Araştırma Makalesi

Araç Rotalama Probleminin Çözümü İçin Çok Amaçlı Genel Değişken Komşuluk Arama Metasezgisel Yaklaşımı

Sayı: 34 31 Mart 2022
PDF İndir
TR EN

Araç Rotalama Probleminin Çözümü İçin Çok Amaçlı Genel Değişken Komşuluk Arama Metasezgisel Yaklaşımı

Öz

İşletmeler açısından rotalama problemleri büyük önem taşıyan ve çözümü için çeşitli yöntemler geliştirilmeye çalışılan problemlerden birisidir. Günümüzde sera gazı salınımının düşürülmesine yönelik sürdürülebilirlik çerçevesinde çeşitli önlemler alınmaktadır. Araç rotalama problemleri de sera gazı salınımının yaklaşık yüzde yirmilik kısmını oluşturan ulaştırma sektörü içinde karşılaşılabilen problemlerdendir. Bu açıdan araç rotalama problemlerinde genellikle minimum mesafe, minimum araç sayısı, minimum karbon emisyonu gibi amaç fonksiyonları kullanılmaktadır. 1997 yılında ilk olarak Mladenovic ve Hansen tarafından geliştirilen ve sistematik olarak komşuluk değişimleri fikrini kullanan Değişken Komşuluk Arama (DKA) metasezgiseli farklı çeşitlere sahiptir. Bu çeşitlerden birisi de Genel Değişken Komşuluk Arama (GDKA) yapısıdır. Bu çalışmada çok amaçlı araç rotalama problemine uygulamak üzere geliştirilen ve değişken komşuluk arama metasezgisel yaklaşımı temelli Çok Amaçlı Genel Değişken Komşuluk Arama (ÇAGDKA) yönteminin gerçek hayat probleminde uygulanarak mevcut rotalar üzerinde iyileştirme yapılması amaçlanmıştır. ÇAGDKA (Yumurtacı Aydoğmuş, 2011) yaklaşımı, Geiger’in 2004 yılında ilk defa ortaya attığı çok amaçlı değişken komşuluk arama (ÇADKA) yönteminden yola çıkarak geliştirilmiştir. Çalışmada ÇAGDKA yaklaşımının mevcut rotadan daha iyi sonuç verdiği ve farklı iki senaryo ile elde edilen sonuçlarla da karşılaştırıldığında da daha iyi sonuçlar sunduğu görülmüştür.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Nagarajan, V., & Ravi, R. (2012). Approximation algorithms for distance constrained vehicle routing problems. Networks, 59(2), 209-214.
  2. Pradenas, L., Oportus, B., & Parada, V. (2013). Mitigation of greenhouse gas emissions in vehicle routing problems with backhauling. Expert Systems with Applications, 40(8), 2985-2991.
  3. Kancharla, S. R., & Ramadurai, G. (2018). Incorporating driving cycle based fuel consumption estimation in green vehicle routing problems. Sustainable cities and society, 40, 214-221.
  4. Bouyahyiouy, K., & Bellabdaoui, A. (2021). A mixed-integer linear programming model for the selective full-truckload multi-depot vehicle routing problem with time windows. Decision Science Letters, 10(4), 471-486.
  5. Kuo, Y., & Wang, C. C. (2012). A variable neighborhood search for the multi-depot vehicle routing problem with loading cost. Expert Systems with Applications, 39(8), 6949-6954.
  6. Laporte, G., 2009, Fifty years of vehicle routing. Transportation Science. Vol.43, No.4, 408-416. Publisher:INFORMS.
  7. Jozefowiez, N., Semet, F., & Talbi, E. G. (2008). From single-objective to multi-objective vehicle routing problems: Motivations, case studies, and methods. In The vehicle routing problem: Latest advances and new challenges (pp. 445-471). Springer, Boston, MA.
  8. Kuo, Y. (2010). Using simulated annealing to minimize fuel consumption for the time-dependent vehicle routing problem. Computers & Industrial Engineering, 59(1), 157-165.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Mühendislik

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

31 Mart 2022

Gönderilme Tarihi

4 Mart 2022

Kabul Tarihi

12 Mart 2022

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2022 Sayı: 34

Kaynak Göster

APA
Yumurtacı Aydoğmuş, H., & Özcan, Y. (2022). Araç Rotalama Probleminin Çözümü İçin Çok Amaçlı Genel Değişken Komşuluk Arama Metasezgisel Yaklaşımı. Avrupa Bilim ve Teknoloji Dergisi, 34, 428-432. https://doi.org/10.31590/ejosat.1082592
AMA
1.Yumurtacı Aydoğmuş H, Özcan Y. Araç Rotalama Probleminin Çözümü İçin Çok Amaçlı Genel Değişken Komşuluk Arama Metasezgisel Yaklaşımı. EJOSAT. 2022;(34):428-432. doi:10.31590/ejosat.1082592
Chicago
Yumurtacı Aydoğmuş, Hacer, ve Yücel Özcan. 2022. “Araç Rotalama Probleminin Çözümü İçin Çok Amaçlı Genel Değişken Komşuluk Arama Metasezgisel Yaklaşımı”. Avrupa Bilim ve Teknoloji Dergisi, sy 34: 428-32. https://doi.org/10.31590/ejosat.1082592.
EndNote
Yumurtacı Aydoğmuş H, Özcan Y (01 Mart 2022) Araç Rotalama Probleminin Çözümü İçin Çok Amaçlı Genel Değişken Komşuluk Arama Metasezgisel Yaklaşımı. Avrupa Bilim ve Teknoloji Dergisi 34 428–432.
IEEE
[1]H. Yumurtacı Aydoğmuş ve Y. Özcan, “Araç Rotalama Probleminin Çözümü İçin Çok Amaçlı Genel Değişken Komşuluk Arama Metasezgisel Yaklaşımı”, EJOSAT, sy 34, ss. 428–432, Mar. 2022, doi: 10.31590/ejosat.1082592.
ISNAD
Yumurtacı Aydoğmuş, Hacer - Özcan, Yücel. “Araç Rotalama Probleminin Çözümü İçin Çok Amaçlı Genel Değişken Komşuluk Arama Metasezgisel Yaklaşımı”. Avrupa Bilim ve Teknoloji Dergisi. 34 (01 Mart 2022): 428-432. https://doi.org/10.31590/ejosat.1082592.
JAMA
1.Yumurtacı Aydoğmuş H, Özcan Y. Araç Rotalama Probleminin Çözümü İçin Çok Amaçlı Genel Değişken Komşuluk Arama Metasezgisel Yaklaşımı. EJOSAT. 2022;:428–432.
MLA
Yumurtacı Aydoğmuş, Hacer, ve Yücel Özcan. “Araç Rotalama Probleminin Çözümü İçin Çok Amaçlı Genel Değişken Komşuluk Arama Metasezgisel Yaklaşımı”. Avrupa Bilim ve Teknoloji Dergisi, sy 34, Mart 2022, ss. 428-32, doi:10.31590/ejosat.1082592.
Vancouver
1.Hacer Yumurtacı Aydoğmuş, Yücel Özcan. Araç Rotalama Probleminin Çözümü İçin Çok Amaçlı Genel Değişken Komşuluk Arama Metasezgisel Yaklaşımı. EJOSAT. 01 Mart 2022;(34):428-32. doi:10.31590/ejosat.1082592