Sosyal Adalet Liderliği ve Okul Akademik İyimserliği İlişkisinin Öğretmen Görüşlerine Göre İncelenmesi

Murat Özdemir; Varol Pektaş

doi:10.12984/egeefd.328458

Sosyal Adalet Liderliği ve Okul Akademik İyimserliği İlişkisinin Öğretmen Görüşlerine Göre İncelenmesi

Öz

Bu araştırmada öğretmen görüşlerine dayalı olarak sosyal adalet liderliği ile okul akademik iyimserliği arasındaki ilişki incelenmiştir. Araştırma, Ankara ili Mamak ilçesindeki okullarda görevli 453 öğretmenin katılımı ile gerçekleştirilmiştir. Veriler Sosyal Adalet Liderliği Ölçeği-Öğretmen Formu ve Okul Akademik İyimserlik Ölçeği ile toplanmıştır. Veriler aritmetik ortalama, standart sapma, yüzdelik değer, oran ve Pearson korelasyon gibi betimleyici istatistikler ile çoklu regresyon ile çözümlenmiştir. Araştırmada müdürlerin sosyal adalet liderliği davranışlarını yüksek düzeyde sergiledikleri saptanmıştır. Okul akademik iyimserliği ise düşük düzeyde gözlenmiştir. Sosyal adalet liderliği ile okul akademik iyimserliği arasında orta düzeyde, pozitif yönlü ve anlamlı bir ilişki vardır. Çoklu regresyon analizi ise sosyal adalet liderliğinin, okul akademik iyimserliğindeki değişkenliğin %22’sini açıkladığını göstermiştir. Bulgular bir bütün olarak değerlendirildiğinde, sosyal adalet liderliğinin okul akademik iyimserliğinin önemli yordayıcılarından biri olduğu genel sonucuna ulaşılmıştır.

Anahtar Kelimeler

okul akademik iyimserliği,öğretmen

Kaynakça

Archer, L., Hutchings, M., & Ross, A. (2003). Higher education and social class. London: Routletge Farmer.
Baker, E. T., Wang, M. C. & Walberg, H. J. (1995). The effects of inclusion on learning. Educational Leadership, 52(4), 33-35.
Balcı, A. (2005). Sosyal bilimlerde araştırma. (5. Baskı). Ankara: Pegem.
Bandura, A. (1997). Self-efficacy: The exercise of control. New York: Freeman.
Banks, J. A. (1997). Education citizens in a multicultural society. New York: Teachers College Press.
Bass, B. M. (1985). Leadership and performance beyond expectation. New York: The Free Press.
Blackmore, J. (2002). Leadership for socially just schooling: More substance and less style in high-risk, low-trust times? Journal of School Leadership, 12(2), 198-211.
Blackmore, J. (2002). Leadership for socially just schooling: More substance and less style in high-risk, low-trust times? Journal of School Leadership, 12(2), 198-211.

