Araştırma Makalesi

Serbest Form Yüzeye Sahip Parçaların Üretim Nedenli Hata Miktarlarının Robot Kol Yardımlı Lazer Sensör ile Tespiti

Sayı: 28 30 Kasım 2021
PDF İndir
EN TR

Serbest Form Yüzeye Sahip Parçaların Üretim Nedenli Hata Miktarlarının Robot Kol Yardımlı Lazer Sensör ile Tespiti

Öz

3 boyutlu parçaların imalatında, hata miktarlarının tespiti için köprü tip CMM, gantry tip CMM ve yatay kollu CMM gibi yöntem kullanılmaktadır. Endüstride kullanılan koordinat ölçüm cihazları yüksek hassasiyete sahip olmalarına rağmen yüksek fiyat ve düşük hız gibi dezavantajlara sahiptir. Bu çalışmada endüstride kullanılan ölçüm yöntemlerine alternatif oluşturmak amaçlanmaktadır. Serbest form yüzeye sahip metal parçaların imalatı sırasında gerçekleşen hata miktarları, robot kol üzerinde bulunan lazer sensör ile noktasal tespit edilmiştir. Ölçümler için robot kolun hareket şekli, lazer sensörün ölçüm aldığı nokta sayısı ve lazer sensörün iş parçasına olan referans uzaklığı olmak üzere 3 farklı değişken kullanılmıştır. Değişkenlere ait veriler RobotStudio ortamına aktarılmış, deneyler simülasyon motorunda incelenmiş ve deneylere ait RAPID kodları elde edilmiştir. Yüksek hassasiyete sahip lazer sensör ile 27 deney şartı için noktasal tespit yapılmıştır. Deneylerden elde edilen sonuçlar numunenin CAD modeli ile karşılaştırılıp, üretimde gerçekleşen hata miktarı mikrometre (µm) olarak tespit edilmiştir. Tespit edilen hata miktarları ise CMM cihazından alınan hata miktarları ile kıyaslanmıştır. Elde edilen sonuçlar MATLAB ortamında oluşturulan grafiklerle incelenmiştir. Nokta sayısının en az olduğu durumlarda standart sapmanın 54,51 ile 74,38 arasında değiştiği ve ölçümün daha homojen bir şekilde dağıldığı görülmüştür. Ortalama hata miktarının ise artan nokta sayısı ile doğru orantılı olduğu tespit edilmiştir. Bu çalışmada alternatif olarak sunulan yöntemin iyileştirilmesi durumunda, serbest form yüzeye sahip metaller için CMM cihazları yerine kullanılabilirliğini göstermektedir.

Anahtar Kelimeler

Destekleyen Kurum

TÜBİTAK

Proje Numarası

119R009

Teşekkür

Bu çalışma Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu (TÜBİTAK) tarafından desteklenmektedir (Proje numarası: 119R009).

Kaynakça

  1. Germani, M., Mandorli, F., Mengoni, M., Raffaeli, R. (2010). CAD-based environment to bridge the gap between product design and tolerance control. J. Prec. Eng., 34, 7–15.
  2. Huang, Y., Qian, X. (2007). A dynamic sensing-and-modeling approach to three-dimensional point-and-area-sensor integration. J. Manuf. Sci. Eng., 129, 623–635.
  3. Hwang, C. Y., Tsai, C. Y., Chang, C. A. (2004). Efficient inspection planning for coordinate measuring machine. J. Adv. Manuf. Technol., 23, 732–742.
  4. Kruth, J. P., Van Gestel, N., Bleys P., Welkenhuyzen, F. (2009). Uncertainty determination for CMMs by Monte Carlo simulation integrating feature form deviations. CIRP Ann. Manuf. Technol., 58, 463–466.
  5. Li, Y., Gu, P. (2004). Free-form surface inspection techniques state of the art review. Computer-Aided Des., 36, 1396–1417.
  6. Lee, G., Mou, J., Shen, Y. (1997). Sampling strategy design for dimensional measurement of geometric features using coordinate measuring machine. J. Mach. Tools Manuf., 37, 917–934.
  7. Lee, K.H., Park, H. (2000). Automated inspection planning of free-form shape parts by laser scanning. J. Robot. Comput Integr. Manuf., 16, 201–210.
  8. Martins, F., Garcia-Bermeio, F., Casanova, E., Gonzalez, J. (2005). Automaed 3D surface scanning based on CAD model, J. Mechatron., 15, 837–857.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Mühendislik

