Kendini Engellemenin Yordayıcıları Olarak Öz Saygı, Öz Anlayış ve Akademik Özyeterlilik

Funda Barutçu Yıldırım; Ayhan Demir

doi:10.12984/egeefd.315727

Kendini Engellemenin Yordayıcıları Olarak Öz Saygı, Öz Anlayış ve Akademik Özyeterlilik

Öz

Bu çalışmanın amacı, öz saygı, öz anlayış ve akademik özyeterlilik değişkenlerinin üniversite öğrencilerinde kendini engellemeyi ne ölçüde yordadığını incelemektir. Çalışmaya katılan 767 lisans öğrencisinin 392’si kadın, 375’i erkektir. Veriler, Kendini Sabotaj Ölçeği, Rosenberg Öz Saygı Ölçeği, Öz Anlayış Ölçeği, Akademik Özyeterlilik Ölçeği ve demografik veri formu kullanılarak toplanmıştır. Öz saygı, öz anlayış ve akademik öz yeterliliğin, kendini engellemeyi ne ölçüde yordadığını bulmak amacıyla iki aşamalı hiyerarşik regresyon analizi yapılmıştır. İlk aşamada, öz saygının varyansın % 31’ini; ikinci aşamada, öz anlayış ve akademik özyeterliliğin birlikte varyansın % 8’ini açıkladığı bulunmuştur. Öz anlayış ve akademik özyeterliliğin kısmi varyansları sırası ile % 7 ve % 1’dir. Sınanan model toplam varyansın % 39’unu açıklamıştır.

Anahtar Kelimeler

kendini engelleme,öz saygı,öz anlayış,akademik özyeterlilik

Kaynakça

Akın, A.(2012). Kendini Sabotaj Ölçeği: Geçerlik ve güvenirlik çalışması. Eğitim ve Bilim, 37(164), 176-187.
Akın, Ü., ve Akın, A. (2015). The predictive role of self-compassion on self-handicapping in Turkish university students. Ceskoslovenska Psychologie, 59(1), 33-43.
Arazzini-Stewart, M., ve De George-Walker, L. (2014). Self-handicapping, perfectionism, locus of control and self-efficacy: A path model. Personality and Individual Differences, 66, 160-164. doi: 10.1016/j.paid.2014.03.038
Barzegar, K., ve Khezri, H. (2012). Predicting academic cheating among the fifth grade students: The role of self-efficacy and academic self-handicapping. Journal of Life Science and Biomedicine, 2(1), 1-6.
Baumeister, R. F. (1993). Understanding the inner nature of low self-esteem: Uncertain, fragile, protective, and conflicted. İçinde R. Baumeister (Ed.), Self-esteem: The puzzle of low self-regard (s. 201-218). New York: Plenum Press.
Baumeister, R. F., Campbell, J. D., Krueger, J. I., ve Vohs, K. D. (2003). Does high self-esteem cause better performance, interpersonal success, happiness, or healthier lifestyles? Psychological Science in the Public Interest, 4(1), 1-44. doi: 10.1111/1529-1006.01431
Baumeister, R. F., Heatherton, T. F., ve Tice, D. M. (1993). When ego threats lead to self-regulation failure: negative consequences of high self-esteem. Journal of Personality and Social Psychology, 64(1), 141-156. doi: 10.1037/0022-3514.64.1.141
Baumeister, R. F., Smart, L., ve Boden, J. M. (1996). Relation of threatened egotism to violence and aggression: The dark side of high self-esteem. Psychological Review, 103(1), 5-33. doi: 10.1037/0033-295X.103.1.5