Boyles, D., Carusi, T., ve Attick, D. (2009). Historical and Critical Interpretations of Social Justice. (Edts) William Ayers, Therese Quinn, David Stoval. Handbook of Social Justice in Education içinde (s.30-43). Newyork: Routledge.
Brooks, J. S., & Miles, M. T. (2006). From scientific management to social justice... and back again? Pedagogical shifts in educational leadership. International Electronic Journal for Leadership in Learning.
Brown, K. M. (2004). Leadership for social justice and equity: Evaluating a transformative framework and andragogy. Educational Administration Quarterly, 42(5), 77-108.
Brown, T. A. (2006). Confirmatory factor analysis for applied research. New York: Guilford.
Chang, I. H. (2011). A study of the relationships between distributed leadership, teacher academic optimism and student achievement in Taiwanese elementary schools. School Leadership & Management, 31(5), 491-515.
Conger, J. A., & Kanungo, R. N. (1988). Charismatic leadership: The elusive factor in organizational effectiveness. San Francisco: Jossey-Bass.
Daly, A. (2009). Rigid response in an age of accountability: the potential of leadership and trust. Educational Administration Quarterly, 45(2), 168-216.
Eğitim Reformu Girişimi (2016). Eğitim İzleme Raporu 2015-16. http://www. egitimreformugirisimi.org/sites/www.egitimreformugirisimi.org/files/EIR2015-16.17.11.16.web sayfasından 09.07. 2017 tarihinde erişildi.
Ensign, J. (2009). Multiculturalism in four teacher education programs: for replication or transformation. Multicultural Perspectives, 11(3), 169-173.
Freire, P. (2005). Pedagogy of the oppressed (30th eds.). New York: Continuum International Publishing Group Inc.
Furman, G. (2012). Social justice leadership as praxis: Developing capacities through preparation programs. Educational Administration Quarterly, 48(2), 191-229.
Furman, G. C. & Gruenewald, D. A. (2004). Expanding the landscape of social justice: A critical ecological analysis. Educational Administration Quarterly, 40(1), 47-76.
Furman, G. C., & Shields, C. M. (2005). How can educational leaders promote and support social justice and democratic community in schools? (Ed) W. A. Fire-stone ve C. Riehl. A new agenda for research in educational leadership içinde (pp. 119–137). New York: Teachers College Press.
Gewirtz, S. (1998). Conceptualizing social justice in education: Mapping the territory. Journal of Education Policy, 13, 469-484.
Gewirtz, S. & Cribb, A. (2002). Plural conceptions of social justice: implications for policy sociology. Journal of Education Policy, 17(5), 499-509.
Goddard, R., Hoy, W. & Woolfolk-Hoy, A. (2000). Collective teacher efficacy: its meaning, measure and impact on student achievement. American Educational Research Journal, 37(2), 479-507.
Hong, F. Y. (2017). Antecedent and consequence of school academic optimism and teachers’ academic optimism model. Educational Studies, 43(2), 165-185.
Hoy, W. K., Tarter, C. J., & Woolfolk Hoy, A. (2006). Academic optimism of schools: A force for student achievement. American Educational Research Journal 43(3), 425–446.
Joseph, E. E., & Winston, B. E. (2005). A correlation of servant leadership, leader trust, and organizational trust. Leadership & Organization Development Journal, 26(1), 6-22.
Katzman, L. (2007). High-Stakes testing. In A. Bursztyn (Ed.), The Praeger handbook of Special Education (pp. 127-129). Westport, CN: Praeger.
Karagiannis, A., Stainback, W., & Stainback, S. (1996). Rationale for inclusive schooling. (Ed.) Stainback, S., ve Stainback, W. Inclusion: A guide for educators içinde (pp. 3–16). Baltimore: Paul Brooks.
Klassen, R. (2010). Teacher stress: the mediating role of collective efficacy beliefs. The Journal of Educational Research,103(5), 342-350.
Kondakçı, Y., Kurtay, M. Z., Oldaç, Y. İ. ve Şenay, H. H. (2016). Türkiye’de okul müdürlerinin sosyal adalet rolleri. (Ed. K. Beycioğlu, N. Özer, D. Koşar, İ. Şahin). Eğitim yönetimi araştırmaları içinde (s. 353-361). Ankara: Pegem Akademi.
Marks, H. M., & Printy, S. M. (2003). Principal leadership and school performance: An integration of transformational and instructional leadership. Educational administration quarterly, 39(3), 370-397.
Marshall, C., & Oliva, M. (2006). Leadership for social justice: Making revolutions in education. Boston: Pearson Education.
Mascall, B., Leithwood, K., Straus, T., & Sacks, R. (2008). The relationship between distributed leadership and teachers' academic optimism. Journal of Educational Administration, 46(2), 214-228.
McCabe, N. C. & McCarthy, M. M. (2005). Educating school leaders for social justice. Educational Policy, 19(1), 201-222.
McKenzie, K. B., Christman, D. E., Hernandez, F., Fierro, E., Capper, C. A., Dantley, M., Gonzalez, M. L., McCabe, N. C., & Scheurich, J. J. (2008). From the field: A proposal for educating leaders for social justice. Educational Administration Quarterly, 44(1), 111-138.
Murray, C. (2009). Parent and teacher relationships as predictors of school engagement and functioning among low-income urban youth. The Journal of Early Adolescence. http://jea.sagepub.com/content/early/2009/01/13/0272431608322940.full.pdf+html adresinden erişildi.
Murtadha, K. & Watts, D. M. (2005). Linking the struggle for education and social justice: Historical perspectives of African American leadership in schools. Educational Administration Quarterly, 41(4), 591-608.
Oakes, J., Quartz, K. H., Ryan, S., & Lipton, M. (2000). Becoming good American schools. Phi Delta Kappan, 81(8), 568-576.
Oplatka, I. (2010). The place of “social justice” in the field of educational administration: A journal based historical overview of emergent area of study. (Editors: Ira Bogotch and Carolyn, M. Shields). International Handbook of Educational Leadership and Social (In) Justice, Vol 1. London: Springer, pp. 15-36.
Özdemir, M. (2017). Sosyal adalet liderliği okula yönelik tutum ve okul bağlılığı arasındaki ilişkilerin incelenmesi. Eğitim ve Bilim (Erken Görünüm). DOI: http://dx.doi.org/10.15390/EB.2017.6281
Özdemir, M., ve Kütküt, B. (2015). Sosyal Adalet Liderliği Ölçeği’nin (SALÖ) geliştirilmesi: Geçerlik ve güvenirlik çalışması. Ahi Evran Üniversitesi Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi, 16(3), 201-218.
Riehl, C. J. (2000). The principal’s role in creating inclusive schools for diverse students: A review of normative, empirical literatüre on the practice of educational administration. Review of Educational Research, 70(1), 55-81.
Ross, J. A., & Gray, P. (2006). Transformational leadership and teacher commitment to organizational values: The mediating effects of collective teacher efficacy. School effectiveness and school improvement, 17(2), 179-199.
Santrock, J. W. (2001). Educational psychology. New York: McGraw Hill.
Seligman, M. (2002). Handbook of positive psychology: Positive Psychology, Positive Prevention, and Positive Therapy. New York: Oxford University Press.
Seligman, M. (2006). Learned optimism: how to change your mind and your life. New York: Vintage Books.
Skaalvik, E. & Skaalvik, S. (2007). Dimensions of teacher self-efficacy and relations with strain factors, perceived collective teacher efficacy, and teacher burnout. Journal of Educational Psychology, 99(3), 611-625.
Smith, P. & Hoy, W. (2007). Academic optimism and student achievement in urban elementary schools. Journal of Educational Administration, 45(5), 556-568
Stogdill, R. M. (1974). Handbook of leadership. New York: The Free Press.
Theoharis, G. (2007). Social justice educational leaders and resistance: Toward a theory of social justice leadership. Educational Administration Quarterly, 43(2), 221-258.
Theoharis, G. (2008). Woven in deeply: Identity and leadership of urban social justice principals. Education and Urban Society, 41(1), 3-25.
Tomul, E. (2009). İlköğretim okullarındaki sosyal adalet uygulamalarına ilişkin yönetici görüşleri. Eğitim ve Bilim, 34(152), 126-137.
Tschannen-Moran, M. & Hoy, W. (2000). A multidisciplinary analysis of the nature, meaning and measurement of trust. Review of Educational Research, 70(4), 547-593.
Woolfolk Hoy, A., Hoy, W. K., & Kurz, N. (2008). Teacher’s academic optimism: The development and test of a new construct. Teaching and Teacher Education 24, 821–834.
Ware, H. & Kitsantas, A. (2007). Teacher and collective efficacy beliefs as predictors of professional commitment. Journal of Educational Research, 100(5), 303-310.
Yılmaz, E. ve Kurşun, A. T. (2016). Okul müdürlerinin öğretimsel liderlik davranışları ile okul akademik iyimserlik düzeyi arasındaki ilişki. Çağdaş Yönetim Bilimleri Dergisi, 1(1),
Yukl, G. (2010). Leadership in organizations. (7the Eds.). London: Pearson.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Murat Özdemir
HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ
Türkiye

