SERİYAL KORKU FİLMLERİNDEKİ TEOLOJİK İKONLARIN GÖSTERGEBİLİMSEL ANALİZİ: ‘SİCCİN 6’ VE ‘DABBE 4’ FİLMLERİ ÖRNEKLERİ İLE

Harun Furkan Yağbasan; Kübra Yıldırım

doi:10.53495/e-kiad.1370472

SERİYAL KORKU FİLMLERİNDEKİ TEOLOJİK İKONLARIN GÖSTERGEBİLİMSEL ANALİZİ: ‘SİCCİN 6’ VE ‘DABBE 4’ FİLMLERİ ÖRNEKLERİ İLE

Öz

Korku, şüphesiz tüm canlıların temel hislerinden biridir. Dolayısıyla bireyin yaşamının muhtelif dönemlerinde sıra dışı bu duygularla karşılaşması mümkündür. İnsan yaşamına dair pek çok his ve duygunun sinema ve televizyon dizilerine konu edinildiği veya odağa alındığı gibi izleyiciler tarafından değer atfedilen ‘korku’ temasının da etkin bir yere sahip olduğu söylenebilir. Bu bağlamda Türkiye’de özellikle 2000’li yılların başlarından itibaren Türk korku filmlerinde de kayda değer bir artışın olduğu gözlemlenmektedir. Egzotik veya gizemli olana duyulan ilgi esas alındığında Türk korku sinemasının da bu temel parametreler üzerine oturtulduğu söylenebilir. Özellikle teolojik temaya dayalı üretilen Türk korku filmlerinde; inanışlar, teolojik ve kültürel kodlar ile korku ögelerinin bir arada ve karma bir biçimde aktarılmaya çalışılarak izleyicide ilgi uyandırılmaya çalışıldığı gözlemlenmektedir. Araştırmanın amacı; son zamanlarda gösterime giren seriyal korku filmlerinde yer alan teolojik ikonların göstergebilimsel analizini gerçekleştirebilmektir. Çalışmada Türk korku filmlerinde yer alan ikonların kültür ve kutsal kitap arasındaki korelasyonunu saptamak amacıyla iki yerli film örneklem olarak seçilmiştir. Bu bağlamda 2013 yılında gösterime giren ‘Dabbe 4’ ve 2019 yılında gösterime giren ‘Siccin 6’ filmleri göstergebilimsel yöntem ile analiz edilmeye ve Türk seriyal korku filmlerindeki teolojik ikonlar açığa çıkarılmaya çalışılmıştır. Yapılan analizler sonucunda teolojik ikonların kültürden bağımsız olmadığı, kültürden yararlandığı görülmüştür. Dikkat çeken diğer bir husus ise filmlerde yer alan kadın karakterlerin hem kötülüğün temsili hem de kötülüğe maruz kalan şeklinde sunulmasıdır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

Abisel N. (1995). Popüler Sinema ve Türler. İstanbul: Alan Yayıncılık.
Akkuş M. (2013). Ateş ve Ocak Kültünün Anadolu’ da Yaygınlaşmasında Moğolların Etkisi”. Türk Kültürü ve Hacı Bektaş Veli Araştırma Dergisi, (68), 15-32.
Aksoy A. R. (2021). Şeytanın Avukatı ve Goethe’nın Faustus Adlı Yapıtlarında Geçen Şeytan Temasının Anametinsellik Açısından Karşılaştırmalı İncelenmesi/A Comparative Study on the Devil Theme in ‘The Devil’s Advocate’ and ‘Faustus’ By Goethe Within the Framework of Hypertextuality. Turkish Academic Research Review, 6 (3), 903-919. Retrieved from https://dergipark.org.tr/tr/pub/tarr/issue/64962/972528.
Alp K. Ö & Mutlu S. (2021). Şaman Sembollerinin İşlev ve Anlam Kodları. Motif Akademi Halkbilimi Dergisi, 14 (35): 1008-1028, DOI: 10.12981/mahder.952096.
Altunsu S. Ö. (2016). Dindarlığın Ölçülebilirliği Üzerine Geliştirilen Dindarlık Ölçekleri. Selçuk Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi, (36): 557-578, DOI: 10.21497/sefad.285505.
Arslan M. (2003). Popüler Dindarlık Ölçeğinin Geliştirilmesi: Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması. Dinbilimleri Akademik Araştırma Dergisi III, (1), 97-116.
Aytekin M. (2013). Korku Sinemasında Türler. Atatürk İletişim Dergisi, (5), 63-84.
Battal E. (2023). Hıristiyan Şeytan Algısının Filmlerdeki Yansıması: Amerika ve Avrupa Sineması Örneği. Dinbilimleri Akademik Araştırma Dergisi, 23 (1), 1-27, https://doi.org/10.33415/daad.1199523.