Blaine, B., ve Crocker, J. (1993). Self-esteem and self-serving biases in reaction to positive and negative events: An integrative review. İçinde R. Baumeister (Ed.), Self-esteem: The puzzle of low self-regard (s. 55– 85). New York: Plenum Press.
Britner, S. L., ve Pajares, F. (2006). Sources of science self-efficacy of middle school students. Journal of Research in Science Teaching, 43, 485-499. Brown, J. D. (1998). The Self. California: McGraw-Hill.
Campbell, J. D., ve Lavallee, L. F. (1993). Who am I? The role of self-concept confusion in understanding the behavior of people with low self-esteem. İçinde R. Baumeister (Ed.), Self-esteem: The puzzle of low self-regard (s. 3-20) New York: Plenum Press. Chubb, N. H., Fertman, C. I., Ross, J. L. (1997). Adolescent self-esteem and locus of control: A longitudinal study of gender and age differences. Adolescence, 32(125), 113-129. Çuhadaroğlu, Ö. (1985). Adolesanlarda benlik saygısı. (Yayımlanmamış doktora tezi) Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Psikiyatri Anabilim Dalı, Ankara.
Deniz, M., Kesici, S., ve Sümer, A. S. (2008). The validity and reliability of the Turkish version of the Self-Compassion Scale. Social Behavior and Personality: An International Journal, 36(9), 1151-1160. doi: 10.2224/sbp.2008.36.9.1151
Deppe, R. K., ve Harackiewicz, J. M. (1996). Self-handicapping and intrinsic motivation: Buffering intrinsic motivation from the threat of failure. Journal of Personality and Social Psychology, 70(4), 868-876. doi: 10.1037/0022-3514.70.4.868
Elmas, P., ve Akfırat, S. (2015). Mazeret bulma eğilimi ile özsaygı arasındaki ilişkinin incelenmesi: Mazeret bulma eğilimi başarısızlık durumunda özsaygıyı korur mu? Başlangıçtaki özsaygı düzeyinin rolü. Psikoloji Çalışmaları Dergisi, 34(2), 17-34.
Feick, D. L., ve Rhodewalt, F. (1997). The double-edged sword of self-handicapping: Discounting, augmentation, and the protection and enhancement of self-esteem. Motivation and Emotion, 21(2), 147-163. doi: 10.1023/A:1024434600296
Greenberg, J., Solomon, S., Pyszczynski, T., Rosenblatt, A., Burling, J., Lyon, D., ve … Pinel, E. (1992). Why do people need self-esteem? Converging evidence that self-esteem serves an anxiety-buffering function. Journal of Personality and Social Psychology, 63(6), 913-922. doi: 10.1037/0022-3514.63.6.913
Harris, R. N., ve Snyder, C. R. (1986). The role of uncertain self-esteem in self-handicapping. Journal of Personality and Social Psychology, 51(2), 451-458. doi: 10.1037/0022-3514.51.2.451
Hirt, E. R., McCrea, S. M., ve Kimble, C. E. (2000). Public self-focus and sex differences in behavioral self-handicapping: Does increasing self-threat still make it “just a man’s game”? Personality and Social Psychology Bulletin, 26(9), 1131-1141. doi: 10.1177/01461672002611009
Kapıkıran, Ş. (2012). Achievement goal orientations and self-handicapping as mediator and moderator of the relationship between intrinsic achievement motivation and negative automatic thoughts in adolescence students. Educational Sciences: Theory and Practice, 12(2), 705-711.
Kaya, F., ve Tümkaya, S. (2017). Sınıf öğretmenliği öğrencilerinin başarı yönelimi, kendini engelleme davranışları ve demografik özelliklerinin okula yabancılaşmayı yordama düzeylerinin incelenmesi. Journal of Human Sciences, 14(1), 747-771.
Kelley, H. H. (1972). Causal schemata and the attribution process (s. 151-174). Morristown, NJ: General Learning Press.
Jerusalem, M. ve Schwarzer, R. (1981). Fragebogen zur Erfassung von "Selbstwirksamkeit. Skalen zur Befindlichkeit und Persoenlichkeit In R. Schwarzer (Hrsg.). (Forschungsbericht No. 5). Berlin: Freie Universitaet, Institut fuer Psychologie.
Jones, E. E., ve Berglas, S. (1978). Control of attributions about the self through self-handicapping strategies: The appeal of alcohol and the role of underachievement. Personality and Social Psychology Bulletin, 4(2), 200-206.
Jones, E. E., ve Rhodewalt, F. (1982). The Self-Handicapping Scale. (Frederick Rhodewalt, Department of Psychology, University of Utah, Salt Lake City, UT 84112.)
Määttä, Stattin, H., ve Nurmi, J. E. (2002). Achievement strategies at school: Types and correlates. Journal of Adolescence, 25(1), 31-46. doi: 10.1006/jado.2001.0447
Martin, K. A., ve Brawley, L. R. (2002). Self-Handicapping in physical achievement settings: The contributions of self-esteem and self-efficacy. Self and Identity, 1(4), 337-351. doi: 10.1080/15298860290106814
Martin, A. J., Marsh, H. W., ve Debus, R. L. (2001). Self-handicapping and defensive pessimism: Exploring a model of predictors and outcomes from a self-protection perspective. Journal of Educational Psychology, 93(1), 87-102.
McMillan, J. H. (1994). The tyranny of self-oriented self-esteem. Educational Horizons, 72(3), 141-45.
Midgley, C., Arunkumar, R., ve Urdan, T. C. (1996). 'If I don't do well tomorrow, there's a reason': Predictors of adolescents' use of academic self-handicapping strategies. Journal of Educational Psychology, 88(3), 423-434. doi:10.1037/0022-0663.88.3.423
