Araştırma Makalesi

Ameliyathane Hemşirelerinin Mesleki Profesyonellik Düzeyi ile Tıbbi Hata Tutumları Arasındaki İlişkinin İncelenmesi

Cilt: 41 Sayı: 1 28 Nisan 2025
PDF İndir
EN TR

Ameliyathane Hemşirelerinin Mesleki Profesyonellik Düzeyi ile Tıbbi Hata Tutumları Arasındaki İlişkinin İncelenmesi

Öz

AMELİYATHANE HEMŞİRELERİNİN MESLEKİ PROFESYONELLİK DÜZEYİ İLE TIBBİ HATA TUTUMLARI ARASINDAKİ İLİŞKİ ÖZ Amaç: Bu araştırma, ameliyathane hemşirelerinin mesleki profesyonellik düzeyi ile tıbbi hata tutumları arasındaki ilişkinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Yöntem: Kesitsel ve tanımlayıcı türde yapılan bu araştırma, ülkemizin batısında bir üniversite hastanesinin ameliyathanelerinde görev yapmakta olan 77 ameliyathane hemşiresinin oluşturduğu örneklemde gerçekleştirildi. Araştırma verileri, literatür bilgilerinden yararlanılarak hazırlanan “Tanıtıcı Bilgi Formu” , “Meslekte Profesyonel Tutum Envanteri” ve “Tıbbi Hatalarda Tutum Ölçeği” kullanılarak 01.05.2022-31.06.2022 tarihinde toplanmıştır. Verilerin “istatistiksel” yorumlanmasında “t testi, Pearson korelasyon analizi” kullanılmıştır. Bulgular: Ameliyathane hemşirelerinin %68.6’sının kendini meslekte profesyonel hissettiği, %18.2’sinin hata yapmaktan korktuğu belirlendi. Ameliyathane hemşirelerinin “Tıbbi Hata Tutum Ölçeği” puan ortalaması 2.39±0.50, ölçek alt boyutlarından “tıbbi hata algısı” puan ortalaması 2.73±0.90; “tıbbi hata yaklaşımı” puan ortalaması 2.24±0.69 ve “tıbbi hata nedenleri” puan ortalaması 2.13 ± 0.71 olduğu belirlendi. Meslekte profesyonel tutum envanteri toplam puan ortalamasının 48.50±11.01 olduğu ve kullanılan ölçekler arasındaki ilişkinin istatistiksel olarak anlamlı olmadığı belirlenmiştir (p<.05). Sonuç: Ameliyathane hemşirelerinin mesleki profesyonellik düzeyinin düşük, tıbbi hatta tutumlarının olumsuz olduğu; tıbbi hata tutumu ve mesleki profesyonellik düzeyi arasında anlamlı bir ilişki olmadığı sonucuna varıldı. Anahtar Kelimeler: Ameliyathane; Hemşire; Profesyonellik; Profesyonel Tutum; Tıbbi Hata. Destekleyen Kurumlar: Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi KAYNAKLAR Adaş, G; Kır, G. (2018). Ameliyathanelerin Fiziki Yapısı ve Dizaynı, A’dan Z’ye Ameliyathane içinde, Gökhan Adaş ve Banu Katran (Ed.), Nobel Tıp Kitabevleri. İstanbul. Adıgüzel, O. (2010). Hasta güvenliği kültürünün sağlık çalışanları tarafından algılanmasına yönelik bir araştırma. Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. 28:159170. Altunkan, H. (2009). Hemşirelik Hizmeti Sunan Sağlık Personelinde Malpraktis: Konya Örneği. Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Hemşirelik Anabilim Dalı, Yüksek Lisans Tezi, Konya: Selçuk Üniversitesi. Beydağ, KD; Arslan, H. (2008). Kadın Doğum Kliniklerinde Çalışan Ebe ve Hemşirelerin Profesyonelliklerini Etkileyen Faktörler. Fırat Sağlık Hizmetleri Dergisi. 3:75-87. Birol, L. (2007). Hemşirelik Süreci, Genişletilmiş 7. Baskı. İzmir, Etki Matbaacılık Yayıncılık Ltd. Şti. 21-22. Cebeci, F; Gürsoy, E; Tekingündüz, S. (2012) Hemşirelerin tıbbi hata yapma eğilimlerinin belirlenmesi. Anadolu Hemşirelik ve Sağlık Bilimleri Dergisi. 5: 3. Çelik, S; Hisar, F. (2012). The İnfluence of the professionalism behaviour of nurses working in health institutions on job satisfaction. International Journal of Nursing Practice. 18(2), 180-87. doi:10.1111/j.1440-172X.2012.02019.x Çelik, S; Ünal, Ü; Saruhan, S. (2012). Cerrahi kliniklerde çalışan hemşirelerin mesleki profesyonelliklerinin değerlendirilmesi. Florence Nightingale Hemşirelik Dergisi. 