Hemşirelik Öğrencilerinin Basınç Ülseri Önlemeye Yönelik Bilgi ve Uygulamaları

Öz

Amaç: Bu araştırmada son sınıf hemşirelik öğrencilerinin basınç ülserini önlemeye yönelik bilgi ve uygulamalarını değerlendirmek amaçlandı. Gereç ve Yöntemler: Tanımlayıcı tipteki bu araştırmanın örneklemini, bir üniversitenin hemşirelik bölümünde öğrenim gören 99 son sınıf hemşirelik öğrencisi oluşturdu. Araştırma verileri, tanıtıcı özellikler soru formu ve Basınç Ülseri Önlemede Bilgi Değerlendirme Ölçeği (BÜÖBDÖ) ile toplandı. Veriler; sayı, ortalama, yüzdelik dağılımlar ve bağımsız örneklem t testi ile değerlendirildi. Bulgular: Araştırmamıza katılan öğrencilerin yaş ortalaması 21,95±1,38 yıldı. Öğrencilerin %70,7'si hastane uygulamaları sırasında basınç ülserli hasta ile karşılaştığını, yarısı (%52,5) basınç ülseri hastanın bakımına katıldığını ifade etti. Öğrencilerin %69,7'si basınç ülseri bakımında ne kullanıldığını bilmediğini belirtti. Öğrencilerin %75,8'i basınç ülserlerini önlemeye yönelik eğitim almak istediğini belirtirken, %25,3’ü basınç ülserlerini önlemeye yönelik gelişmeleri takip ettiğini ifade etti. Öğrencilerin basınç ülseri riskini belirlemeye yönelik puan ortalamalarının (4,30±1,97) ve önlemeye yönelik puan ortalamalarının (4,38±1,12) düşük olduğu belirlendi. Öğrencilerin ortalama basınç ülseri önleme bilgi puanı 9,46±3,08'dir (%36,5; min-maks= 2-16). Yalnızca iki öğrenci kabul edilebilir yeterlilik olan 16 ve daha fazla soruya (%60) doğru yanıt vermiştir. En yüksek puanın (0,54±0,50) BÜÖBDÖ’nin beslenme temasından alındığı saptandı. Sonuç: Araştırma bulguları, hemşire adaylarının basınç ülseri gelişimini önlemeye yönelik bilgi durumlarının yetersiz olduğunu ortaya koydu. Hemşirelik öğrencilerinin basınç ülserlerini önlemeye yönelik bilgi ve uygulamalarının güçlendirilmesi, güvenli hasta bakımı uygulamalarının sağlanabilmesi için önemli bir gerekliliktir.

Anahtar Kelimeler

• Basınç ülseri önleme
• Bilgi
• Hemşirelik Eğitimi

Knowledge and Practices of Nursing Students on Pressure Ulcer Prevention

Öz

Aim: The aim of this study was to evaluate the knowledge and practices of nursing students to prevent pressure ulcers. Material and Methods: The sample of this descriptive study was consisted of 99 senior nursing students studying at a university nursing school. Data were collected with a questionnaire including students’ sociodemographic characteristics and the Pressure Ulcer Prevention Knowledge Assessment Instrument (PUPKAI). The data were interpreted as numbers, means, and percentage distributions, and independed sample t test. Results: The mean age of the sample was 21.95±1.38 years (range: 20–27 years). 70.7% of students reported that they encountered patients with pressure ulcer during hospital practices and approximately half (52.5%) participated in pressure ulcer care applications. 69.7% of the students stated that they are not aware of the pressure ulcers care in clinical practice. 75.8% of them wanted to receive education about preventing pressure ulcers; whereas 25.3% of them follow developments about pressure ulcers. The mean scores of the students on determining and preventing pressure ulcer risk were 4.30±1.97 and 4.38±1.12, respectively. The average pressure ulcers prevention knowledge score was 9.46±3.08 (36.5%; range 2–16). Only two students provided correct answers to 16 (60%) or more questions, which is the requirement to demonstrate a sufficient level of knowledge. It was determined that the highest score (0.54±0.50) was obtained from the nutrition theme of the PUPKAI. Conclusion: The research found that nursing candidates lacked sufficient knowledge of how to prevent pressure ulcers. It is crucial that their understanding of pressure ulcers and how to prevent them be improved in order to ensure safe patient care practices.

