Determination of Heavy Metal Levels of Some Traditional Cheese Types in Hatay

Abstract

Hatay’da Bazı Yöresel Peynir Çeşitlerinin Ağır Metal Düzeylerinin Belirlenmesi

Öz

Hatay ili yoğun tarımsal ve sanayi (demir- çelik vb.) faaliyetleri nedeniyle ağır metal kontaminasyonu açısından dikkat edilmesi gereken önemli bölgelerden birisidir. Bu çalışmanın amacı Hatay ilinden toplanan bazı yöresel peynirlerin metal konsantrasyonlarının belirlenmesi ve halk sağlığı üzerine etkileri açısından değerlendirilmesidir. Bu kapsamda Hatay ilinin farklı noktalarından Carra (n:11), Künefelik (n:11), Sünme (n:11) ve Sürk (n:11) peynir numuneleri toplandı. Numunelerdeki organik bileşiklerin uzaklaştırılması için mikrodalga yaş yakma metodu kullanıldı. Yakma işlemi sonrası As, Cd, Cr, Cu, Fe, Hg, Mn, Ni, Pb ve Zn metal düzeyleri ICP-OES cihazı kullanılarak ölçüldü. Elde edilen veriler analiz edildiğinde peynir numunelerinde canlılar için esansiyel olmayan As, Cd, Cr, Hg, Ni ve Pb ağır metallerine rastlanmamıştır. Peynir grupları arasında Cu düzeyleri açısından fark anlamlı değildi. Carra, Künefelik ve Sünme peynirle kıyaslandığında Sürk peynirlerinin Fe ve Mn konsantrasyonları anlamlı düzeyde (P<0.001) daha yüksek, Zn konsantrasyonları ise anlamlı düzeyde daha düşük bulundu (P<0.01). Carra, Künefelik ve Sünme peynirlerinde tespit edilen ortalama Zn düzeylerinin literatürle kıyaslandığında yüksek olduğu tespit edildi. Sonuç olarak Hatay bölgesinde satışa sunulan Carra, Künefelik, Sünme ve Sürk peynirlerinin tespit edilen ortalama metal düzeyleri göz önüne alındığında tüketilmelerinin sağlık riski taşımadığı söylenebilir.

Anahtar Kelimeler

• Ağır metal
• Hatay
• ICP-OES
• peynir

Kaynakça

1. 1. Demirci M. (1990). Peynirin Beslenmedeki Yeri ve Önemi. Gıda. 15(5): 285¬–289.
2. 2. Temurci H, Güner A. (2006). Ankara’da Tüketime Sunulan Süt ve Beyaz Peynirlerde Ağır Metal Kontaminasyonu. Atatürk Üniversitesi Vet Bil Derg. 1(2): 20¬–28.
3. 3. Metin M. (2001). Süt Teknolojisi. Sütün Bileşimi ve İşlenmesi. Ege Üniv Müh Fak. 4. Baskı (33): 801–806.
4. 4. Belgaied JE. (2003). Release of Heavy Metals from Tunisian Traditional Earthenware. Food Chem Toxicol. 41(1): 95–98.
5. 5. Rodriguez ER, Uretra ED, Romero CD. (1999). Concentrations of Cadmium and Lead in Different Types of Milk. Z Lebensm Unters Forsch. 208(3): 162–168. 6. Giller KE, Witter E, Mcgrath SP. (1998). Toxicity of Heavy Metals to Microorganisms and Microbial Processes in Agricultural Soils: A Review. Soil Biol Biochem. 30(10-11): 1389–1414. 7. Azizullah A, Khattak MNK, Richter P, Häder DP. (2011). Water Pollution in Pakistan and Its Impact on Public Health: A Review. Environ Int. 37(2): 479–497.
6. 8. European Commission Regulation (EC). (2006). No 1881/2006 of 19 December 2006 Setting Maximum Levels for Certain Contaminants in Foodstuffs. Official Journal of European Union, L 364,5-24. Erişim: http://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/PDF/?uri=CELEX:02006R1881-20140701&from=EN Erişim Tarihi: 16.07.2018
7. 9. Türk Gıda Kodeksi (TGK). (2011). Gıda Maddelerinde Belirli Bulaşanların Maksimum Seviyelerinin Belirlenmesi Hakkındaki 2011/28157 nolu tebliği (2011). Erişim: http://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2011/12/20111229M3-8.htm Erişim Tarihi: 16.07.2018.
8. 10. Yipel M, Türk E, Tekeli IO, Oğuz H. (2016). Heavy Metal Levels in Farmed and Wild Fishes of Aegean Sea and Assessment of Potential Risks to Human Health. Kafkas Univ Vet Fak Derg. 22(6): 889–894. Doi: 10.9775/kvfd.2016.15576

