EN
TR
İnvaziv Mekanik Ventilasyon Uygulanan Ağır COVID-19 Hastalarında APACHE II ve SOFA Skorlarının Mortalite İle İlişkisi: Retrospektif bir çalışma
Öz
AMAÇ: Kritik hastalarda organ fonksiyonlarının değerlendirilmesi prognozu tahmin etmeye yardımcıdır. Yoğun bakımda (YB) skorlama sistemleri, tahmin edilen ve gözlemlenen sonuçların karşılaştırılmasında, tedavinin değerlendirilmesine çok önemli bir rol oynar ve YB performansının kıyaslanmasına olanak sağlar. Akut Fizyoloji ve Kronik Sağlık Değerlendirmesi (APACHE) II ve Ardışık Organ Yetmezliği Değerlendirme (SOFA) skorları YB’de yaygın olarak kullanılmaktadır. Çalışmamızda APACHE II ve SOFA skorlarının kritik COVID-19 hastalarında mortaliteyi öngörmedeki etkinliğini değerlendirmeyi amaçladık.
GEREÇ VE YÖNTEM: 1 Nisan 2020-1 Temmuz 2021 tarihleri arasında YB’ye kabul edilen invaziv mekanik ventilasyon uygulanan ağır COVID-19 hastaları (≥18 yaş) retrospektif olarak analiz edildi. APACHE II ve SOFA puanları başvurudan sonraki 24 saat içinde hesaplandı. Hastalar yaşayan (Grup 1) ve yaşamayan (Grup 2) olarak iki gruba ayrılarak APACHE II ve SOFA skorları, demografik, klinik ve laboratuar verileri karşılaştırıldı.
BULGULAR: Çalışmaya 212 hasta dahil edildi. Demografik veriler iki grupta da benzerdi. APACHE II ve SOFA skorları arasında da fark saptanmadı (sırasıyla p=0.393, p=0.957). Ölen hastalarda YB’ye yatış sırasındaki CRP değerleri anlamlı olarak yüksekti (p=0.001). Yaşayan hastalarda trakeal aspirat ve kan kültürlerinde anlamlı olarak daha fazla üreme mevcuttu (sırasıyla p=0.023, p=0.034).
SONUÇ: Kritik hastalarda APACHE II, mortaliteyi öngördüğü kabul edilen bir skorlama sistemidir. Ancak ağır COVID-19 hastalarında mortaliteyi öngörmede etkili olmadığını düşünmekteyiz. SOFA skoru da bu hastalarda ilk YB’ye yatışta prognozu öngörmede etkili değildir, günlük olarak değerlendirilmesi uygun olacaktır. Çalışmamızda yüksek CRP değerleri mortalite ile ilişkili idi. Klinik uygulamalarda rutinde kullanılan skorlama sistemleri COVID-19 hastalarında kullanılacak ise bu skorlara prognostik önemi olan belirteçlerin de eklenmesinin uygun olabileceğini düşünmekteyiz.
Anahtar Kelimeler
Destekleyen Kurum
Yok
Proje Numarası
2022-13/8
Kaynakça
- Long B, Carius BM, Chavez S. et al. Clinical update on COVID-19 for the emergency clinician: Presentation and evaluation. Am J Emerg Med. 2022; 54: 46-57.
- World health organization (Web sitesi) WHO Coronavirus (COVID-19) Dashboard [Güncelleme Tarihi 26 Kasım 2022, Erişim Tarihi: 28 Kasım 2022] Erişim adresi: https://covid19.who.int/
- Lim ZJ, Subramaniam A, Ponnapa Reddy M. et al. case fatality rates for patients with COVID-19 requiring invasive mechanical ventilation. A Meta-analysis. Am J Respir Crit Care Med. 2021; 203(1): 54-66.
- Huang C, Wang Y, Li X, et al. Clinical features of patients infected with 2019 novel coronavirus in Wuhan, China. Lancet. 2020; 395(10223): 497-506.
- Wang D, Hu B, Hu C, et al. Clinical characteristics of 138 hospitalized patients with 2019 novel coronavirus-infected pneumonia in Wuhan, China. JAMA. 2020; 323(11): 1061-1069.
- Vandenbrande J, Verbrugge L, Bruckers L. et al. Validation of the Acute Physiology and Chronic Health Evaluation (APACHE) II and IV Score in COVID-19 patients. Crit Care Res Pract. 2021; 2021: 5443083. doi: 10.1155/2021/5443083.
- Beigmohammadi MT, Amoozadeh L, Rezaei Motlagh F. et al. Mortality predictive value of APACHE II and SOFA Scores in COVID-19 patients in the intensive care unit. Can Respir J. 2022; 2022: 5129314. doi: 10.1155/2022/5129314.
