KÜLTÜREL BELLEK VE MÜZİK
Öz
Bu makale, kültürel bellek ve müzik ilişkisini, daha çok müziğin kültürel belleğin oluşum, aktarım ve canlılığının sürdürülmesine yönelik işlevsel yönlerini incelemek suretiyle halk bilimi disiplini çerçevesinde -genel hatları ve temel özellikleri ile- ele almayı amaçlamıştır. Bu doğrultuda kültürel belleğin oluşumunda, aktarımında ve devamlılığının sağlanmasında olmazsa olmaz şartlar olan “kaydetme”, “çağırma” ve “iletme” ya da diğer bir ifadeyle “şiirsel biçim”, “ritüel sunuş” ve “grup katılımı” koşullarının müzik bilimi çerçevesinde kültürel belleğin aktarımına ve devamlılığına ne gibi etki ve katkılarının olduğu irdelenmiştir. Çalışmamızın muhtelif kısımlarında örneklerini verdiğimiz ritüellerdeki toplu ya da bireysel icralarda ve canlandırmalarda; ritüellerin kontrolü bir biçimde yönetiminde; halk dansları ve tiyatro gibi gösteri sanatlarının icrasında ve sunumlarında; kültürel belleğin uzman taşıyıcılarının geleneği usta-çırak ilişkisi çerçevesinde öğretiminde ve bu icracıların dinleyicileriyle iletişimini sağlayarak aktarımlarında; mit, destan, halk hikâyesi, mani, ninni vb. gibi manzum halk edebiyatı metinlerinin ritüel ya da çeşitli icra ortamlarında muhataplarına aktarımında ve daha birçok alanda, müziğin, kültürel belleğin oluşum, aktarım ve devamlılığının sağlanmasında işlev sahibi olmaktan öte, onun yapısal bir parçası olduğu görülmüştür. Bu bakımdan makalenin kültürel belleğin aktarımında ve devamlılığının sağlanmasında müziğin hangi işlevlere sahip olduğunu genel hatları ve özellikleriyle sunma gayesinden öte bir amacı bulunmamaktadır. Nitekim böylesine geniş kapsamlı bir konuda daha derinlemesine yapılacak bir çalışma ya da çalışmalar tek bir makale sınırlılıklarını aşacaktır. Aynı zamanda konuyla ilgili farklı örneklemler üzerinden yapılacak daha sınırlı kapsama sahip çalışmaların müziğin, kültürel belleğin aktarımında üstlendiği işlevlerin daha da detaylandırılmasını sağlayacağı kuşkusuzdur.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Aiello, R. & Williamon, A. (2002). Memory. The Science And Psychology of Music Performance, Creative Strategies for Teaching and Learning. Edt. R. Parncutt. And G. E. McPherson, New York: Oxford University Press.
- Arslan, M. (2014). Sözlü tarih ve kültürel bellek aktarımı bağlamında Denizli yöresi efe anlatıları. Acta Turcica, VI/6, 1-18.
- Arslan, M. (2015). Kültürel belleğin uzman taşıyıcıları olarak âşıklar. Türk Dünyası İncelemeleri Dergisi, 15/1, 1-6.
- Assmann, J. (2015). Kültürel bellek eski yüksek kültürlerde yazı hatırlama ve politik kimlik. İstanbul: Ayrıntı Yayınları.
- Brandellero, A., Cohen, S. & Roberts, L. (2014). Popular music heritage, cultural memory and cultural identity. International Journal of Heritage Studies, 20/3, 219-223.
- Clark, L. S. (2006). Introduction to a forum on religion, popular music and globalization. Journal for the Scientific Study of Religion, 45/4, 475–479.
- Duygulu, M. (2018). Türkiye’nin halk müziği makamları. İstanbul: Pan Yayıncılık.
- Ekici, M. (2002). Destan araştırma ve incelemelerinde kullanılan bazı terimler hakkında-I. Milli Folklor Dergisi, Ankara, 53, 27-33.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Müzik, Dans ve Koreografi
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Bülent Akın
*
0000-0002-7668-8644
Türkiye
Yayımlanma Tarihi
28 Aralık 2018
Gönderilme Tarihi
3 Aralık 2018
Kabul Tarihi
12 Aralık 2018
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2018 Sayı: 13
Cited By
POPÜLER MÜZİĞİN SOSYAL KİMLİK İNŞASINDAKİ ROLÜ: YERLİ 45’LİK ŞARKILAR ÖRNEĞİ
Hitit İlahiyat Dergisi
https://doi.org/10.14395/hid.982197GELENEKSEL ANTEP İŞİ NAKIŞLARDA TOPLUMSAL BELLEĞİN İZLERİ: BEBEKLİ MOTİF
Stratejik ve Sosyal Araştırmalar Dergisi
https://doi.org/10.30692/sisad.1279994Kültürel Bellek ve Tarihsel Anlatı Ekseninde İmgeler: Elizabeth The Golden Age ve Elizabeth
Türkiye Film Araştırmaları Dergisi
https://doi.org/10.59280/film.1471094