9. 11. USEPA. (2001). Method 200.7, Revision 5.0. Trace Elements in Water, Solids, and Biosolids by Inductively Coupled Plasma-Atomic Emission Spectrometry, EPA 821-R-01-010, 2001. Erişim: https://www.epa.gov Erişim Tarihi: 16.07.2020.
10. 12. Christophoridis C, Kosma A, Evgenakis E, Bourliva A, Fytianos K. (2019). Determination of Heavy Metals and Health Risk Assessment of Cheese Products Consumed in Greece. J Food Compost Anal. 82: 103238.
11. 13. Ergün N, Yolcu H, Karanlık S, Dikkaya E. (2010). Amanoslar’da (Hatay) Yetişen Bazı Bitki Türlerinde Ağır Metal Birikimi ve Mineral İçerik Üzerine Bir Çalışma. Res J Biol Sci. 3(2): 121–127.
12. 14. Anastasio A, Caggiano R, Macchiato M, et al. (2006). Heavy Metal Concentrations in Dairy Products from Sheep Milk Collected in Two Regions of Southern Italy. Acta Vet Scand. 47(1): 1–6.
13. 15. Vural A, Narin I, Erkan ME, Soylak M. (2008). Trace Metal Levels and Some Chemical Parameters in Herby Cheese Collected from South Eastern Anatolia-Turkey. Environ Monit Assess. 139(1-3): 27–33.
14. 16. Bakırcıoglu D, Kurtulus YB, Ucar G. (2011). Determination of Some Traces Metal Levels in Cheese Samples Packaged in Plastic and Tin Containers By ICP-OES After Dry, Wet And Microwave Digestion. Food Chem Toxicol. 49(1): 202–207.
15. 17. Meshref AMZ, Moselhy WA, Hassan NEHY. (2014). Heavy Metals and Trace Elements Levels in Milk and Milk Products. J Food Meas Charact. 8(4): 381–388.
16. 18. Köse Ş, Ocak E. (2015). Geleneksel Sürk Peynirinde Bazı Karakteristik Özelliklerin Belirlenmesi. Akademik Gıda. 13(2): 135–139.
17. 19. Mendil D. (2006). Mineral and Trace Metal Levels in Some Cheese Collected from Turkey. Food Chemistry. 96(4): 532–537.
18. 20. Yüzbaşı N, Sezgin E, Yıldırım M, Yıldırım Z. (2003). Survey of Lead, Cadmium, Iron, Copper and Zinc in Kasar Cheese. Food Addit Contam. 20(5): 464–469.
19. 21. Öksüztepe G, Karatepe P, Özçelik M, İncili GK. (2013). Tulum Peyniri ve Taze Beyaz Peynirlerin Mineral Madde ve Ağır Metal İçerikleri. F Ü Sağ Bil Vet Derg. 27(2): 93–97.
20. 22. Baseri E, Alimohammadi M, Nodehi RN, Nazmara S, Khaniki GJ, Gorji ME. (2018). Determination of Heavy Metals Through Inductively Coupled Plasma-Optical Emission Spectrometry (ICP-OES) in Iranian Cheese and Their Potential Health Risks to The Adult Consumers. Iranian Journal of Health, Safety & Environment. 5(1): 926–933.
21. 23. Kirdar SS, Ocak E, Köse S, Özer E. (2013). Seasonal Changes in Mineral and Trace Elements of Çanak Cheese. Asian J Chem. 25(11): 6177-6180.
22. 24. Öztürk BE, Kaptan B, Şimşek O. (2012). Determination of Some Heavy Metals Level in Kashar Cheese Produced in Thrace Region. J Tekirdag Agric Fac. 9(3): 79–83.
23. 25. Κılıçel F, Tarakçı Ζ, Sancak Η, Durmaz Η. (2008). Survey of Trace Metals in Turkish Kes Cheese. Rev Anal Chem. 27(2): 101–110.
24. 26. Elbarbary HA, Hamouda AF. (2013). Variations in Some Heavy Metals’ Level During Processing of Soft Cheese. J Food Meas Charact. 7(4): 194–198.
25. 27. Orak H, Altun M, Ercag E. (2005). Survey of Heavy Metals in Turkish White Cheese. Ital J Food Sci. 17(1): 95–100.
26. 28. Kirdar SS, Ocak E, Köse S. (2013). Mineral and Trace Metal Levels of Akçakatik Cheese Collected from Mediterranean Region-Turkey. Asian J Chem. 25(3): 1643–1646.