Hipokalsemi Olan Hastalarda Serum Kalsiyum Düzeylerinin İyonize ve Düzeltilmiş Kalsiyum ile İlişkisi
Öz
Amaç: Hipokalsemi hastaneye yatırılan hastalarda en sık karşılaşılan elektrolit bozukluklarından biridir. Laboratuvarlarda genellikle serum total kalsiyum ölçümü yapılmasına rağmen, kalsiyumun aktif formu iyonize kalsiyumdur (iCa). En doğru iyonize kalsiyum değerleri için; plazma total kalsiyum, total protein ve albumin konsantrasyonundaki değişiklikleri göz önüne alan düzeltmelerin yapılması gerekmektedir. Biz de çalışmamızda rutinde sıklıkla kullanılan total kalsiyum ölçümü ile tespit edilen hipokalseminin altın standart yöntem olan iyonize kalsiyum ölçümünün, düzeltilmiş kalsiyum ve iyonize kalsiyum formülleri ile arasındaki ilişkiyi görmeyi amaçladık.
Gereç ve Yöntemler: Çalışmada Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Cebeci Hastanesi otomasyon sistemine kayıtlı total kalsiyumu 8 mg/dL altında aynı anda iyonize kalsiyum, total protein ve albumin sonuçları olan 422 (Kadın %43 ve Erkek %57) veri değerlendirildi. Düzeltilmiş kalsiyum = Total Kalsiyum + [0.8 × (4.0 – Albumin)] ve İyonize Kalsiyum (Zeisler metodu) = [(6 × Total Kalsiyum) – (Total Protein × 3)] / (Total Protein + 6) formülleri ile hesaplandı.
Bulgular: Ölçülen total kalsiyum değerleri ile ölçülen iyonize kalsiyum ve Zeisler metodu ile hesaplanan iyonize kalsiyum sonuçları arasında korelasyon bulunamadı. Total Kalsiyum ve düzeltilmiş kalsiyum değerleri arasında korelasyon katsayısı r=0.71, %95 güven aralığı 0.6619–0.7545 olarak hesaplandı (p<0.001). Total kalsiyumu 8 mg/dL’nin altında bulunan 422 sonucun 341 (%81) tanesinin iyonize kalsiyum değerlerinin de 1 mmol/L’nin altında olduğu gözlendi. Sadece 120 (%28.4) sonucun total kalsiyum, iyonize kalsiyum, düzeltilmiş kalsiyum ve hesaplanmış iyonize kalsiyum sonuçlarının hipokalsemiyi gösterdiği bulundu.
Sonuç: Hipokalsemide, klinik açıdan asemptomatikten hayatı tehdit eden durumlara kadar büyük değişiklikler görülebilir. Total kalsiyum ölçümleri özellikle kritik hastalarda albümin konsantrasyonundan ve asit-baz dengesi bozukluklarında oluşabilecek değişikliklerden dolayı hatalı değerlendirmelere neden olabileceği için, gerekli düzeltmelerin yapılması gerekmektedir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- 1. Moore EW. Ionised calcium in normal serum, ultra filtrates and whole blood determined by ion exchange electrodes. Journal of Clinical Investigation. 1970; 49(2): 318-34.
- 2. Ulusoy N, Polat C. Sıvı-elektrolid dengesi bozuklukları. Yoğun Bakım Sorunları ve Tedavileri. 2. Baskı. Ankara: Türkiye Klinikleri; 2003.
- 3. Aydede H. Sıvı ve elektrolid dengesi. Miller Anestezi. İzmir: İzmir Güven Kitabevi; 2010.
- 4. Kayhan Z. Asit-baz ve sıvı-elektrolid dengesi. Klinik Anestezi. 3. Baskı. İstanbul: Logos Yayıncılık; 2004.
- 5. Ladenson JH, Lewis JW, Boyd JC. Failure of total calcium corrected for protein, albumin, and pH to correctly assess free calcium status. J Clin Endocrinol Metab. 1978; 46(6): 986-93.
- 6. Gunaydin B, Demirkıran O. Klinik Anestezi. 5. Baskı. İstanbul: Nobel Tıp Kitapevi; 2012.
- 7. Wacker WE, Williams RJ. Magnesium/calcium balances and states of biological systems. Journal of Theoretical Biology. 1968; 20(1): 65-78.
- 8. Aguilera IM, Vaughan RS. Calcium and the anaesthetist. Anaesthesia. 2000; 55(8): 779-90.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Sağlık Kurumları Yönetimi
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Özlem Doğan
*
0000-0003-3078-999X
Türkiye
Yayımlanma Tarihi
31 Mayıs 2019
Gönderilme Tarihi
31 Mart 2019
Kabul Tarihi
6 Mayıs 2019
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2019 Cilt: 9 Sayı: 2
Cited By
Use of Parathyroid Function Index and Wisconsin Index to Differentiate Primary Hyperparathyroidism From Secondary Hyperparathyroidism: A Case-Control Study
Cureus
https://doi.org/10.7759/cureus.23043Biochemical analysis of serum mineral and vitamin levels in benign essential blepharospasm
Journal of Surgery and Medicine
https://doi.org/10.28982/josam.924395The evaluation of calcium as a prognostic factor in non-traumatic cardiopulmonary arrests
Journal of Surgery and Medicine
https://doi.org/10.28982/josam.735652
