Yaşlılıkta Görülen Fizyolojik Değişiklikler ve Hemşirelik Bakımı

Öz

Tarih boyunca yaşlılık, toplumların sosyal ve ekonomik durumlarına göre ele alınmamıştır. Gücü azalan ve ekonomik bir uğraşların dışına çıkarılan kişi, toplumun içinde kimi zaman bir değer olarak kabul edilmiştir. Yaşlılıkta görülen
normal fizyolojik değişikliklerinin varlığı da unutulmamalıdır. Bu amaçla yaşlı bireyi değerlendirme yaklaşımları; sağlık öyküsü, tıbbi tedavi öyküsü, sistemlere ilişkin fonksiyonel durumu ve kayıpları, günlük yaşam aktivitelerini yerine getirme düzeyi/ yeterliliği, fiziksel kapasitesi, hareket kapasitesi, bilişsel ve mental durumu, sosyal durumu, psikolojik durum başlıklarını içermelidir.

Anahtar Kelimeler

• Yaşlılık; fizyolojik değişiklikler; hemşirelik bakımı

Kaynakça

1. Tuncel N, Şanlı T, Perk M. Halk sağlığı hemşireliği. Eskişehir: T.C. Anadolu Üniversitesi Yayınları No: 568; 1992.
2. Akdemir N, Birol L. İç hastalıkları ve hemşirelik bakımı. Genişletilmiş 2. Baskı. Ankara: Sistem Ofset; 2005.
3. Akdemir N, Akyar İ. Geriatri hemşireliği. Akad Geriatri 2009; 1: 73-81.
4. Enç N. Yaşlılık ve bakım gereksinimleri. 6. Ulusal İç Hastalıkları Kongresi; 2004; Antalya. 209-10.
5. Arpacı F. Farklı boyutlarıyla yaşlılık. Ankara: Türkiye İşçi Emeklileri Derneği Eğitim ve Kültür Yayınları; 2005. 33-40.
6. Boss GR, Seegmiller JE. Age-related phsiological changes and their clinical significance. Geriatric Medicine 1981; 135(6): 434-40.
7. Nalbant S. Yaşlılıkta fizyolojik değişiklikler. Nobel Medicus Online Dergi. 2008 [Erişim tarihi 21.04.2012]. Erişim adresi: www.nobelmedicus.com/contents/ 200842/04-11.htm.
8. Özbek Z, Öner P. Geriatrik fizyolojik ve biyokimyasal değişiklikler. Türk Klinik Biyokimya Dergisi 2008; 6(2): 73- 80.

9. Priebe HJ. The aged cardiovasculer risk patient. British J Anaesthesia 2000; 85(5): 763-78.
10. Resnick NM, Dosa D. Geriatric medicine. In: Kasper D, Braunwald E, Fauci AS, Hauser SL, Longo DL, Jameson JL, editors. Harrison’s Principles of Internal Medicine. New York: McGraw-Hill Companies; 2005. p. 43-53.
11. Smith CM, Cotter VT. Nursing standard of practice protocol:age-related changes in health. New York: Hartford Institute for Geriatric Nursing; 2008.
12. Aydın ZD. Toplum ve birey için sağlıklı yaşlanma: yaşam biçiminin rolü. SDÜ Tıp Fakültesi Dergisi 2006; 13(4): 43-8.
13. Ergin K. Yaşlanma ile ilgili fizyolojik değişiklikler. Ege Üniversitesi Hemşirelik Yüksekokulu Dergisi 1992; 8(2): 75- 81.
14. Aksayan S. Halk sağlığı hemşireliği el kitabı. İstanbul: Birlik Ofset Ltd. Şti; 1998.
15. Bölükbaş N. Yaşlılık ve yaşlılıkta genel bakım ilkeleri. Ege Üniversitesi Hemşirelik Yüksekokulu Dergisi 1992; 8(1): 103-8.
16. Dirican R, Bilgel N. Halk sağlığı. II Baskı. Bursa: Uludağ Üniversitesi Basımevi; 1993.
17. Fadıloğlu, Ç. Yaşlılığa genel bakış. Ege Üniversitesi Hemşirelik Yüksekokulu Dergisi 1992; 8(2): 55-61.
18. Baysal A. Yaşlılıkta beslenme. II. Ulusal Yaşlılık Kongresi; 9-12 Nisan 2003; Denizli.
19. Eşer İ. Yaşlıların beslenme durumu ve bu durumu etkileyen etmenlerin incelenmesi. Ege Üniversitesi Hemşirelik Yüksek Okulu Dergisi 1995; 11(3): 35-45.
20. Arıoğul S. Geriatrik yaş grubunda fizyolojik değişiklikler. Yasavul Ü, editör. Hacettepe İç Hastalıkları Kitabı. Ankara: Hacettepe Üniversitesi Yayınları; 2003: 812-9.
21. İlçe A, Ayhan F. Yaşlılarda üriner ve fekal inkontinansın belirlenmesi, yaşam kalitesine etkisi: bilgilendirme ve eğitim. Anatol J Clin Investig. 2011; 5(1): 15-23.
22. McAuley DF. Clinical concerns in the geriatric patient [Internet]; 2005[cited 21.04.2012]. Available from: www.globalRPh.com.
23. American academy of sleep medicine. International classification of sleep disorders: diagnostic and coding manual. 2nd ed. Westchester Illinois: American Academy of Sleep Medicine; 2005.
24. Ancoli-Israel S, Du-Hamel ER, Stepnowsky C, et al. The relationhip between congestive heart failure, sleep apnea, and mortality in older men. Chest 2003; 124: 1400-5.
25. Gillin JC, Ancoli-Israel S. The impact of age on sleep and sleep disorders. In: Salzman C, editor. Clinical Geriatric Psychopharmacology. 4th ed. Philadelphia: Lippincott Williams and Wilkins; 2005. p. 483-512.
26. Göktaş K, Özkan İ. Yaşlılarda uyku bozuklukları. Turkish Journal of Geriatrics 2006; 9(4): 226-33.
27. Kaymak SU, Peker S, Cankurtaran EŞ, Soygür AH. Yaşlılarda uyku sorunları. Akad Geriatri 2010; 2: 61-70.
28. Kryger M, Monjan A, Bliwise D, Ancoli-Israel S. Sleep, health and aging. Geriatrics 2004; 59(1): 24-30.
29. Moran MG, Thompson TL 2nd, Nies AS. Sleep disorders in the elderly. Am J Psychiatry 1988; 145(11): 1369-78.
30. Aslan S, Işık E. Depresyonda uyku özellikleri ve antidepresan tedavilerin uyku üzerine etkileri. Türkiye’de Psikiyatri 1999; 1: 80-96.
31. Atay T. Yaşlılıkta uyku. T Klin Psikiyatri 2001; 2(2): 91-7.