Anaplastik Tiroid Karsinomu ve Papiller Tiroid Karsinomu Arasındaki Gen İfade Farklılıkları Biyobelirteç Olarak Kullanılabilir mi?
Öz
AMAÇ: Bu çalışmanın amacı, anaplastik tiroid karsinomu (ATC) ve papiller tiroid karsinomu (PTC) arasındaki gen ekspresyon farklılıklarını karşılaştırarak, her iki tümör tipine özgü moleküler profilleri ve ilişkili biyolojik yolakları ortaya koymaktır.
GEREÇ ve YÖNTEM: GEO veri tabanından elde edilen GSE33630 mikrodizin veri seti kullanılarak 11 ATC, 49 PTC ve 45 normal tiroid dokusunun gen ekspresyon profilleri analiz edilmiştir. Diferansiyel gen ekspresyonu GEO2R ve limma tabanlı analizler ile belirlenmiş; volcano plot ve UMAP analizleri ile görselleştirilmiştir. Anlamlı genler DAVID ve KEGG yolak analizlerine tabi tutulmuştur (p<0,001).
BULGULAR: ATC örneklerinde hücre döngüsü, proliferasyon, invazyon ve diferansiyasyon kaybı ile ilişkili genlerin belirgin şekilde zenginleştiği; PTC örneklerinde ise diferansiye tiroid fonksiyonları ve erken tümörleşme ile ilişkili yolakların ön planda olduğu saptanmıştır. UMAP analizi, ATC, PTC ve normal dokular arasında belirgin transkriptomik ayrışmayı göstermiştir. ATC’de geniş çaplı gen ekspresyon düzensizlikleri gözlenirken, PTC daha sınırlı değişiklikler sergilemiştir. ATC’ye özgü olarak artmış bazı genlerin potansiyel biyobelirteç adayları olabileceği değerlendirilmiştir
SONUÇ: ATC ve PTC arasında belirgin moleküler ve biyolojik farklılıklar bulunmaktadır. ATC’nin agresif fenotipi, yaygın gen ekspresyon değişiklikleri ile ilişkilidir. Elde edilen bulgular, tiroid kanserlerinde tanısal ve prognostik biyobelirteçlerin geliştirilmesine katkı sağlayabilir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- 1. Özdemir A, Dilli UD, Özdemir D, Neselioğlu S, Erel Ö. Levels of thiol–disulfide in colorectal cancer. Anadolu Klin. 2019; 24: 137-141. doi: 10.21673/anadoluklin.469201
- 2. Özdemir A, Erel Ö. Thiol-disulphide balance: could be a new marker for thyroid cancer? J Cancer Ther. 2018; 9: 598- 604. doi: 10.4236/jct.2018.98051
- 3. He L, Zeng T, Pu L, Pan S, Xia W, Chen L. Thyroid hormones, autoantibodies, ultrasonography, and clinical parameters for predicting thyroid cancer. Int J Endocrinol. 2016; 2016: 8215834. doi: 10.1155/2016/8215834
- 4. Chen DW, Lang BHH, McLeod DSA, Newbold K, Haymart MR. Thyroid cancer. Lancet. 2023; 401: 1531-1544. doi: 10.1016/S0140-6736(23)00020-X
- 5. Kusumadewi RC, Pratiwi RS, Exhasna ATI, Azizaturrahmah GA, Ilham MAR. Understanding thyroid carcinoma: clinical manifestations, diagnosis, and management. J Biol Trop. 2024; 24: 645-656. doi: 10.29303/jbt.v24i4.7664
- 6. Erdem H. Tiroid Papiller Karsinomlarında E-CADHERİN, VEGF, COX-2 Ekspresyonunun Prognostik Parametrelerle İlişkisi [Tez]. Erzurum: Atatürk Üniversitesi Tıp Fakültesi Patoloji Anabilim Dalı; 2008.
- 7. Granjeaud S, Bertucci F, Jordan BR. Expression profiling. Bioessays. 1999; 21: 781-790. doi: 10.1002/(SICI)1521-1878(199909)21:9<781::AID-BIES10>3.0.CO;2-2
- 8. Geiger A, Lester A, Kleiber J, Ørum H. PNA array technology in molecular diagnostics. Nucleosides Nucleotides. 1998; 17: 1717-1724. doi: 10.1080/07328319808004515
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Biyokimya ve Hücre Biyolojisi (Diğer)
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Ayşe Özdemir
*
0000-0003-2639-7344
Türkiye
Erken Görünüm Tarihi
29 Nisan 2026
Yayımlanma Tarihi
30 Nisan 2026
Gönderilme Tarihi
14 Ocak 2026
Kabul Tarihi
13 Nisan 2026
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2026 Cilt: 9 Sayı: 1