Finansal Okuryazarlık: Türkiye’de Hazırlanan Lisansüstü Tezlere Yönelik Teorik Bir İnceleme

Öz

Günümüz dünyasında birey, aile, toplum veya devlet hepsinin temel amaç ve gayesi yaşamlarını sürdürmek ve bunu gerçekleştirirken de en iyi koşullara sahip olarak varlıklarını sürdürmek istemektedirler. Finans ve finansal araçlar ister birey ister devlet olsun sahip olunması ve korunması gereken en önemli varlık haline gelmiştir. Finans piyasaların istikrarının oluşması ve bu devamlılığın sağlanması için finansal konular hakkındaki bilginin öneminin oluşması finansal okuryazarlığa dikkat çekmektedir. Finansal piyasalarda meydana gelen karmaşıklık, tehdit veya fırsatlar yeni finansal araç gereçlerin ortaya çıkmasına, finansal konularda karar verme ve sorumluluk üstlenme konularını da arttırmıştır. Araştırmanın amacı, Türkiye’de 2009-2018 yılları arasında “Finansal Okuryazarlık” konusunda yapılan lisansüstü tezlerinin değerlendirilmesidir. Araştırmanın veri kaynağını Yüksek Öğretim Kurulu’nun tez tarama merkezinde erişime izin verilen finansal Okuryazarlık konusunda yapılan 27 lisansüstü tez tespit edilmiştir. Yapılan bu çalışma nitel bir çalışma olup genel tarama modelindedir. Bu çalışma, aynı zamanda belirtilen tarihler arasında veri kaynağı olarak değerlendirilen lisansüstü tezlerin doküman analizlerine göre yapılan bir metadeğerlendirme araştırmasıdır. Çalışmadaki tezler; tezlerin türü, uygulanma tarihi, tezin uygulandığı üniversite ve enstitü, tez yazarının cinsiyet durumu, danışmanın unvanı, araştırma türü ve modeli, örneklem çeşidi, veri analizine uygun şekilde gerçekleştirilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Finans
• Finansal Okuryazarlık
• Lisansüstü Tezler
• Finansal Araçlar
• Yüksek Öğretim Kurulu

Financial Literacy: A Theoretical Study Towards prepared Graduate Thesis in Turkey

Öz

In today's world, the individual, family, society or state want to maintain their lives by maintaining the basic purpose and purpose of all of them and by having the best conditions. Finance and financial instruments have become the most important assets to be owned and protected whether they are individuals or the state. The emergence of the importance of knowledge about financial issues in order to ensure the stability of financial markets and to ensure this continuity draws attention to financial literacy. The complexities, threats or opportunities in financial markets have raised the issue of new financial instruments, decision-making on financial matters and responsibility. The purpose of the study, between the years of 2009-2018 in Turkey, "Financial Literacy" is to evaluate graduate thesis written about. 27 graduate theses on financial literacy were allowed to be used in the thesis research center of the Higher Education Council. This study is a qualitative study and is in general screening model. This study is also a meta-evaluation research conducted according to document analysis of postgraduate theses considered as data sources between the dates specified. Theses in the study; The type of thesis, the date of its application, the university and institute where the thesis was applied, the gender status of the thesis author, the title of the consultant, the type and model of the research, the sample type, were carried out in

accordance with the data analysis.

Anahtar Kelimeler

• Finans
• Financial Literacy
• Graduate Theses
• Financial Instruments
• Higher Education Council