Baynal F. (2015). Yetişkinlerde Dindarlık ve Ruh Sağlığı İlişkisinin Çeşitli Değişkenlere Göre İncelenmesi. İnsan ve Toplum Bilimleri Araştırmaları Dergisi, 4 (1), 206-231, DOI: 10.15869/itobiad.96269.
Bilgin A. (2014). Din, Dindar, Dindarlık: Özeleştirel Bir Değerlendirme. Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 2 (2), 75-84.
Çıblak N. (2004). Halk Kültüründe Nazar, Nazarlık İnancı ve Bunlara Bağlı Uygulamalar. Türklük Bilimi Araştırmaları Dergisi, (15), 103-125.
Dönmez H. M. (2018). Türk Korku Sinemasında Sembollerin İncelenmesi ve Hasan Karacadağ Sineması. İstanbul Gelişim Üniversitesi Yeni Medya İletişim ve Habercilik Anabilim Dalı, Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, İstanbul.
Erkan E. (2019). Popüler Dinin Yeniden Üretilmesinde ve Yaygınlaştırılmasında Türk Korku Sineması. Bilimname, 2019 (37), 407-429, DOI: 10.28949/bilimname.472710.
Gökbel A. (1996). Anadolu’da Yaşayan Halk İnanışlarından Çaput Bağlama ve Nazar. Cumhuriyet Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, (1), 173-186.
Kızıl H. (2018). İşlevleri Açısından Dini Sembol. Dicle Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, (21), 30-42. Koyuncu O. A. (2015). Geleneksel Anadolu Halı ve Kilimlerinde Nazar İnancı: Muska Yanışı. Turkish Studies (Elektronik), 10 (8), 1659- 1676.
Mehmedoğlu, A. U. (2013). Din, Dindarlık ve Değerler. İZÜ Sosyal Bilimler Dergisi, 1 (2), 173-189. Önder M. ve Bulut H. (2013). Temel Dini Değerler ve Değerler Eğitimi. Erzincan Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 6 (1): 15-32.
Özpay O. (2019). Türk Korku Sinemasına Panoramik Bir Bakış ve İdeolojik İzdüşümleri. Akdeniz Üniversitesi İletişim Fakültesi Dergisi, (AKİL) Aralık (32), 551-567.
Sipahi A. (2006). Türk Halk İnançlarında Büyü ve Büyü ile İlgili Uygulamalar. Ankara Üniversitesi Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Ankara.
Şimşek G. (2008). Türk Sinemasında Büyü Kavramının Temsili ve Büyü Filminin Görüntü Göstergelerinin Çözümlemesi. İstanbul Kültür Üniversitesi İletişim Tasarımı Anabilim Dalı, Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, İstanbul.
Tosun A. F. (2017). 2000’li Yıllardan Günümüze Türk Sinemasında Şiddet İçerikli Korku Filmlerinin Zihinsel – Kültürel Arka Planı. Kesit Akademi Dergisi, (9), 333-344, Retrieved from https://dergipark.org.tr/en/pub/kesitakademi/issue/59837/864667.
Tutar C. (2015). Türk Korku Sinemasının Yapısal Engelleri: Sosyo- Kültürel Bir Bakış. Gümüşhane Üniversitesi İletişim Fakültesi Elektronik Dergisi, 3 (2), 248-274.
Türkel E. ve Kasap F. (2014). Türk Sineması’nda Korku: 2000 Sonrası Türk Korku Sineması’nda Dinsel Motifler Üzerine Bir İnceleme ve Yaratım Sorunları. Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi, 7 (32): 711-721.
Türker R. (2008). Anadolu ve Türk İnanışları’ na Ait Ögelerin, Son Dönem Türk Korku Sineması’nda Hikâye Olarak Kullanılması, Alkarısı İnancı. Marmara Üniversitesi Sinema - Tv Anasanat Dalı, Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, İstanbul.
Uçar H. (2020). Bir Kültün Özellikleri: Türklerde Su Kültü. Kültür Araştırmaları Dergisi, (7), 24-47, DOI Number, 10.46250/kulturder.779430.
Yaldız T. (2016). Avrupa ve Türkiye’de Korku Sineması İmgelerinin Kültürel ve Tematik Analizi. Trakya Üniversitesi Görsel Kültür Anabilim Dalı, Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Edirne.
Yılmaz Ç. G. (2022). İslamiyet’te Buhur Geleneği ve İran Üretimi Seramik Buhurdan Örnekleri. İnsan ve Toplum Bilimleri Dergisi, (82): 170-190, DOI: 10.32704/erdem.2022.82.170.
Yurdigül A. & Zinderen İ. E. (2014). Türk Sinemasında Özel Efekt Teknolojileri Aracılığıyla Oluşturulan Korku İkonları. Global Media Journal: Turkish Edition, 5 (9), 372-401.
Zen K. E. (2021). Tekinsiz Filmler: Alper Mestçi’ nin Gözünden Korku Anlatılarını İzlemek. Hacettepe Üniversitesi Türk Halkbilimi Anabilim Dalı, Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Ankara

