ÖĞRETMENLERİN GÖZÜNDEN TÜRKİYE YÜZYILI OKUL ÖNCESİ EĞİTİM MODELİ’NİN SWOT ANALİZİ TEKNİĞİYLE İNCELENMESİ

Yıl 2025, Cilt: 7 Sayı: 1, 1 - 19, 25.06.2025

Ebubekir Öztürk , Gamze Nur Yıldız , Tuba Dağ

https://doi.org/10.48166/ejaes.1660249

Öz

Bu çalışma, Türkiye Yüzyıl Eğitim Modeli'ni okul öncesi öğretmenlerinin bakış açılarına dayalı bir SWOT analizi yoluyla analiz etmeyi amaçlamaktadır. Nitel araştırma yöntemlerinden fenomenoloji deseni kullanılarak yürütülen çalışmaya Türkiye'deki devlet okullarında görev yapan 35 okul öncesi öğretmeni katılmıştır. Katılımcılar, tesadüfi olmayan bir örnekleme yöntemi olan kolayda örnekleme yoluyla seçilmiştir. Veriler, araştırmacılar tarafından geliştirilen açık uçlu soru formu kullanılarak toplanmış ve içerik analizi yoluyla analiz edilmiştir. Bulgular, öğretmenlerin modelin beceri temelli yaklaşımı, bütüncül eğitime vurgu yapması ve bireysel farklılıkları dikkate alması gibi güçlü yönlerini tespit ettiklerini ortaya koymuştur. Zayıf yönlerle ilgili olarak katılımcılar farklılaştırılmış eğitimin uygulanmasındaki zorlukları, içselleştirme sürecindeki güçlükleri ve sınıf yönetimiyle ilgili sorunları vurgulamışlardır. En sık dile getirilen fırsatlar arasında çok yönlü gelişime destek, mesleki gelişime katkı ve çağdaş eğitim ihtiyaçlarına uyum yer almaktadır. Tehditler açısından, katılımcılar adaptasyon sürecindeki zorluklar, geleneksel algılardan kaynaklanan direnç ve modelin uzun vadeli etkisine ilişkin belirsizlik gibi faktörlere işaret etmiştir.

Anahtar Kelimeler

Türkiye Yüzyılı Eğitim Modeli , Okul Öncesi Eğitim , SWOT Analizi

Teşekkür

Makale yazma sürecimizin her aşamasında bizlere rehberlik eden değerli danışmanımız Doç. Dr. Burak AYÇİÇEK hocamıza teşekkürlerimizi sunarız...

A SWOT ANALYSIS OF THE TÜRKİYE CENTURY PRE-SCHOOL EDUCATION MODEL FROM TEACHERS' PERSPECTIVES

Öz

This study aims to analyze the Türkiye Century Education Model through a SWOT analysis based on the perspectives of preschool teachers. Conducted using the phenomenology design, a qualitative research method, the study included 35 preschool teachers working in public schools in Turkey. Participants were selected through convenience sampling, a non-random sampling method. Data were collected using an open-ended question form developed by the researchers and analyzed through content analysis. Findings revealed that teachers identified several strengths of the model, including its skill-based approach, emphasis on holistic education, and consideration of individual differences. Regarding weaknesses, participants highlighted challenges in implementing differentiated education, difficulties in the internalization process, and issues related to classroom management. The most frequently mentioned opportunities included support for multifaceted development, contributions to professional development, and alignment with contemporary educational needs. Regarding threats, participants pointed to factors such as difficulties in the adaptation process, resistance due to traditional perceptions, and uncertainty regarding the model’s long-term impact.

Anahtar Kelimeler

Türkiye Century Education Model , Preschool Education , SWOT Analysis

Teşekkür

We would like to thank our valuable advisor Assoc. Prof. Dr. Burak AYÇİÇEK, who guided us at every stage of our article writing process...