Neff, K. D. (2003a). Development and validation of a scale to measure self-compassion. Self and Identity, 2, 223-250. doi: 10.1080/15298860309027
Neff, K. D. (2003b) Self-compassion: An alternative conceptualization of a healthy attitude toward oneself. Self and Identity, 2, 85-102. doi: 10.1080/15298860309032
Neff, K. D., Hsieh, Y. P., ve Dejitterat, K. (2005). Self-compassion, achievement goals, and coping with academic failure. Self and Identity, 4(3), 263-287. doi: 10.1080/13576500444000317
Neff, K. D., ve Vonk, R. (2009). Self‐compassion versus global self‐esteem: Two different ways of relating to oneself. Journal of Personality, 77(1), 23-50. doi: 10.1111/j.1467-6494.2008.00537.x
Nosenko, E. L., Arshava, I. F., ve Nosenko, D. V. (2016). Personality predictors of self-handicapping as a behavioral manifestation of the individual's self-efficacy deficit. International Journal of Personality Psychology, 2(1), 44-50.
Nunnally, J. C., ve Bernstein, I. H. (1994). The assessment of reliability. Psychometric Theory, 3, 248-292.
Özgüngör, S. (2008). Üniversite öğrencilerinde öğretmene ilişkin algıların ve öğrenci özelliklerinin kopya çekme davranışlarıyla ilişkisi. Eğitim ve Bilim, 33(149), 68-79.
Petersen, L. (2014). Self-compassion and self-protection strategies: The impact of self-compassion on the use of self-handicapping and sandbagging. Personality and Individual Differences, 56,133-138. doi: 10.1016/j.paid.2013.08.036
Prapavessis, H., ve Grove, J. R. (1998). Self-handicapping and self-esteem. Journal of Applied Sport Psychology, 10(2), 175-184. doi: 10.1080/10413209808406386
Pulford, B. D., Johnson, A., ve Awaida, M. (2005). A cross-cultural study of predictors of self-handicapping in university students. Personality and Individual Differences, 39(4), 727-737.
Rhodewalt, F. (1990). Self-handicappers: Individual differences in the preference for anticipatory self-protective acts. In R. L. Higgins, C. R. Snyder, ve S. Berglas (Eds.), Self-handicapping: The paradox that isn’t (p. 69–106). New York: Plenum Press.
Sahranç, Ü. (2011). An investigation of the relationship between self-handicapping and depression, anxiety, and stress. International Online Journal of Educational Sciences, 3, 526-540.
Sedikides, C. (1993). Assessment, enhancement, and verification determinants of the self-evaluation process. Journal of Personality and Social Psychology, 65 (2), 317-338. doi: 10.1037/0022-3514.65.2.317
Snyder, C. R., ve Smith, T. W. (1982). Symptoms as self-handicapping strategies: The virtues of old wine in a newbottle. İçinde G. Weary, ve H. L. Mirels (Eds.), Integrations of Clinical and Social Psychology (s. 104-127). New York: Oxford University Press.
Snyder, C. R., and Smith, T.W., Augelli, R. W., ve Ingram, R. E. (1985). On the self-serving function of social anxiety: Shyness as a self-handicapping strategy. Journal of Personality and Social Psychology, 48(4), 970-980. doi: 10.1037/0022-3514.48.4.970
Spencer, S. J., Josephs, R. A., ve Steele, C. M. (1993). Low self-esteem: The uphill struggle for self-integrity. İçinde R. Baumeister (Ed.), Self-esteem: The puzzle of low self-regard (s. 21-36). New York, NY: Plenum Press.
Tabachnick, B. G., ve Fidell, L. S. (2007). Using multivariate statistics. Boston: Allyn ve Bacon.
Tice, D. M. (1993). The social motivations of people with low self-esteem. İçinde R. Baumeister (Ed.), Self-esteem: The puzzle of low self-regard (s. 37-53).). New York: Plenum Press.
Tice, D. M. (1991). Esteem protection or enhancement? Self-handicapping motives and attributions differ by trait self-esteem. Journal of Personality and Social Psychology, 60(5), 711-725. doi: 10.1037/0022-3514.60.5.711
Tice, D. M., ve Baumeister, R. F. (1990). Self-esteem, self-handicapping, and self-presentation: The strategy of inadequate practice. Journal of Personality, 58, 443-464. doi: 10.1111/j.1467-6494.1990.tb00237.x
Üzbe, N., ve Bacanlı, H. (2015). Başarı hedef yönelimi, benlik saygısı ve akademik başarının kendini engellemeyi yordamadaki rolü. Türk Eğitim Bilimleri Dergisi, 13(1), 33-50.
Warner, S., ve Moore, S. (2004). Excuses, excuses: Self-handicapping in an Australian adolescent sample. Journal of Youth and Adolescence, 33(4), 271-281. doi: 0047-2891/04/0800-0271/0.
Westberg, J., ve Jason, H., (2012). Fostering reflection and providing feedback: Helping others learn from experience. New York: Springer.
Yılmaz, M., Gürçay, D. ve Ekici, G. (2007). Akademik öz yeterlik ölçeğinin Türkçe’ ye uyarlanması, Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 33: 253-259.
Zuckerman, M., Kieffer, S. C., ve Knee, C. R. (1998). Consequences of self-handicapping: Effects on coping, academic performance, and adjustment. Journal of Personality and Social Psychology, 74(6), 1619-1628. doi: 10.1037/0022-3514.74.6.1619
Zuckerman, M., ve Tsai, F. (2005). Costs of self-handicapping. Journal of Personality, 73(2), 411-442. doi: 10.1111/j.1467-6494.2005.00314.x