- Shang Y, Liu T, Wei Y. et al. Scoring systems for predicting mortality for severe patients with COVID-19. EClinicalMedicine. 2020; 24: 100426. doi: 10.1016/j.eclinm.2020.100426.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Cerrahi
Bölüm
Klinik Araştırma
Yayımlanma Tarihi
10 Nisan 2023
Gönderilme Tarihi
18 Aralık 2022
Kabul Tarihi
18 Ocak 2023
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2023 Cilt: 6 Sayı: 1
APA
Çalışkan, G., Deniz, O., Otlar Can, B., & Kelebek Girgin, N. (2023). İnvaziv Mekanik Ventilasyon Uygulanan Ağır COVID-19 Hastalarında APACHE II ve SOFA Skorlarının Mortalite İle İlişkisi: Retrospektif bir çalışma. Ege Tıp Bilimleri Dergisi, 6(1), 19-24. https://doi.org/10.33713/egetbd.1220663
AMA
1.Çalışkan G, Deniz O, Otlar Can B, Kelebek Girgin N. İnvaziv Mekanik Ventilasyon Uygulanan Ağır COVID-19 Hastalarında APACHE II ve SOFA Skorlarının Mortalite İle İlişkisi: Retrospektif bir çalışma. AEGEAN J MED SCI. 2023;6(1):19-24. doi:10.33713/egetbd.1220663
Chicago
Çalışkan, Gülbahar, Olgun Deniz, Banu Otlar Can, ve Nermin Kelebek Girgin. 2023. “İnvaziv Mekanik Ventilasyon Uygulanan Ağır COVID-19 Hastalarında APACHE II ve SOFA Skorlarının Mortalite İle İlişkisi: Retrospektif bir çalışma”. Ege Tıp Bilimleri Dergisi 6 (1): 19-24. https://doi.org/10.33713/egetbd.1220663.
EndNote
Çalışkan G, Deniz O, Otlar Can B, Kelebek Girgin N (01 Nisan 2023) İnvaziv Mekanik Ventilasyon Uygulanan Ağır COVID-19 Hastalarında APACHE II ve SOFA Skorlarının Mortalite İle İlişkisi: Retrospektif bir çalışma. Ege Tıp Bilimleri Dergisi 6 1 19–24.
IEEE
[1]G. Çalışkan, O. Deniz, B. Otlar Can, ve N. Kelebek Girgin, “İnvaziv Mekanik Ventilasyon Uygulanan Ağır COVID-19 Hastalarında APACHE II ve SOFA Skorlarının Mortalite İle İlişkisi: Retrospektif bir çalışma”, AEGEAN J MED SCI, c. 6, sy 1, ss. 19–24, Nis. 2023, doi: 10.33713/egetbd.1220663.
ISNAD
Çalışkan, Gülbahar - Deniz, Olgun - Otlar Can, Banu - Kelebek Girgin, Nermin. “İnvaziv Mekanik Ventilasyon Uygulanan Ağır COVID-19 Hastalarında APACHE II ve SOFA Skorlarının Mortalite İle İlişkisi: Retrospektif bir çalışma”. Ege Tıp Bilimleri Dergisi 6/1 (01 Nisan 2023): 19-24. https://doi.org/10.33713/egetbd.1220663.
JAMA
1.Çalışkan G, Deniz O, Otlar Can B, Kelebek Girgin N. İnvaziv Mekanik Ventilasyon Uygulanan Ağır COVID-19 Hastalarında APACHE II ve SOFA Skorlarının Mortalite İle İlişkisi: Retrospektif bir çalışma. AEGEAN J MED SCI. 2023;6:19–24.
MLA
Çalışkan, Gülbahar, vd. “İnvaziv Mekanik Ventilasyon Uygulanan Ağır COVID-19 Hastalarında APACHE II ve SOFA Skorlarının Mortalite İle İlişkisi: Retrospektif bir çalışma”. Ege Tıp Bilimleri Dergisi, c. 6, sy 1, Nisan 2023, ss. 19-24, doi:10.33713/egetbd.1220663.
Vancouver
1.Gülbahar Çalışkan, Olgun Deniz, Banu Otlar Can, Nermin Kelebek Girgin. İnvaziv Mekanik Ventilasyon Uygulanan Ağır COVID-19 Hastalarında APACHE II ve SOFA Skorlarının Mortalite İle İlişkisi: Retrospektif bir çalışma. AEGEAN J MED SCI. 01 Nisan 2023;6(1):19-24. doi:10.33713/egetbd.1220663