Nursing Approach According to The Watson Human Care Model of A Patient Who Had Covid-19 and Open Heart Surgery: Case Report

Öz

Covid-19 Geçirmiş, Açık Kalp Cerrahisi Uygulanan Hastanın Watson İnsan Bakım Modeli’ne Göre Hemşirelik Yaklaşımı: Olgu Sunumu

Öz

Covid-19, bireyleri olumsuz yönde etkileyen bir bulaşıcı hastalıktır. Yapılan çalışmalar hastalığın kardiyak hasara da neden olduğunu göstermektedir. Eşzamanlı Covid-19'un koroner arter bypass greft uygulanan hastalar üzerindeki etkisi hala tanımlanmamıştır. Koroner arter hastalığının tedavisinde en etkili yöntemlerden biri koroner arter bypass greftlemedir. Ameliyat sonrası kaliteli bir hemşirelik bakımı için hemşireler bireyi bütüncül olarak ele almalıdır. Hemşirelerin bakım davranışları Watson İnsan Bakım Modeli’nin temelini oluşturur. İBM, hemşirelik bakımında maneviyatı ele alarak, bireylerin iyilik halini arttırmaya çalışmaktadır. Kullanımı kolaydır ve koroner arter hatalığı gibi kronik hastalıkların neden olduğu negatif duyguları da azaltmaktadır. Bu olgu sunumunda amaç, Covid-19 geçirmiş, açık kalp cerrahisi uygulanan bireyin modele göre hemşirelik yaklaşımını açıklamak ve model kullanımına örnek sağlamaktır. Covid-19 hastalığı geçiren ve göğüs ağrısı şikayeti ile bir eğitim araştırma hastanesinini acil servisine başvuran olgu, bypass operasyonu sonrası yoğun bakımda 2 gün takip edilmiş ve verileri Gordon’un Fonksiyonel Sağlık Örüntüleri Modeli kullanılarak yüz yüze görüşme yöntemi ile toplanmıştır. Modele göre hemşirelik bakımı sağlanmış ve sonuçları takip edilmiştir. Hasta çalışma hakkında bilgilendirilerek yazılı aydınlatılmış onamı alınmış, kurum ve klinik izni için ise sorumlu kişilerden sözel izin alınmıştır. Çalışmamızda modeldeki iyileştirme süreçlerinin, olgunun memnuniyetini ve güvenliğini arttırdığı düşünülmektedir. Olgu ağrısının, anksiyetesinin ve korkusunun azaldığını ifade etmiştir. Öz bakım ihtiyaçlarını yardımsız yerine getirmeye başlamış, yoğun bakım ekibi ile iletişim kurarak korku ve endişelerini dile getirmiştir. Covid-19 ve bypass hakkında yeterince bilgilendiğini, eskisi kadar kötü hissetmediğinin belirtmiştir. Pandemiden dolayı taburculuk sonrası yalnız kalacağını ifade eden olgu, artık yalnızlıktan korkmadığını ifade etmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Covid-19
• açık kalp cerrahisi
• Watson İnsan Bakım Modeli
• hemşirelik

