8] Bayülke N., Depremlerde Hasar Gören Yapıların Onarımı ve Güçlendirilmesi, 1984
• [9] Sesigür H., Çelik O. C., Çılı F., Tarihi Yapılarda Taşıyıcı Bileşenler, Onarım ve Güçlendirme, İstanbul Bülten, 2007
• [10] Türkiye Bina Deprem Yönetmeliği, 2018
• [11] Ural A., Kara M. E., Kenet ve Zıvanaların Yığma Duvarların Kesme Davranışına Etkisi, 5. Tarihi Eserlerin Güçlendirilmesi ve Geleceğe Güvenle Devredilmesi Sempozyumu, 2015
• [12] Kara H. G., Tarihi Yığma Yapıların Taşıyıcı Sistemleri, Güvenliğinin İncelenmesi, Onarımı ve Güçlendirilmesi, İstanbul Teknik Üniversitesi, 2009
• [13] Bayülke N., Yığma Yapılar, Taş ve Tuğla, 2018
• [14] Bayraktar A., Yığma Yapı Mühendisliğinin Gelişim Tarihi, 2011
• [15] Eyice S., İstanbul'da Sultan II. Bayezid Külliyesi, Sanat Tarihi Araştırmaları Drg, 1990
• [16] Bozdoğan M., Ovalı P. K., Özkan S., Mimar Sinan’ın “Koruma” Anlayışı Ve Günümüzde Sinan’ın Eserlerini “Koruma” Anlayışı (Edirne Örneği), 2006
• [17] Dabanlı Ö., Tarihi Yığma Yapıların Deprem Performansının Belirlenmesi, İstanbul Teknik Üniversitesi, İnşaat Mühendisliği Anabilim Dalı, 2008
• [18] Değirmenci İ., Sarıbıyık M., Tarihi Yapıların Güçlendirilmesinde Yenilikçi Yaklaşımlar ve FRP Malzemelerin Kullanımı, 2015
• [19] Venedik Tüzüğü, 1964
• [20] Can H., Ünay A. İ., Tarihi Yapıların Deprem Davranışını Belirlemek İçin Sayısal Analiz Yöntemleri, 2011
• [21] Çidam, Feride Burcu, Diyarbakır Kent Dokusunun Turizm Ve Rekreasyon Kaynaklarının Peyzaj Mimarlığı Açısından Değerlendirilmesi, Keçi Burcu, 2007
• [22] Kültür Ve Turizm Bakanlığı Birim Fiyat Analiz Ve Tarifleri
• [23] Yıldırım S., Mahdavi A., İlki A., Erkuş B., Tonguç Y.İ., 550 Yıllık Bir Tarihi Camiinin Su Taşkını ve Deprem Risklerine Karşı Korunması, 2021