Kaynakça

• Akman, A. (2017). Sınıf öğretmenlerinin değişime direnç nedenlerinin incelenmesi (Yayımlanmamış doktora tezi). İstanbul Kültür Üniversitesi, Türkiye.
• Akpınar, B., & Köksalan, B. (2024). Eğitimde maarif ve müfredat yenileme ihtiyacı: Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli üzerinden teorik bir analiz. Journal of History School, 68, 27-48. 10.29228/joh.74735
• Aksoy, Ö. (2020). Ergenlerin sosyal duygusal öğrenme düzeylerinin incelenmesi. İnsan ve Sosyal Bilimler Dergisi, 3(1), 576-590.
• Aktaş, Ç. (2024). UD temelli sosyal duygusal öğrenme becerilerinin programının okul öncesi çocuklarının sosyal duygusal öğrenme becerileri üzerindeki etkisinin incelenmesi (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Bahçeşehir Üniversitesi, Türkiye.
• Aktepe, V. (2005). Eğitimde bireyi tanımanın önemi. Ahi Evran Üniversitesi Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi, 6(2), 15-24.
• Alınlı, C. (2022). Sosyal bilgiler öğretiminde işbirlikli argümantasyon yönteminin öğrencilerin akademik başarısı, argümantasyon düzeyleri ve işbirlikli öğrenme becerileri üzerindeki etkisi (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi, Türkiye.
• Altan, M. Z., & Yıldırım, T. (2022). Bütüncül eğitim, bütüncül gelişim, bütüncül insan. Eğitimde Yeni Yaklaşımlar Dergisi, 5(1), 68-77.
• Altınok, H. (2020). Okul öncesi çocuklarına bağlam temelli fen ve doğa etkinlikleri ile temel becerilerin kazandırılmasına yönelik bir araştırma (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Afyon Kocatepe Üniversitesi, Türkiye.
• Aslan, M., & Doğan, S. (2020). Dışsal motivasyon, içsel motivasyon ve performans etkileşimine kuramsal bir bakış. Süleyman Demirel Üniversitesi Vizyoner Dergisi, 11(26), 291-301.
• Aşkar, P., & Altun, A. (2023). K-12 beceriler çerçevesi: Türkiye bütüncül modeli üzerine bir çalışma. Millî Eğitim, 52, 925-940. https://doi.org/10.37669/milliegitim.1308740
• Başaran, S., & Ulubey, Ö. (2018). 2013 okul öncesi programının değerlendirilmesi. Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Dergisi, 51(2), 1-38. https://doi.org/10.1501/Egifak.000000
• Benli, M., Duran, Ö., Uçal, K. Z., & Akyol, E. (2024). Öğretmenlerin Sınıf Yönetiminde Karşılaştıkları Güçlüklerin Değerlendirilmesi. Academıc Socıal Resources Journal, 8(53), 3548-3559.
• Bostan, B. & Bolat, E. (2024 Ekim). Milli eğitim bakanlığı 3 yaş çekirdek kitabının içerik açısından incelenmesi. 8. International Symposium of Education and Values. Girne/KKTC. Korint Yayıncılık.
• Christensen, AP, Golino, H., & Silvia, PJ (2020). Kişilik Özelliği Anketlerinin Geçerliliği ve Onaylanması Üzerine Psikometrik Ağ Perspektifi. European Journal of Personality, 34(6), 1095-1108. https://doi.org/10.1002/per.2265
• Creswell, J. W. (2016). Nitel Araştırma Yöntemleri Beş Yaklaşıma Göre Nitel Araştırma ve Araştırma Deseni. Siyasal Kitapevi.
• Çelikkaya, T. (2011). Sosyal bilgiler programında yer alan becerilerin kazandırılma düzeyi: Öğretmen görüşleri. Kastamonu Eğitim Dergisi, 19(3), 969-990.
• Dalkıran, E. (2015). Kendini değerlendirme ve sınav performansı arasındaki ilişki ile sınav kaygısının sınav performansını yordama etkisinin incelenmesi. International Journal of Social Sciences and Education Research, 1(4), 1132-1141.
• Dilek, H., & Aksoy, A. (2013). Ergenlerin benlik saygısı ile anne-babalarının benlik saygısı arasındaki ilişkinin incelenmesi. Ahi Evran Üniversitesi Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi (KEFAD), 14(3), 95-109.
• Durualp, E. (2014). Ergenlerin sosyal duygusal öğrenme becerilerinin cinsiyet ve sınıfa göre incelenmesi. The Journal of Academic Social Science Studies, 26(8). https://doi.org/10.9761/JASSS2326