Kaynakça

1. Gutnu, M. M. ve Cihangir, M. (2015). Finansal Okuryazarlık Osmaniye Korkut Ata Üniversitesi Personeli Üzerine Bir Araştırma, Akademik Sosyal Araştırmalar Dergisi, 3(10), s. 415.
2. Karakulle, İ.; Tan, F.Z. ( 2018). Finansal Okuryazarlık İle Kredi Kartı Tutumu Arasındaki İlişkinin İncelenmesi: Üniversite Öğrencileri Üzerine Bir Araştırma, Akademik Sosyal Araştırmalar Dergisi, Yıl: 6, Sayı: 69, Nisan 2018, s. 461-477.
3. Mason, C.L.J. and Wılson, R.M.S., (2000). Conceptualising financial literacy. Occasional Paper, 2000:7. Loughborough: Business School,Loughborough University.
4. PACFL (President’s Advisory Counsil on Financial Literacy), (2008) Annual Report to the President, 35.
5. Remund, D. L. (2010). Financial literacy explicated: The case for a clearer definition in an increasingly complex economy. Journal of Consumer Affairs, 44(2), 276-295.
6. Sarıgül, H. (2015). Finansal Okuryazarlık Tutum ve Davranış Ölçeği: Geliştirme, Geçerlik ve Güvenirlik, Yönetim ve Ekonomi Araştırmaları Dergisi, 13(1), s. 201.
7. Ateş, S. (2014). Finansal Okuryazarlık Ve Davranışsal Önyargılar: Bireysel Hisse Senedi Yatırımcısı Üzerine Ampirik Bir Çalışma, Yüksek Lisans Tezi, Galatasaray Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
8. Barmaki, N. (2015). Üniversite Öğrencilerinin Finansal Okuryazarlık Düzeylerini Belirlemeye Yönelik Bir Araştırma: Hacettepe Üniversitesi Örneği, Doktora Tezi, Hacettepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara.

