GRAVITY MODEL ANALYSIS OF TRADE BETWEEN EMERGING ECONOMIES

Öz

In the midst of fierce global competition, emerging economies which are known for their steady increase in their competitive power, became the center of interest with their peculiar structure that makes them different from both developed and developing countries. emerging market economies are countries which are committed to reform in order to alleviate problems that are existing in a country like unfair distribution of income, weak industrial and social infrastructure and overpopulation, which formulate and apply a long term plan and when these actions result in an increase in per capita GDP. The objective of this study is to determine factors that affect the trade volume of emerging economies in the international trade and to test whether gravity model could be used in explaining the trade flow of these economies using panel data analysis. Accordingly, emerging market economies’ export data was included in the analysis as a dependent variable. while distance between the capital cities of these countries, GDP and population were included as independent variables. Attempt has been made to determine the relationship between emerging market exports done to their country group and GDP, distance and population variables with the help of annual data series spanning from the period 1990-2013 and a model formulated for 15 emerging economies. According to the findings of the study, among emerging economies for China, Czech Republic, Russia and Vietnam, the gravity model deemed applicable

Anahtar Kelimeler

• Emerging economies, international trade, gravity model, panel data analysis

YÜKSELEN EKONOMİLER ARASINDAKİ TİCARET HACMİNİN ÇEKİM MODELİ İLE ANALİZİ

Öz

Yoğun küresel rekabet ortamında, rekabet güçlerini her geçen gün arttıran yükselen ekonomiler, diğer gelişmiş ve gelişmekte olan ülkelerden farklı yapılarıyla dikkat çekmektedirler. Ülkedeki adil olmayan gelir dağılımı, zayıf endüstriyel ve sosyal altyapı ve aşırı nüfus gibi problemleri ortadan kaldırmak için reformlar yapmaya karar veren ve uzun dönemli planlar oluşturan, bu planları uygulamaya koyan ve bu faaliyetler sonrası kişi başına GSMH da artış kaydeden ülkeler yükselen ekonomi olarak isimlendirilmektedir. Bu çalışmanın amacı yükselen ekonomilerin uluslararası ticaretinde ihracat hacmine etki eden faktörlerin belirlemek ve çekim modelinin yükselen ekonomilerinin ticaret akımını açılayıp açıklayamadığı panel veri analizi kullanarak test etmektir. Bu doğrultuda modele bağımlı değişken olarak yükselen piyasa ekonomileri ihracat verileri; bağımsız değişken olarak da bu ülkelerin başkentleri arasındaki mesafe, ülkelerin GSYİH değerleri ve nüfusları dahil edilmiştir. 1990-2013 yılları arasında yıllık veri kullanılarak ve 15 yükselen ekonomi için oluşturulan model yardımıyla yükselen piyasaların kendi ülke grubu içerisinde yaptıkları ihracatın, GSYİH, mesafe ve nüfus değişkenleri ile ilişkileri belirlenmeye çalışılmıştır. Analizden elde edilen bulgularda yükselen ekonomilerden Çin, Çek Cumhuriyeti, Rusya ve Vietnam için çekim modelinin uygun olduğu görülmüştür