20(3):193-199. Demir, S; Yıldırım, NK. (2014). Psikiyatri hemşirelerinin profesyonel davranışlarının belirlenmesi. Psikiyatri Hemşireliği Dergisi. 5(1):25-32. Doost, FT; Moghadas, T; Momeni, M; Rafiei, H. (2016). Factor in fluencing professionalism: a cross sectional study among Iranian registered nurses. Journal of Nursing and Health Science. 5(3), 47-49. Erbil, N; Bakır, A. (2009). Meslekte profesyonel tutum envanterinin geliştirilmesi. Uluslararası İnsan Bilimleri Dergisi. 6:290-302. Erol, F; Türk, G. (2019). Assessing the caring behaviours and occupational professional attitudes of nurses. Journal of Pak Medical Associacition, 69(6),783-787. Güleç, D; Seren İntepeler, Ş. (2013). Tıbbi hatalarda tutum ölçeğinin geliştirilmesi. Hemşirelikte Araştırma ve Geliştirme Dergisi. 15:3, 26-41. Ichikawa, N; Yamamoto-Mitani, N; Takai, Y; Tanaka, M; Takemura, Y. (2020). Understanding and measuring nurses’ professionalism: Development and validation of the Nurses’ Professionalism Inventory. Journal of Nursing Management. 28: 1607–1618. https://doi.org/10.1111/jonm.13116. İşci, N; Altuntaş, S. (2019). Effect of Professionalism Level on Tendency to Make Medical Errors in Nurses. Florence Nightingale Hemsire Dergisi. 27(3):241-252. doi:10.26650/FNJN397503. Karadağ, A; Hisar, F; Elbaş, NÖ. (2007). The level of professionalism among nurses in Turkey. Journal of Nursing Scholarship. 39:371-374. Karadaş, A; Kaynak, S; Duran, S; Ergün, S. (2018). Evaluation of nurses' professionalism levels: sample of balikesir. Balıkesır Health Scıences Journal. 7(3): 74-80. Karamanoğlu, A; Özer, F; Tuğcu, A. (2009). Denizli ilindeki hastanelerin cerrahi kliniklerinde çalışan hemşirelerin mesleki profesyonelliklerinin değerlendirilmesi. Fırat Tıp Dergisi. 14(1): 12-17. Kaya, P. (2011). İstanbul’un bir ilçesinde kamu ve özel sektörde çalışan hemşirelerin mesleki profesyonelliklerinin belirlenmesi. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Haliç Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü, İstanbul. 49-72. Klopper, HC; Madigan, E; Vlasich, C; Albien, A; Ricciardi, R; Catrambone, C; Tigges, E. (2020). Advancement of global health: Recommendations from the Global Advisory Panel on the Future of Nursing & Midwifery (GAPFON®). Journal of Advanced Nursing. 76(2), 741–748. Özlük, B. (2020). Farklı Kuşaktaki Hemşirelerin Tıbbi Hata Tutumları. Hacettepe Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Dergisi. 8-14. Öztürk, YE; Özata, M. (2013). Hemşirelerde örgütsel vatandaşlık davranışı ile tıbbi hataya eğilim arasındaki ilişkinin araştırılması. Süleyman Demirel Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi. 18:365-381. Saraçoğlu, E. (2010). Hemşirelerin Mesleki Otonomi ve Profesyonel Uygulamalarına İlişkin Görüşlerinin Belirlenmesi. Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Hemşirelikte Yönetim Anabilim Dalı, Hemşirelikte Yönetim Programı, Yüksek Lisans tezi, İstanbul: İstanbul Üniversitesi. Seren, Ş. (2001). Hemşirelikte otonomi. Hemşirelik Forumu. 4:21-23. Ünaldı Baydın, N; Tural Büyük, E; Pazarlı, B. (2021). The effect of professional attitudes of nurses working ın different areas on the compliance with isolation precautıons. Journal of Samsun Health Sciences. 6(1):187-195. Yıldız, S. (2003). Profesyonel hemşirenin rol ve işlevleri. Modern Hastane Yönetimi Dergisi. 7:35-40. Zengin, M; Yayan, EH; Yıldırım, N; Akın, E; Mamiş, E. (2018). Effect of professional values upon professional attitudes of pediatrıc nurses. Sağlık Bilimleri ve Meslekleri Dergisi. 5(3),316-323.