Anahtar Kelimeler

• Pressure ulcers prevention
• knowledge
• nursing education

Kaynakça

1. 1. National Pressure Ulcer Advisory Panel, European Pressure Ulcer Advisory Panel and Pan Pacific Pressure Injury Alliance. Prevention and Treatment of Pressure Ulcers: Quick Reference Guide. [Internet]. Emily Haesler (Ed.). Cambridge Media: Osborne Park, Australia; 2014. [Updated: 2014; Cited: 2020 May 9]. Available from: http://www.epuap.org/wp-content/uploads/2016/10/quick-reference-guide-digital-npuap-epuap-pppia-jan2016.pdf .
2. 2. Reddy M, Gill SS, Rochon PA. Preventing pressure ulcers: A systematic review. JAMA. 2006; 296(8): 974–84.
3. 3. Karadağ A. Basınç ülserleri: değerlendirme, önleme ve tedavi. Cumhuriyet Üniversitesi Hemşirelik Yüksekokulu Dergisi. 2003; 7(2): 41-8.
4. 4. Özyürek P, Yavuz M, Yıldız Ö. Braden risk değerlendirme ölçeğine göre yoğun bakım ünitelerinde yatan hastalarda risk ve insidans incelemesi. Türkoğlu M, Kıraklı C, Eryüksel E, editörler. 8. Ulusal Dahili ve Cerrahi Bilimler Yoğun Bakım Kongresi Kongre Kitabı; 16-20 Kasım 2011; Ankara. TDCY Derneği: 2011.s. 19-23.
5. 5. Saleh YN, Al-Hussami M, Anthay DM. Pressure ulcer prevention and treatment knowledge of Jordanian nurses. J Tissue Viability. 2013; 22(1): 1-11.
6. 6. Akyol AD. Intervention studies for prevention of ulcer in Turkey: A literature review. Int Nurs Rev. 2006; 53(4): 308-16.
7. 7. İnan DG, Öztunç G. Pressure ulcer prevalence in Turkey: a sample from a university hospital. J Wound Ostomy Continence Nurs. 2012; 39(4): 409–13.
8. 8. Şahbudak G. Hemşirelik öğrencilerine basınç yarasını tanılama ve sınıflandırma becerilerini kazandırmada basınç yarası sınıflandırma (Puclas-4) e-öğrenme programının etkisi. [Yüksek Lisans Tezi]. İzmir: Ege Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü; 2018.