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Funda Barutçu Yıldırım
ODTÜ, Öğrenme ve Öğretmeyi Geliştirme Merkezi
0000-0003-3630-1019
Türkiye

Ayhan Demir
ODTÜ, Eğirim Bilimleri Bölümü
Norway

Yayımlanma Tarihi

29 Aralık 2017

Gönderilme Tarihi

24 Mayıs 2017

Kabul Tarihi

13 Kasım 2017

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2017 Cilt: 18 Sayı: 2

DOI

https://doi.org/10.12984/egeefd.315727

IZ

https://izlik.org/JA45PJ62WH

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Barutçu Yıldırım, F., & Demir, A. (2017). Kendini Engellemenin Yordayıcıları Olarak Öz Saygı, Öz Anlayış ve Akademik Özyeterlilik. Ege Eğitim Dergisi, 18(2), 676-701. https://doi.org/10.12984/egeefd.315727

AMA

1.Barutçu Yıldırım F, Demir A. Kendini Engellemenin Yordayıcıları Olarak Öz Saygı, Öz Anlayış ve Akademik Özyeterlilik. Ege Eğitim Dergisi. 2017;18(2):676-701. doi:10.12984/egeefd.315727

Chicago

Barutçu Yıldırım, Funda, ve Ayhan Demir. 2017. “Kendini Engellemenin Yordayıcıları Olarak Öz Saygı, Öz Anlayış ve Akademik Özyeterlilik”. Ege Eğitim Dergisi 18 (2): 676-701. https://doi.org/10.12984/egeefd.315727.