Kaynakça

1. Aktaş, Y., Baysan Arabacı, L., Dülgerler, Ş. (2020). Watson İnsan Bakım Modeli’ne göre şizofreni tanılı bir hastada hemşirelik bakımı: olgu sunumu, İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi, 5 (1) , 51-57 .
2. Buldum, A., Vefikuluçay Yılmaz, D. (2020). Watson İnsan Bakım Kuramı’na göre postpartum anneye bütüncül hemşirelik yaklaşımı: olgu sunumu. Sağlık Bilimleri Üniversitesi Hemşirelik Dergisi, 2 (2) , 121-128.
3. Durgun Ozan, Y., Okumuş, H. (2017). Effects of nursing care based on watson's theory of human caring on anxiety, distress, and coping, when ınfertility treatment fails: a randomized controlled trial. J Caring Sci, 1;6(2):95-109.
4. Erbay, Ö., Yıldırım, Y., Fadıloğlu, Ç., Şenuzun Aykar, F. (2018). Use of Watson’s Theory of Human Caring in nursing care of patients with hypertensive attack: case report. Turk J Card Nur, 9(19): 82-88.
5. Güngör Tolasa, A., Akyol, A. (2021). Covid-19 tanılı hastanın Gordon’un Fonksiyonel Sağlık Örüntüleri Modeli’ne göre hemşirelik bakımı: olgu sunumu. Yoğun Bakım Hemşireliği Dergisi, 24(3), 184-189.
6. Özkan, İA., Okumuş, H., Buldukoğlu, K., Watson, J. (2013). A case study based on Watson‟s theory of human caring: being an infertile woman in Turkey. Nursing Science Quarterly, 26(4):352-359.
7. Pamuk Cebeci, S. (2019). Kardiyak cerrahisi sonrası deliryum ve hemşirelik bakımı. Türkiye Klinikleri Hemşirelik Bilimleri Dergisi, 11(3), 313 - 323.
8. Pearson, A., Vaughan, B., Fitzgerald, M. (1997). Human science and human caring (in) nursing models for practice. (pp. 208–217). Planta Tree, Oxford.

9. Rescigno, G., Firstenberg, M., Rudez, I., Uddin, M., Nagarajan, K., Nikolaidis, N. (2020). A case of postoperative covid-19 ınfection after cardiac surgery. Lessons Learned. Heart Surg Forum, 21;23(2):E231-E233.
10. Romiti, S., Totaro, M., Laderchi, A., Peruzzi, M., Vinciguerra, M., Greco, E. (2021). Case report: emergency CABG following failure of PTCA in a Covid-19 patient. Front Cardiovasc Med, 11;7:620610.
11. Seven, A., Sert, H. (2021). According to Watson Human Care Model diffuse large b cell lymphoma patient's nursıng care: a case report. Turkish Journal of Science and Health, 2(1), 118-12.
12. Shirdel, Z., Behzad, I., Manafi, B., Sahebi, M. (2021). The effect of home care training on anxiety and vital signs levels in coronary artery bypass grafting patients: a randomized clinical trial. J Perianesth Nurs, 10:S1089-9472(20)30315-4.
13. Tektaş, P., Çam, O. (2017). The Effects of nursing care based on watson's theory of human caring on the mental health of pregnant women after a pregnancy loss. Archives of psychiatric nursing, 31(5):440-446.
14. Tüfekçi, H., Akansel, N., Sivrikaya, SK. (2021). Pain ınterference with daily living activities and dependency level of patients undergoing CABG surgery. Pain Manag Nurs, 7:S1524-9042(21)00058-8.
15. Uran, Ö., Nilgün, B., Özer, S., Yıldırım, Y. (2015). Watson İnsan Bakım Modeli uygulamasına bir örnek: kalp yetersizliği olgusu. Kardiyovasküler Hemşirelik Dergisi, 6(11):183-198.
16. Watson, J. (2009). Caring as the essence and science of nursing and health care. O Mundo Da Saúde São Paulo, 33(2): 143-149.
17. Watson, J. (2012). Viewpoint: caring science meets heart science: a guide to authentic caring practice. American Nurse Today, 7(8).
18. WHO. (2020). Coronavirus disease (Covid-19) situation reports. Erişim adresi: https://www.who.int/docs/default-source/coronaviruse/situation reports/20200414-sitrep-85-COVID-19.pdf?sfvrsn=7b8629bb_4
19. Yanmış, S., Özyer, Y. (2021). Plannıng nursıng care of an ındıvıdual dıagnosed wıth covıd-19 accordıng to Watson’s Theory of Human Carıng: a case report. International Journal of Health Services Research and Policy, 6 (1), 151-157.