Varol Pektaş
MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI

Yayımlanma Tarihi

29 Aralık 2017

Gönderilme Tarihi

14 Temmuz 2017

Kabul Tarihi

14 Ağustos 2017

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2017 Cilt: 18 Sayı: 2

DOI

https://doi.org/10.12984/egeefd.328458

IZ

https://izlik.org/JA67YA84CM

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Özdemir, M., & Pektaş, V. (2017). Sosyal Adalet Liderliği ve Okul Akademik İyimserliği İlişkisinin Öğretmen Görüşlerine Göre İncelenmesi. Ege Eğitim Dergisi, 18(2), 576-601. https://doi.org/10.12984/egeefd.328458

AMA

1.Özdemir M, Pektaş V. Sosyal Adalet Liderliği ve Okul Akademik İyimserliği İlişkisinin Öğretmen Görüşlerine Göre İncelenmesi. Ege Eğitim Dergisi. 2017;18(2):576-601. doi:10.12984/egeefd.328458

Chicago

Özdemir, Murat, ve Varol Pektaş. 2017. “Sosyal Adalet Liderliği ve Okul Akademik İyimserliği İlişkisinin Öğretmen Görüşlerine Göre İncelenmesi”. Ege Eğitim Dergisi 18 (2): 576-601. https://doi.org/10.12984/egeefd.328458.

EndNote

Özdemir M, Pektaş V (01 Aralık 2017) Sosyal Adalet Liderliği ve Okul Akademik İyimserliği İlişkisinin Öğretmen Görüşlerine Göre İncelenmesi. Ege Eğitim Dergisi 18 2 576–601.

IEEE

[1]M. Özdemir ve V. Pektaş, “Sosyal Adalet Liderliği ve Okul Akademik İyimserliği İlişkisinin Öğretmen Görüşlerine Göre İncelenmesi”, Ege Eğitim Dergisi, c. 18, sy 2, ss. 576–601, Ara. 2017, doi: 10.12984/egeefd.328458.