EndNote

Barutçu Yıldırım F, Demir A (01 Aralık 2017) Kendini Engellemenin Yordayıcıları Olarak Öz Saygı, Öz Anlayış ve Akademik Özyeterlilik. Ege Eğitim Dergisi 18 2 676–701.

IEEE

[1]F. Barutçu Yıldırım ve A. Demir, “Kendini Engellemenin Yordayıcıları Olarak Öz Saygı, Öz Anlayış ve Akademik Özyeterlilik”, Ege Eğitim Dergisi, c. 18, sy 2, ss. 676–701, Ara. 2017, doi: 10.12984/egeefd.315727.

ISNAD

Barutçu Yıldırım, Funda - Demir, Ayhan. “Kendini Engellemenin Yordayıcıları Olarak Öz Saygı, Öz Anlayış ve Akademik Özyeterlilik”. Ege Eğitim Dergisi 18/2 (01 Aralık 2017): 676-701. https://doi.org/10.12984/egeefd.315727.

JAMA

1.Barutçu Yıldırım F, Demir A. Kendini Engellemenin Yordayıcıları Olarak Öz Saygı, Öz Anlayış ve Akademik Özyeterlilik. Ege Eğitim Dergisi. 2017;18:676–701.

MLA

Barutçu Yıldırım, Funda, ve Ayhan Demir. “Kendini Engellemenin Yordayıcıları Olarak Öz Saygı, Öz Anlayış ve Akademik Özyeterlilik”. Ege Eğitim Dergisi, c. 18, sy 2, Aralık 2017, ss. 676-01, doi:10.12984/egeefd.315727.

Vancouver

1.Funda Barutçu Yıldırım, Ayhan Demir. Kendini Engellemenin Yordayıcıları Olarak Öz Saygı, Öz Anlayış ve Akademik Özyeterlilik. Ege Eğitim Dergisi. 01 Aralık 2017;18(2):676-701. doi:10.12984/egeefd.315727

Kovid-19 Pandemisi Sürecinde Bireylerin Travma Sonrası Stres Belirtileriyle Öz-Anlayış Düzeyleri ve Duygusal Şemaları Arasındaki İlişkinin İncelenmesi

Mavi Atlas

https://doi.org/10.18795/gumusmaviatlas.1120360

Üniversite Öğrencilerinde Benlik Saygısı ile Kendini Sabotaj Arasındaki İlişkide Öz Şefkatin Aracı Rolü

Ege Eğitim Dergisi

https://doi.org/10.12984/egeefd.1135124

YAŞLI BAKIMI VE ÇOCUK GELİŞİMİ ÖNLİSANS ÖĞRENCİLERİNİN ETİK DUYARLILIK VE AKADEMİK ÖZ-YETERLİLİK DÜZEYLERİNİN BELİRLENMESİ

Samsun Sağlık Bilimleri Dergisi

https://doi.org/10.47115/jshs.1123261

AKADEMİK KENDİNİ ENGELLEME ÖLÇEĞİ’NİN PSİKOMETRİK ÖZELLİKLERİNİN ÜNİVERSİTE ÖĞRENCİLERİNDE İNCELENMESİ

Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi SBE Dergisi

https://doi.org/10.30783/nevsosbilen.1295420

The Mediating Role of Emotion Regulation in the Relationship between Self-Compassion and Subjective Well-Being in School in Secondary School Students

Journal of Family Counseling and Education

https://doi.org/10.32568/jfce.1296134

ÜNİVERSİTE ÖĞRENCİLERİNİN GELİŞMELERİ KAÇIRMA KORKULARININ VE ÖZ SAYGI DÜZEYLERİNİN SOSYAL MEDYA KULLANIMI ÜZERİNDEKİ ETKİSİ