• Dyson, R. G. (2004). Strategic development and SWOT analysis at the University of Warwick. European Journal of Operational Research, 152(3), 631-640. https://doi.org/10.1016/S0377-2217(03)00062-6
• Guskey, T. R. (2002). Professional development and teacher change. Teachers and teaching, 8(3), 381-391.
• Gülay, H. (2010). Okul öncesi dönemde akran ilişkileri. Pegem Yayıncılık.
• Güneş, F. (2012). Öğrencilerin düşünme becerilerini geliştirme. Türklük Bilimi Araştırmaları, (32), 127-146.
• Gürel, E., & Tat, M. (2017). SWOT analysis: A theoretical review. The Journal of International Social Research, 10(51), 994–1006. https://doi.org/10.17719/jisr.2017.1832
• Helms, M. M., & Nixon, J. (2010). Exploring SWOT analysis – where are we now? A review of academic research from the last decade. Journal of Strategy and Management, 3(3), 215–251. https://doi.org/10.1108/17554251011064837
• Johnson, B. & Christensen, L. (2014) Educational Research: Quantitative, Qualitative, and Mixed Approaches. 5th Edition, SAGE Publications, London.
• Marzano, R. J., & Marzano, J. S. (2003). The key to classroom management. Educational leadership, 61(1), 6-13.
• Miles, M. B., & Huberman, A. M. (2015). Nitel veri analizi. (S. Akbaba-Altun and A. Ersoy, Trans. Eds.). Pegem Akademi.
• Ministry of National Education (MoNE) (2024). Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli. Erişim Adresi: https://tymm.meb.gov.tr/
• Piaget, J. (1999). Language and thought of children. Martins Fontes.
• Rathod, D. (2023). Role of teachers & teacher educators in promoting skill-based learning: A comprehensive review. RET Academy for International Journals of Multidisciplinary Research (RAIJMR), 11(09), 89-94.
• Safran, M. (2008). Sosyal bilgiler öğretimi. Pegem Yayınları.
• Shinno, H., Yoshioka, H., Marpaung, S., & Hachiga, S. (2006). Quantitative SWOT analysis on global competitiveness of machine tool industry. Journal of Engineering Design, 17(3), 251–258. https://doi.org/10.1080/09544820500275180
• Söylemez, Y. (2018). 2018 Türkçe dersi öğretim programındaki kazanımların üst düzey düşünme becerileri açısından değerlendirilmesi. Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü Dergisi, 63, 345-384. https://doi.org/10.14222/Turkiyat3991
• Toksöz, İ. (2018). Evli bireylerde bağlanma stilleri ve bilişsel esnekliğin ilişki doyumuna etkisi (Yayımlanmamış doktora tezi). İstanbul Aydın Üniversitesi, Türkiye.
• Tortop, H. S. (2012). Fizik öğretmenlerinin yeni fizik programına uyumları: Bir durum çalışması. Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, (10), 419-438.
• Tutkun, Ö. F. (2010). 21. yüzyılda eğitim programının felsefi boyutları. Gazi Üniversitesi Gazi Eğitim Fakültesi Dergisi, 30(3), 993-1016.
• Üstün, B. (2005). Çünkü iletişim çok şeyi değiştirir. Atatürk Üniversitesi Hemşirelik Yüksekokulu Dergisi, 8(2), 88-94.
• Yıldırım, A., & Şimşek H. (2013). Sosyal Bilimlerde Nitel Araştırma Yöntemleri. Seçkin Yayıncılık.
• Yıldırım, Y., & Çalışkan, A. (2024). Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli’nin 21. yüzyıl insan profili açısından değerlendirilmesi. Electronic Journal of Education Sciences, 13(26), 204-220. https://doi.org/10.55605/ejedus.1548121
• Yıldırım, Y. & Temel, Z. (2020). Yaşam becerileri eğitim programının anasınıfına devam eden çocukların yaşam becerilerine ve sosyal uyumlarına etkisinin incelenmesi. Yaşadıkça Eğitim, 34(2), 384-405. https://doi.org/10.33308/26674874.2020342212
• Yıldız, B. (2019). Matematik öğretmen adaylarının tek ve iki değişkenli fonksiyonlarda limit ve süreklilik konusundaki kavramsal ve işlemsel bilgilerinin incelenmesi (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Anadolu Üniversitesi, Türkiye.
• Yılmaz, Ö. (2022). Öğretmenlerin farklılaştırılmış öğretim hakkındaki görüşleri: Bir olgubilim araştırması (Yüksek lisans tezi). Ulusal Tez Merkezi. (776193).