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

30 Kasım 2021

Gönderilme Tarihi

21 Ekim 2021

Kabul Tarihi

29 Ekim 2021

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2021 Sayı: 28

Kaynak Göster

APA
Çebi, A., Aslan, M. T., & Demırtas, H. (2021). Serbest Form Yüzeye Sahip Parçaların Üretim Nedenli Hata Miktarlarının Robot Kol Yardımlı Lazer Sensör ile Tespiti. Avrupa Bilim ve Teknoloji Dergisi, 28, 1126-1132. https://doi.org/10.31590/ejosat.1013033
AMA
1.Çebi A, Aslan MT, Demırtas H. Serbest Form Yüzeye Sahip Parçaların Üretim Nedenli Hata Miktarlarının Robot Kol Yardımlı Lazer Sensör ile Tespiti. EJOSAT. 2021;(28):1126-1132. doi:10.31590/ejosat.1013033
Chicago
Çebi, Abdulkadir, Muhammed Turan Aslan, ve Hasan Demırtas. 2021. “Serbest Form Yüzeye Sahip Parçaların Üretim Nedenli Hata Miktarlarının Robot Kol Yardımlı Lazer Sensör ile Tespiti”. Avrupa Bilim ve Teknoloji Dergisi, sy 28: 1126-32. https://doi.org/10.31590/ejosat.1013033.
EndNote
Çebi A, Aslan MT, Demırtas H (01 Kasım 2021) Serbest Form Yüzeye Sahip Parçaların Üretim Nedenli Hata Miktarlarının Robot Kol Yardımlı Lazer Sensör ile Tespiti. Avrupa Bilim ve Teknoloji Dergisi 28 1126–1132.
IEEE
[1]A. Çebi, M. T. Aslan, ve H. Demırtas, “Serbest Form Yüzeye Sahip Parçaların Üretim Nedenli Hata Miktarlarının Robot Kol Yardımlı Lazer Sensör ile Tespiti”, EJOSAT, sy 28, ss. 1126–1132, Kas. 2021, doi: 10.31590/ejosat.1013033.
ISNAD
Çebi, Abdulkadir - Aslan, Muhammed Turan - Demırtas, Hasan. “Serbest Form Yüzeye Sahip Parçaların Üretim Nedenli Hata Miktarlarının Robot Kol Yardımlı Lazer Sensör ile Tespiti”. Avrupa Bilim ve Teknoloji Dergisi. 28 (01 Kasım 2021): 1126-1132. https://doi.org/10.31590/ejosat.1013033.
JAMA
1.Çebi A, Aslan MT, Demırtas H. Serbest Form Yüzeye Sahip Parçaların Üretim Nedenli Hata Miktarlarının Robot Kol Yardımlı Lazer Sensör ile Tespiti. EJOSAT. 2021;:1126–1132.
MLA
Çebi, Abdulkadir, vd. “Serbest Form Yüzeye Sahip Parçaların Üretim Nedenli Hata Miktarlarının Robot Kol Yardımlı Lazer Sensör ile Tespiti”. Avrupa Bilim ve Teknoloji Dergisi, sy 28, Kasım 2021, ss. 1126-32, doi:10.31590/ejosat.1013033.
Vancouver
1.Abdulkadir Çebi, Muhammed Turan Aslan, Hasan Demırtas. Serbest Form Yüzeye Sahip Parçaların Üretim Nedenli Hata Miktarlarının Robot Kol Yardımlı Lazer Sensör ile Tespiti. EJOSAT. 01 Kasım 2021;(28):1126-32. doi:10.31590/ejosat.1013033