Anahtar Kelimeler

• Yükselen ekonomiler, uluslararası ticaret, çekim modeli, panel veri analizi

Kaynakça

1. Aitken, N. (1973) “The Effects of the EEC and EFTA on European Trade: A Temporal Cross-Section Analysis” The American Economic Review, 63(5): 881–892.
2. Ata, S. (2012) “Türkiye’nin İhracat Potansiyeli: Çekim modeli Çerçevesinde Bir İnceleme” http://avekon. org/papers/389.pdf.(03.06.2015).
3. Atik, A. H. (2005) “Finansal Krizlerin Gölgesinde Yükselen Piyasa Ekonomileri” http://docplayer.biz. tr/4682833-.html.(08.06.2015).
4. Baltagi, B. H., Egger, P. and Pfaffermayr, M. (2003) “A Generalized Design for Bilateral Trade Flow Models” Economics Letters, 80: 391-397.
5. Batra, Amita (2004) “India’s Global Trade Potential: The Gravity Model Approach” Working Paper, 151: 1-43.
6. Baytar, R. A. (2012) “Türkiye ve BRIC Ülkeleri Arasındaki Ticaret Hacminin Belirleyicileri: Panel Çekim Modeli Analizi” İstanbul Ticaret Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 21: 403-424.
7. Bebek, U. G. (2006) “An Assesment of the Impact of Customs Union on Turkish Bilateral Trade Flows with the EU: A Gravity Model Approach” Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi Marmara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
8. Bilici, Ö. (2009) “The Determining Role Of EU in Turkey’s Trade Flows: A Gravity Model Approach” Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Social Sciences of Izmir University Of Economics, İzmir.

9. Çavuşgil, T. S. ve Ghauri, P. N. (1990) Doing Business in Developing Countries: Entry and Negotiation Strategies, New York: Routledge.
10. Çivi, E. ve Çavuşgil, T. S. (2001) “Yeni Dünya Düzeninde Güç Kazanan Ülkeler: Yükselen Ekonomiler” Yönetim ve Ekonomi, 7(1): 113-128.
11. Deardorff, A. V.( 1995) “Determinants of Bilateral Trade: Does Gravity Work in a Neoclassical World?” National Bureau of Economic Research (NBER) Working Papers No 5377.
12. Dinçer, G. (2014) “ Turkey’s Rising Imports from BRICS: A Gravity Model Approach” MPRA No 61979.
13. Erşin, F. (2014) “Yükselen Ekonomiler ve Kırılgan Beşli: Türkiye Üzerine Bir Değerlendirme”, Bankacılık ve Finansal Araştırmalar Dergisi (BAFAD) , 1(1): 43-51.
14. Koç, S. (2011) Yükselen Ekonomiler ve Cari Denge Analizi, Bursa: Ekin Yayınevi.
15. Linnemann, H. (1966) An Econometric Study of International Trade Flows, Amsterdam: North Holland Publishing Campany.
16. Nitsch, V. (2007) “Does the G7/G8 promote trade?” Economics Letters, 94(1): 136–140.
17. Paas, T. (2002) “European Integration and EU Eastward Enlargement Process in International Trade: Using A Gravity Approach for Exploring Bilateral Trade Flows” The 42nd Congress of the European Regional Science Association, Germany.
18. Poyhonen, P. (1963) “A Tentative Model for Volume in Trade Between Countries” Weltwirtschaftliches Archiv, 90: 91-113.
19. Tatlıcı, Ö. ve Kızıltan, A. (2011) “Çekim Modeli: Türkiye’nin İhracatı Üzerine Bir Uygulama” Atatürk Üniversitesi İİBF Dergisi 10. Ekonometri ve İstatistik Sempozyumu Özel sayısı.
20. Thursby, J.G.ve Thursby, M.C. (1987) “Bilateral Trade Flows, Linder Hypothesis and Exchange Risk” Rewiew of Economics and Statistics, 69(3): 488-495.
21. Tinbergen, J. (1962) Shaping the World Economy: Suggestions For an International Economic Policy, New York: The Twentieth Century Fund.
22. Yardımcıoğlu, M. (2014) “Yükselen Piyasa Ekonomileri ve İş Yapabilirlik Endeksi Karşılaştırması” Kahraman Maraş Sütçü İmam Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 4(1): 280-295.
23. Yavilioğlu, C. (2002) “ Geri Kalmışlık Olgusu ve Ekonomistik Kalkınma Teorileri, Cumhuriyet Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 3(2): 49- 70.
24. Yeldan, E. (2005) “Yükselen Piyasa Ekonomisi” Olarak Türkiye”http://yeldane.bilkent.edu.tr/ Yeldan14_2Mar05.pdf (15.08.2015).
25. Wall, H. J. (2000) “Gravity Model Specification and the Effects of the Canada-US Border” Working Paper Federal Reserve Bank of St. Louis, 87(1): 49-63.