9. 9. Kısacık ÖG, Sönmez M. Pressure ulcers prevention: Turkish nursing students' knowledge and attitudes and influencing factors. J Tissue Viability. 2020; 29(1); 24-31.
10. 10. Yılmazer T, Tuzer H, Inkaya B, Elcin M. The impact of standardized patient interactions on nursing students’ preventive interventions for pressure ulcers. J Tissue Viability. 2020; 29(1); 19-23.
11. 11. Aydogan S, Caliskan N. A descriptive study of Turkish intensive care nurses' pressure ulcer prevention knowledge, attitudes, and perceived barriers to care. Wound Manag Prev. 2019; 65(2): 39-47.
12. 12. Tulek Z, Polat C, Ozkan I, Theofanidis D, Togrol RE. Validity and reliability of the Turkish version of the pressure ulcer prevention knowledge assessment instrument. J Tissue Viability. 2016; 25(4): 201–8.
13. 13. Beeckman D, Vanderwee K, Demarre L, Paquay L, Van Hecke A, Defloor T. Pressure ulcer prevention: development and psychometric validation of a knowledge assessment instrument. Int J Nurs Stud. 2010; 47(4): 399–410.
14. 14. Simonetti V, Comparcini D, Flacco ME, Di Giovanni P, Cicolini G. Nursing students' knowledge and attitude on pressure ulcer prevention evidence-based guidelines: a multicenter cross-sectional study. Nurse Educ Today. 2015; 35(4): 573-9.
15. 15. Gunningberg L, Mårtensson G, Mamhidir AG, Florin J, Muntlin Athlin A, Bååth C. Pressure ulcer knowledge of registered nurses, assistant nurses and student nurses: a descriptive, comparative multicentre study in Sweden. Int Wound J. 2015; 12(4): 462-8.
16. 16. Usher K, Woods C, Brown C, Power T, Lea J, Hutchinson M, et al. Australian nursing students’ knowledge and attitudes towards pressure injury prevention: a cross-sectional study. Int J Nurs Stud. 2018; 81: 14-20.
17. 17. Dalvan S, Ebadi A, Gheshlagh RG. Nurses’ knowledge on pressure injury prevention: a systematic review and meta-analysis based on the Pressure Ulcer Knowledge Assessment Tool. Clin Cosmet Investig Dermatol. 2018; 11: 613-20.
18. 18. Aydin AK, Karadag A. Assessment of nurses' knowledge and practice in prevention and management of deep tissue injury and stage I pressure ulcer. J Wound Ostomy Continence Nurs. 2010; 37(5): 487-94.
19. 19. Çelik S, Dirimeşe E, Taşdemir N, Aşık Ş, Demircan S, Eyican S, ve ark. Hemşirelerin bası yarasını önleme ve yönetme bilgisi. Bakırköy Tıp Dergisi. 2017; 13(3): 133-9.
20. 20. Smit I, Harrison L, Letzkus L, Quatrara B. What factors are associated with the development of pressure ulcers in a medical intensive care unit? Dimens Crit Care Nurs. 2016; 35(1): 37–41.
21. 21. Gencer ZE, Özkan Ö. Basınç ülserleri sürveyans raporu. J Turk Soc Intens Care. 2015; 13(1): 26-30.
22. 22. Uzun Ö. Prevention of pressure ulcer in surgical patients. Journal of Fırat Health Services. 2010; 5(15): 114-27.
23. 23. Atılgan Y. Karadeniz B. Bası yarası riski erken belirlenmi hastalarda dekübüt önleme girişimlerinin etkinliğinin değerlendirilmesi. YBHD. 2007; 11(2): 62- 6.
24. 24. Doğu Ö. Yoğun bakım hemşirelerinin bası yarası, bakımı ve bakım ürünleri kullanımına ilişkin bilgi ve uygulamalarının değerlendirilmesi. J Hum Rrhythm. 2015; 1(3): 95-100.
25. 25. El Enein NY, Zaghloul AA. Nurses’ knowledge of prevention and management of pressure ulcer at a health insurance hospital in Alexandria. Int J Nurs Pract. 2011; 17(3): 262-8.
26. 26. Qaddumi J, Khawaldeh AA. Pressure ulcer prevention knowledge among Jordanian nurses: A cross- sectional study. BMC Nurs. 2014; 13(1): 6.
27. 27. Wilborn D, Halfens RJ, Dassen T. Evidence-based education and nursing pressure ulcer prevention textbooks: does it match? Worldviews Evid Based Nurs. 2009; 6(3): 167-72.
28. 28. Miller DM, Neelon L, Kish-Smith K, Whitney L, Burant CJ. Pressure injury knowledge in critical care nurses. J Wound Ostomy Continence Nurs. 2017; 44(5): 455-7.
29. 29. Rafiei H, Mehralian H, Abdar ME, Madadkar T. Pressure ulcers: How much do nursing students really know? Br J Nurs. 2015; 24(6): 12- 7.
30. 30. McCluskey A, Lovarini M. Providing education on evidence-based practice improved knowledge but did not change behaviour: A before and after study. BMC Med Educ. 2005; 5: 40.
31. 31. Fulbrook P, Lawrence P, Miles S. Australian nurses' knowledge of pressure injury prevention and management: a cross-sectional survey. J Wound Ostomy Continence Nurs. 2019; 46(2): 106-12.
32. 32. Yılmazer T, Tüzer H, Erciyas A. Knowledge and attitudes towards prevention of pressure ulcer: Intensive care units sample in Turkey. Turkiye Klinikleri J Nurs Sci. 2019; 11(2): 140-7.
33. 33. Mirshekari L, Tirgari B, Forouzi MA. Intensive care unit nurses' perceived barriers towards pressure ulcer prevention in South East Iran. J Wound Care. 2017; 26(3): 145-51.
34. 34. Strand T, Lindgren M. Knowledge, attitudes and barriers towards prevention of pressure ulcers in intensive care units: a descriptive cross-sectional study. Intensive Crit Care Nurs. 2010; 26(6): 335-42.