9. Baysa, E. (2015). Finansal Okuryazarlık ve Banka Müşteri Segmentasyonları Üzerine Bir Uygulama, Yüksek Lisans Tezi, Gaziosmanpaşa Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Tokat.
10. Bayram, S.S. (2010). Finansal Okuryazarlık Ve Para Yönetimi Davranışları: Anadolu Üniversitesi Öğrencileri Üzerine Uygulama, Yüksek Lisans Tezi, Anadolu Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Eskişehir.
11. Çolak, H. (2017). Mühendislerde Finansal Okuryazarlık Ve Para Yönetimi Becerileri: Bandırma İlçesi Örneği, Yüksek Lisans Tezi, Balıkesir Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Balıkesir.
12. Çör, Ö. (2018). Kobilerde Finansal Okuryazarlık: Finansal Yönetime Etkisi, Sorunlar Ve Öneriler, Yüksek Lisans Tezi, Bahçeşehir Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
13. Dağdelen, T. (2017). Finansal Okuryazarlık Düzeyinin Belirlenmesi Ve Aydın İlindeki Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler Üzerine Bir Uygulama, Yüksek Lisans Tezi, Adnan Menderes Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Aydın.
14. Daşdöğen, S. (2015). Household Indebtedness And Financial Literacy In Turkey, Yüksek Lisans Tezi, Boğaziçi Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
15. Doğan, D. (2018). Kuşaklar Arasındaki Finansal Okuryazarlık Seviyesi Üzerinde Sosyal Medya İle Kitle İletişim Araçlarının Etkisinin İrdelenmesi, Yüksek Lisans Tezi, Sakarya Üniversitesi, İşletme Enstitüsü. Sakarya.
16. Doğan, D. (2018). Kuşaklar Arasındaki Finansal Okuryazarlık Seviyesi Üzerinde Sosyal Medya İle Kitle İletişim Araçlarının Etkisinin İrdelenmesi, Yüksek Lisans Tezi, Sakarya Üniversitesi, İşletme Enstitüsü. Sakarya.
17. Eker, F. (2017). Finansal Farkındalık, Finansal Okuryazarlık Ve Finansal Erişim Düzeyleri Üzerine Bir Çalışma: Silifke Ticaret ve Sanayi Odası Örneği. Yüksek Lisans Tezi, Toros Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü. Mersin.
18. Eker, F. (2017). Finansal Farkındalık, Finansal Okuryazarlık Ve Finansal Erişim Düzeyleri Üzerine Bir Çalışma: Silifke Ticaret ve Sanayi Odası Örneği. Yüksek Lisans Tezi, Toros Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü. Mersin.
19. Gencan, M. Y. (2018). Turizm Sektörü Kobi’lerinde Finansal Okuryazarlık: Trabzon İli Örneği, Yüksek Lisans Tezi, Karadeniz Teknik Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Trabzon.
20. Güler, E. (2015). Hanehalkının Finansal Okuryazarlık Düzeyinin Belirlenmesi Üzerine Bir Araştırma: Sakarya İli Örneği, Yüksek Lisans Tezi, Sakarya Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Sakarya.
21. Haydari, A. N. (2018). Bireylerin Finansal Okuryazarlık, Finansal Eğitim Ve Finansal Erişim Düzeyleri Üzerine Bir Araştırma: İstanbul İli Örneği, Yüksek Lisans Tezi, Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Muğla.
22. Kahraman, Y.E. (2015). Erciyes Üniversitesi Öğrencileri Üzerinde Finansal Okuryazarlık Araştırması, Yüksek Lisans Tezi, Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Muğla.
23. Kandemir, S. (2018). Finansal Tüketicilerin Finansal Okuryazarlık Durumlarının Belirlenmesi, Yüksek Lisans Tezi, Çağ Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü. Mersin.
24. Kanmaz, A. (2018). Bireysel Hisse Senedi Yatırımcılarının Finansal Okuryazarlık Düzeyi Üzerine Bir Çalışma: İzmir Örneği, Yüksek Lisans Tezi, İzmir Katip Çelebi Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İzmir.
25. Karaağaç, A. (2015). Finansallaşma Sürecinde Finansal Okuryazarlık, Yüksek Lisans Tezi, İstanbul Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
26. Kılıç, Y. (2016). Finansal Okuryazarlık Ve Finansal Refahın Belirleyicileri: Gaziantep Ve Çevre İlleri İçin Yapısal Eşitlik Modeli Uygulaması, Doktora Tezi, Gaziantep Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Gaziantep.
27. Küçükaslan, A. (2017). Finansal Okuryazarlık: Kayseri İli Serbest Muhasebeci Ve Mali Müşavirleri Üzerine Bir Araştırma, Yüksek Lisans Tezi, Gümüşhane Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü. Gümüşhane.
28. Küçükaslan, A. (2017). Finansal Okuryazarlık: Kayseri İli Serbest Muhasebeci Ve Mali Müşavirleri Üzerine Bir Araştırma, Yüksek Lisans Tezi, Gümüşhane Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü. Gümüşhane.
29. Mevsim, L.T. (2016). Üniversite Öğrencilerinde Finansal Okuryazarlık Düzeyinin Belirlenmesi: Erzincan Üniversitesi Örneği, Yüksek Lisans Tezi, Erzincan Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Erzincan.
30. Özkale, A. (2018). Finansal Okuryazarlık Ve Matematiksel Okuryazarlık Perspektifinde Türkiye Ve Kanada (Ontarıo) Öğretim Programlarının İncelenmesi Ve Bir Model Önerisi, Doktora Tezi, Anadolu Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Eskişehir.
31. Öztürk, E. ( 2014). Finansal Okuryazarlık Ve Para Yönetimi: Süleyman Demirel Üniversitesi Akademik Personel Üzerine Bir Uygulama, Yüksek Lisans Tezi, Süleyman Demirel Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Isparta.
32. Saraç, E. (2014). Finansal Okuryazarlık Ve Dumlupınar Üniversitesi Öğrencilerinin Finansal Okuryazarlık Düzeylerinin Ölçülmesi Üzerine Bir Araştırma, Yüksek Lisans Tezi, Dumlupınar Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Kütahya.
33. Satoğlu, S. (2010). Bireysel Yatırımcıları Koruma Aracı Olarak Finansal Okuryazarlık ve Türkiye Uygulaması, Doktora Tezi, Marmara Üniversitesi, Bankacılık ve Sigortacılık Enstitüsü, İstanbul.
34. Tosun, A.E. (2016). Lise Öğrencilerinin Finansal Okuryazarlık Düzeyi Üzerine Bir Alan Araştırması, Yüksek Lisans Tezi, Karadeniz Teknik Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Trabzon.
35. Ünal, P. (2018). Finansal Okuryazarlık ve Forex Piyasası, Yüksek Lisans Tezi, Marmara Üniversitesi, Bankacılık ve Sigortacılık Enstitüsü, İstanbul.
36. Yücel, S. (2017). Üniversite Öğrencilerinin Finansal Okuryazarlıklarının Kredi Kartı Kullanım Alışkanlıkları Üzerine Etkisinin İncelenmesi: Bilecik Şeyh Edebali Üniversitesi- Hacettepe Üniversitesi Örneği, Yüksek Lisans Tezi, Bilecik Şeyh Edebali Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Bilecik.