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

İletişim Çalışmaları

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Harun Furkan Yağbasan ^*
0000-0003-1351-437X
Türkiye

Kübra Yıldırım
0009-0002-6605-248X
Türkiye

Erken Görünüm Tarihi

2 Ocak 2024

Yayımlanma Tarihi

31 Aralık 2023

Gönderilme Tarihi

3 Ekim 2023

Kabul Tarihi

20 Aralık 2023

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2023 Cilt: 13 Sayı: 2

DOI

https://doi.org/10.53495/e-kiad.1370472

IZ

https://izlik.org/JA35US68EM

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Yağbasan, H. F., & Yıldırım, K. (2023). SERİYAL KORKU FİLMLERİNDEKİ TEOLOJİK İKONLARIN GÖSTERGEBİLİMSEL ANALİZİ: ‘SİCCİN 6’ VE ‘DABBE 4’ FİLMLERİ ÖRNEKLERİ İLE. Karadeniz Teknik Üniversitesi İletişim Araştırmaları Dergisi, 13(2), 27-55. https://doi.org/10.53495/e-kiad.1370472

AMA

1.Yağbasan HF, Yıldırım K. SERİYAL KORKU FİLMLERİNDEKİ TEOLOJİK İKONLARIN GÖSTERGEBİLİMSEL ANALİZİ: ‘SİCCİN 6’ VE ‘DABBE 4’ FİLMLERİ ÖRNEKLERİ İLE. E-KİAD. 2023;13(2):27-55. doi:10.53495/e-kiad.1370472

Chicago

Yağbasan, Harun Furkan, ve Kübra Yıldırım. 2023. “SERİYAL KORKU FİLMLERİNDEKİ TEOLOJİK İKONLARIN GÖSTERGEBİLİMSEL ANALİZİ: ‘SİCCİN 6’ VE ‘DABBE 4’ FİLMLERİ ÖRNEKLERİ İLE”. Karadeniz Teknik Üniversitesi İletişim Araştırmaları Dergisi 13 (2): 27-55. https://doi.org/10.53495/e-kiad.1370472.

EndNote

Yağbasan HF, Yıldırım K (01 Aralık 2023) SERİYAL KORKU FİLMLERİNDEKİ TEOLOJİK İKONLARIN GÖSTERGEBİLİMSEL ANALİZİ: ‘SİCCİN 6’ VE ‘DABBE 4’ FİLMLERİ ÖRNEKLERİ İLE. Karadeniz Teknik Üniversitesi İletişim Araştırmaları Dergisi 13 2 27–55.