Anahtar Kelimeler

Destekleyen Kurum

Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi

Kaynakça

  1. Adaş, G., Kır, G. (2018). Ameliyathanelerin Fiziki Yapısı ve Dizaynı. G. Adaş, B. Katran (Ed.), A’dan Z’ye Ameliyathane kitabı içinde (s.387-401). İstanbul: Nobel Tıp Kitabevleri.
  2. Adıgüzel, O. (2010). Hasta güvenliği kültürünün sağlık çalışanları tarafından algılanmasına yönelik bir araştırma. Dumlupınar Üniversitesi, Sosyal Bilimler Dergisi, 28(2), 159-170.
  3. Altunkan, H. (2009). Hemşirelik Hizmeti Sunan Sağlık Personelinde Malpraktis: Konya Örneği. (Yüksek Lisans Tezi), Selçuk Üniversitesi, Konya.
  4. Beydağ, K.D., Arslan, H. (2008). Kadın Doğum Kliniklerinde Çalışan Ebe ve Hemşirelerin Profesyonelliklerini Etkileyen Faktörler. Fırat Sağlık Hizmetleri Dergisi, 3(7), 75-87.
  5. Birol, L. (2007). Hemşirelik Süreci (7. Baskı). İzmir: Etki Matbaacılık Yayıncılık Ltd. Şti.
  6. Cebeci, F., Gürsoy, E., Tekingündüz, S. (2012). Hemşirelerin tıbbi hata yapma eğilimlerinin belirlenmesi. Anadolu Hemşirelik ve Sağlık Bilimleri Dergisi, 15(3), 188-196.
  7. Çelik, S., Hisar, F. (2012). The influence of the professionalism behaviour of nurses working in health institutions on job satisfaction. International Journal of Nursing Practice, 18(2), 180-187. doi:10.1111/j.1440-172X.2012.02019.x
  8. Çelik, S., Ünal, Ü., Saruhan, S. (2012). Cerrahi kliniklerde çalışan hemşirelerin mesleki profesyonelliklerinin değerlendirilmesi. Florence Nightingale Hemşirelik Dergisi, 20(3), 193-199.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Cerrahi Hastalıklar Hemşireliği

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

28 Nisan 2025

Gönderilme Tarihi

15 Haziran 2023

Kabul Tarihi

16 Eylül 2024

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 41 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Olgun, Ş., & Özşaker, E. (2025). Ameliyathane Hemşirelerinin Mesleki Profesyonellik Düzeyi ile Tıbbi Hata Tutumları Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. Ege Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Dergisi, 41(1), 37-45. https://doi.org/10.53490/egehemsire.1315057
AMA
1.Olgun Ş, Özşaker E. Ameliyathane Hemşirelerinin Mesleki Profesyonellik Düzeyi ile Tıbbi Hata Tutumları Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. EGEHFD. 2025;41(1):37-45. doi:10.53490/egehemsire.1315057
Chicago
Olgun, Şule, ve Esma Özşaker. 2025. “Ameliyathane Hemşirelerinin Mesleki Profesyonellik Düzeyi ile Tıbbi Hata Tutumları Arasındaki İlişkinin İncelenmesi”. Ege Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Dergisi 41 (1): 37-45. https://doi.org/10.53490/egehemsire.1315057.
EndNote
Olgun Ş, Özşaker E (01 Nisan 2025) Ameliyathane Hemşirelerinin Mesleki Profesyonellik Düzeyi ile Tıbbi Hata Tutumları Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. Ege Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Dergisi 41 1 37–45.
IEEE
[1]Ş. Olgun ve E. Özşaker, “Ameliyathane Hemşirelerinin Mesleki Profesyonellik Düzeyi ile Tıbbi Hata Tutumları Arasındaki İlişkinin İncelenmesi”, EGEHFD, c. 41, sy 1, ss. 37–45, Nis. 2025, doi: 10.53490/egehemsire.1315057.
ISNAD
Olgun, Şule - Özşaker, Esma. “Ameliyathane Hemşirelerinin Mesleki Profesyonellik Düzeyi ile Tıbbi Hata Tutumları Arasındaki İlişkinin İncelenmesi”. Ege Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Dergisi 41/1 (01 Nisan 2025): 37-45. https://doi.org/10.53490/egehemsire.1315057.
JAMA
1.Olgun Ş, Özşaker E. Ameliyathane Hemşirelerinin Mesleki Profesyonellik Düzeyi ile Tıbbi Hata Tutumları Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. EGEHFD. 2025;41:37–45.
MLA
Olgun, Şule, ve Esma Özşaker. “Ameliyathane Hemşirelerinin Mesleki Profesyonellik Düzeyi ile Tıbbi Hata Tutumları Arasındaki İlişkinin İncelenmesi”. Ege Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Dergisi, c. 41, sy 1, Nisan 2025, ss. 37-45, doi:10.53490/egehemsire.1315057.
Vancouver
1.Şule Olgun, Esma Özşaker. Ameliyathane Hemşirelerinin Mesleki Profesyonellik Düzeyi ile Tıbbi Hata Tutumları Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. EGEHFD. 01 Nisan 2025;41(1):37-45. doi:10.53490/egehemsire.1315057