Bilgi Ekonomisi ve Yönetimi Dergisi

https://doi.org/10.54860/beyder.1487174

Kendini Engellemenin Yordayıcıları Olarak Öz Saygı, Öz Anlayış ve Akademik Özyeterlilik

Kendini Engellemenin Yordayıcıları Olarak Öz Saygı, Öz Anlayış ve Akademik Özyeterlilik

Öz

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

Ayrıntılar

Birincil Dil

Konular

Bölüm

Yazarlar

Yayımlanma Tarihi

Gönderilme Tarihi

Kabul Tarihi

Yayımlandığı Sayı

DOI

IZ

Kaynak Göster

Cited By

FUTBOL HAKEMLERİNİN KENDİNİ SABOTAJ DÜZEYLERİ

Sosyal Medyada Kendini Açma: Öz Saygı, Güven ve Algılanan Faydanın Etkinliği Üzerine Bir İnceleme

Hemşirelik öğrencilerinde kendini sabotaj: psikolojik ihtiyaçlar ve öz-duyarlık üzerine etkisi

Öğretmenlerin Öğretime Yönelik Öz Yeterliklerinin İncelenmesi: Bir Derleme Çalışması

OLUMLU ÇOCUKLUK YAŞANTILARININ BİREYSEL YARATICILIKLA İLİŞKİSİNDE ÖZ-SAYGININ ARACILIK ETKİSİ

Örgüt İçi Rekabetin Örgütsel Kıskançlığa Etkisinde Öz Saygının Rolü: Sivil Havacılık Çalışanları Üzerine Bir Araştırma

Five Factor Personality Traits in Self-Compassion, Coping Strategies and Communication Skills

An Analysis on Individuals’ Compassion Level Towards Themselves and “Others” in Terms of Their Religious Orientation

Kovid-19 Pandemisi Sürecinde Bireylerin Travma Sonrası Stres Belirtileriyle Öz-Anlayış Düzeyleri ve Duygusal Şemaları Arasındaki İlişkinin İncelenmesi

Üniversite Öğrencilerinde Benlik Saygısı ile Kendini Sabotaj Arasındaki İlişkide Öz Şefkatin Aracı Rolü

YAŞLI BAKIMI VE ÇOCUK GELİŞİMİ ÖNLİSANS ÖĞRENCİLERİNİN ETİK DUYARLILIK VE AKADEMİK ÖZ-YETERLİLİK DÜZEYLERİNİN BELİRLENMESİ

AKADEMİK KENDİNİ ENGELLEME ÖLÇEĞİ’NİN PSİKOMETRİK ÖZELLİKLERİNİN ÜNİVERSİTE ÖĞRENCİLERİNDE İNCELENMESİ

The Mediating Role of Emotion Regulation in the Relationship between Self-Compassion and Subjective Well-Being in School in Secondary School Students

KENDİNİ SABOTAJ ÜZERİNE YAZILAN LİSANSÜSTÜ TEZLERİN BİBLİYOMETRİK ANALİZİ

The mediating role of academic self-efficacy between the answer-copying tendency and the fear of negative evaluation

Self-Handicapping and Self-Esteem Levels of Judokas

Sosyal Hizmetler Programı Öğrencilerinin Kariyer Kararı Verme Yetkinliği İle İlişkili Faktörlerin Belirlenmesi

Ergenlerde Algılanan Stres, Akademik Öz Yeterlik ve Psikolojik Sağlamlık Arasındaki İlişkinin İncelenmesi

ÜNİVERSİTE ÖĞRENCİLERİNİN GELİŞMELERİ KAÇIRMA KORKULARININ VE ÖZ SAYGI DÜZEYLERİNİN SOSYAL MEDYA KULLANIMI ÜZERİNDEKİ ETKİSİ

Ortaokul Öğrencilerinin Türkçe Dersine Yönelik Tutumlarını Yordayan Değişkenlerin İncelenmesi

Psikiyatri Hemşireliği Dersinin Öğrencilerin Psikolojik Esneklik ve Öz-Anlayış Düzeyine Etkisi

Irrational Beliefs and Self-Handicapping Among University Students: The Mediating Role of Unconditional Self-Acceptance