Kadercilik Eğilimi İle Özyeterlik İnancı ve Savunma Mekanizmaları Arasındaki İlişkinin İncelenmesi

Bu çalışmanın amacı kadercilik eğiliminin özyeterlik inancı ve savunma mekanizmalarını yordayıp yordamadığını ve kadercilik eğiliminin cinsiyet değişkenine göre farklılaşıp farklılaşmadığını incelemektir. Araştırmanın çalışma grubunu 428 üniversite öğrencisi (277 kadın, 171 erkek) oluşturmaktadır. Verilerin analizinde Pearson Momentler Çarpım Korelasyon Katsayısı, bağımsız örneklemler için t testi ve aşamalı çoklu doğrusal regresyon analizi tekniklerinden yararlanılmıştır. Yapılan analizler sonucunda kadercilik eğilimi ve kadercilik eğiliminin alt boyutları ile özyeterlik inancı ve olgun (matür) savunma biçimleri arasında negatif ve anlamlı bir ilişki olduğu gözlenmiştir. Kadercilik eğilimi ile olgun olmayan (immatür) savunma biçimleri ve nevrotik savunma biçimleri arasında ise pozitif ve anlamlı bir ilişki olduğu saptanmıştır. Yapılan aşamalı çoklu doğrusal regresyon analizinin sonucunda kadercilik eğiliminin kişisel kontrol eksikliği ve şans alt boyutlarının özyeterlik inancının anlamlı yordayıcıları olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Kadercilik eğiliminin kişisel kontrol eksikliği altboyutunun olgun savunmaların, şans ve batıl inanç alt boyutlarının olgun olmayan savunma biçimlerinin, önceden belirlenmişlik ve kişisel kontrol eksikliğinin ise nevrotik savunma biçimlerinin anlamlı yordayıcıları olduğu gözlenmiştir. Yapılan analizlerde kadınların erkeklere oranla daha fazla kaderci eğilime sahip oldukları sonucuna ulaşılmıştır. Sonuç olarak kadercilik eğiliminin genel özyeterlik inancı ve savunma mekanizmalarıyla ilişkili olması ve bu değişkenleri yordaması, ayrıca kadercilik eğiliminin cinsiyete göre farklılaşması bireysel ve toplumsal faktörlerin karşılıklı olarak birbirini etkilediğini göstermesi açısından önemlidir.