ISNAD

Özdemir, Murat - Pektaş, Varol. “Sosyal Adalet Liderliği ve Okul Akademik İyimserliği İlişkisinin Öğretmen Görüşlerine Göre İncelenmesi”. Ege Eğitim Dergisi 18/2 (01 Aralık 2017): 576-601. https://doi.org/10.12984/egeefd.328458.

JAMA

1.Özdemir M, Pektaş V. Sosyal Adalet Liderliği ve Okul Akademik İyimserliği İlişkisinin Öğretmen Görüşlerine Göre İncelenmesi. Ege Eğitim Dergisi. 2017;18:576–601.

MLA

Özdemir, Murat, ve Varol Pektaş. “Sosyal Adalet Liderliği ve Okul Akademik İyimserliği İlişkisinin Öğretmen Görüşlerine Göre İncelenmesi”. Ege Eğitim Dergisi, c. 18, sy 2, Aralık 2017, ss. 576-01, doi:10.12984/egeefd.328458.

Vancouver

1.Murat Özdemir, Varol Pektaş. Sosyal Adalet Liderliği ve Okul Akademik İyimserliği İlişkisinin Öğretmen Görüşlerine Göre İncelenmesi. Ege Eğitim Dergisi. 01 Aralık 2017;18(2):576-601. doi:10.12984/egeefd.328458

Nexus between Distributed Leadership, Meaningful Work and School Academic Optimism in Turkish Schools: A Multilevel SEM Analysis

Education and Science

https://doi.org/10.15390/EB.2025.13286

Examining School Principals’ Social Justice Leadership Behaviors Towards Gifted Students

Bayburt Eğitim Fakültesi Dergisi

https://doi.org/10.35675/befdergi.1561217

Social justice leadership against xenophobia in education: the role of diversity climate and social contact

Current Psychology

https://doi.org/10.1007/s12144-025-08174-3

The Relationship Between Social Justice Leadership and Work Engagement: The Mediating Role of Well‐Being and the Moderating Role of Gender

European Journal of Education

https://doi.org/10.1111/ejed.70362

Eğitim Alanında Sosyal Adalet Liderliği ile İlgili Tezlerin Sistematik Derlemesi

Bayburt Eğitim Fakültesi Dergisi

https://doi.org/10.35675/befdergi.1611809

An Examination of the Predictors of Teachers’ Professional Learning: The Role of Demographic Variables, Academic Optimism and Distributed Leadership

Cukurova University Faculty of Education Journal

https://doi.org/10.14812/cuefd.1619386

Sosyal Adalet Liderliği ve Okul Akademik İyimserliği İlişkisinin Öğretmen Görüşlerine Göre İncelenmesi

Sosyal Adalet Liderliği ve Okul Akademik İyimserliği İlişkisinin Öğretmen Görüşlerine Göre İncelenmesi

Öz

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

Ayrıntılar

Birincil Dil

Konular

Bölüm

Yazarlar

Yayımlanma Tarihi

Gönderilme Tarihi

Kabul Tarihi

Yayımlandığı Sayı

DOI

IZ

Kaynak Göster

Cited By

The Relationship between Social Justice Leadership and Organizational Citizenship Behaviours

Okullarda Sosyal Adalet Liderliği: Bir Karma Yöntem Çalışması

The Relationship between Social Justice Leadership, Trust in Principals and Student Motivation

AKADEMİK İYİMSERLİK VE PSİKOLOJİK İYİ OLUŞ İLİŞKİSİNDE SOSYAL AYLAKLIĞIN ROLÜ

Scale of Social Justice Leadership During Distance Education: A Validity and Reliability Study

Social justice leadership as a predictor of school climate

ÖĞRETMEN ALGILARINA GÖRE SOSYAL ADALET LİDERLİĞİNİN ÖRGÜTSEL SİNİZM ÜZERİNDEKİ ROLÜ

Eğitim Ortamlarında Sosyal Adaletin Geliştirilmesine İlişkin Öğretmen Görüşleri

Symphony of Success: A Scale Development Study for Understanding Teacher Academic Optimism from Student Perspectives

Nexus between Distributed Leadership, Meaningful Work and School Academic Optimism in Turkish Schools: A Multilevel SEM Analysis

Examining School Principals’ Social Justice Leadership Behaviors Towards Gifted Students

Social justice leadership against xenophobia in education: the role of diversity climate and social contact

The Relationship Between Social Justice Leadership and Work Engagement: The Mediating Role of Well‐Being and the Moderating Role of Gender

Eğitim Alanında Sosyal Adalet Liderliği ile İlgili Tezlerin Sistematik Derlemesi

An Examination of the Predictors of Teachers’ Professional Learning: The Role of Demographic Variables, Academic Optimism and Distributed Leadership