IEEE

[1]H. F. Yağbasan ve K. Yıldırım, “SERİYAL KORKU FİLMLERİNDEKİ TEOLOJİK İKONLARIN GÖSTERGEBİLİMSEL ANALİZİ: ‘SİCCİN 6’ VE ‘DABBE 4’ FİLMLERİ ÖRNEKLERİ İLE”, E-KİAD, c. 13, sy 2, ss. 27–55, Ara. 2023, doi: 10.53495/e-kiad.1370472.

ISNAD

Yağbasan, Harun Furkan - Yıldırım, Kübra. “SERİYAL KORKU FİLMLERİNDEKİ TEOLOJİK İKONLARIN GÖSTERGEBİLİMSEL ANALİZİ: ‘SİCCİN 6’ VE ‘DABBE 4’ FİLMLERİ ÖRNEKLERİ İLE”. Karadeniz Teknik Üniversitesi İletişim Araştırmaları Dergisi 13/2 (01 Aralık 2023): 27-55. https://doi.org/10.53495/e-kiad.1370472.

JAMA

1.Yağbasan HF, Yıldırım K. SERİYAL KORKU FİLMLERİNDEKİ TEOLOJİK İKONLARIN GÖSTERGEBİLİMSEL ANALİZİ: ‘SİCCİN 6’ VE ‘DABBE 4’ FİLMLERİ ÖRNEKLERİ İLE. E-KİAD. 2023;13:27–55.

MLA

Yağbasan, Harun Furkan, ve Kübra Yıldırım. “SERİYAL KORKU FİLMLERİNDEKİ TEOLOJİK İKONLARIN GÖSTERGEBİLİMSEL ANALİZİ: ‘SİCCİN 6’ VE ‘DABBE 4’ FİLMLERİ ÖRNEKLERİ İLE”. Karadeniz Teknik Üniversitesi İletişim Araştırmaları Dergisi, c. 13, sy 2, Aralık 2023, ss. 27-55, doi:10.53495/e-kiad.1370472.

Vancouver

1.Harun Furkan Yağbasan, Kübra Yıldırım. SERİYAL KORKU FİLMLERİNDEKİ TEOLOJİK İKONLARIN GÖSTERGEBİLİMSEL ANALİZİ: ‘SİCCİN 6’ VE ‘DABBE 4’ FİLMLERİ ÖRNEKLERİ İLE. E-KİAD. 01 Aralık 2023;13(2):27-55. doi:10.53495/e-kiad.1370472

Cited By

MOBİL OYUNLARDA İLETİŞİM STRATEJİLERİ: REKABET VE YARDIMLAŞMA ÜZERİNE BİR İNCELEME  ROYAL MATCH ÖRNEĞİ

ESAM Ekonomik ve Sosyal Araştırmalar Dergisi

https://doi.org/10.53662/esamdergisi.1695944

SERİYAL KORKU FİLMLERİNDEKİ TEOLOJİK İKONLARIN GÖSTERGEBİLİMSEL ANALİZİ: ‘SİCCİN 6’ VE ‘DABBE 4’ FİLMLERİ ÖRNEKLERİ İLE

Öz

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

Ayrıntılar

Birincil Dil

Konular

Bölüm

Yazarlar

Erken Görünüm Tarihi

Yayımlanma Tarihi

Gönderilme Tarihi

Kabul Tarihi

Yayımlandığı Sayı

DOI

IZ

Kaynak Göster

Cited By

MOBİL OYUNLARDA İLETİŞİM STRATEJİLERİ: REKABET VE YARDIMLAŞMA ÜZERİNE BİR İNCELEME ROYAL MATCH ÖRNEĞİ

MOBİL OYUNLARDA İLETİŞİM STRATEJİLERİ: REKABET VE YARDIMLAŞMA ÜZERİNE BİR İNCELEME  ROYAL MATCH ÖRNEĞİ