Thematic Park Congruence Analysis with Ecological Threshold Analysis Method, Case Study Çanakkale

Abstract

Thematic Parks are defined as open or closed spaces located in urban open green spaces, enabling people to live and work in a healthy way in urban life, reunification with nature, to get away from mental disorders and to do recreational activities. The most important difference of Thematic Parks from other recreational areas can be defined as the benefits they provide to the country's economy. Within the framework of planning criteria for Çanakkale-Center Thematic Park, which was chosen as the study area, a Thematic Park congruence analysis was carried out for Çanakkale with the Ecological Threshold Analysis Method using Geographic Information Systems (GIS). Land capability map, land use map, aspect map, slope map, elevation map, groundwater map and transportation map were created by classifying them in 1/25.000 scale from the maps to be used as a base in the analysis study. The maps used to determine the potential theme park area were divided into 1x1 km2 grids and scored with a criterion value of 4 for each grid. As a result of the scoring, one each I. and II. degree potential area and three III. degree potential area has been determined. As a result, within the scope of this study, suitable site selection for a Thematic Park that can be applied in Çanakkale has been determined.

Keywords

• Threshold Analysis
• Thematic Park
• Ecological Planning
• GIS
• Çanakkale
• Eşik Analizi
• Tematik Park
• Ekolojik Planlama
• GIS
• Çanakkale

Çanakkale Örneğinde Ekolojik Eşik Analizi Yöntemiyle Tematik Park Uygunluk Analizi

Öz

Tematik Parklar, kentsel açık yeşil alanlar içerisinde yer alan, insanın kent hayatında sağlıklı yaşayabilmesini ve çalışabilmesini, bozulan bütünlüğüne yeniden erişebilmesini, ruhsal bozukluklardan uzaklaşıp rekreasyonel aktiviteler yapmasını sağlayan açık veya kapalı mekânlar olarak tanımlanmaktadırlar. Tematik Parkların diğer rekreatif alanlardan en önemli farkı ülke ekonomisine sağladığı yararlar olarak tanımlanabilir. Çalışma alanı olarak seçilen Çanakkale-Merkezin Tematik Parkı için planlama kıstasları çerçevesinde Coğrafi Bilgi Sistemleri (CBS) kullanılarak Ekolojik Eşik Analizi Yöntemiyle Çanakkale için Tematik Park uygunluk analizi yapılmıştır. Analiz çalışmasında kullanılacak arazi kabiliyet haritası, arazi kullanım haritası, bakı haritası, eğim haritası, yükseklik haritası, yeraltı suyu haritası ve ulaşım haritası ilgili kurumlardan alınan veriler doğrultusunda 1/25.000 ölçeğinde sınıflandırmaları yapılarak oluşturulmuştur. Potansiyel tematik park alanının belirlenmesi için kullanılan haritalar 1x1 km2’lik gridlere bölünerek her bir grid için ölçüt değeri 4 üzerinden puanlandırılmıştır. Yapılan puanlama sonucunda birer tane I. ve II. derece potansiyel alan, üç tane III. derece potansiyel alan belirlenmiştir. Sonuç olarak bu çalışma kapsamında Çanakkale’de uygulanabilecek bir Tematik Park için uygun yer seçimi tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Eşik Analizi
• Tematik Park
• Ekolojik Planlama
• GIS
• Çanakkale

Kaynakça

1. Atalay, L., Aksu, M., Yıldırım, H. and Korkmaz, H. (2019). Turizm Envanteri ve Strateji Çalışması-Çanakkale Destinasyonu. https://www.kalkinmakutuphanesi.gov.tr/assets/upload/dosyalar/canakkale-turizm-envanteri-strateji-calismasi.pdf
2. Braun, M. (2000). The Economic Impact of Theme Parks on Regions, NEURUS Paper.
3. Büyükşalvarcı, A., Aras, S., and Çınarlı, E. (2019), Turistik Ürün Çeşitlendirmesi Kapsaminda Tema Parklar, Konya Uluslararası Sosyal ve Beşeri Bilimler Araştırma Dergisi, s. 1198-1210.
4. Çelikyay, S. (2005). Arazi Kullanımlarının Ekolojik Eşik Analizi ile Belirlenmesi Bartın Örneğinde Bir Deneme, Yıldız Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Basılmamış Doktora Tezi, İstanbul.
5. Çepel, N. (1988). Peyzaj Ekolojisi Ders Kitabı, İstanbul Üniversitesi Orman Fakültesi Yayını, İstanbul.
6. Dalkılıç, E. (2007). Eğlence Parklarının Tarihsel Gelişimi ve Planlama Kriterleri, Ankara Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi.
7. Deniz, G. (2002). Temalı Park ve Bahçelerin Planlama– Tasarım İlkeleri, Ankara Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi.
8. EarthExplorer, USGS science for a changing world, access date: 14.06.2022 https://earthexplorer.usgs.gov/

9. Ertürk, F. (2017). Çanakkale Kent Merkezinin Son 15 Yıldaki Kamusal Açık Yeşil Alan Değişimlerinin Kent Kimliği ve Kentsel Peyzaj Değişimi Üzerine Araştırmalar, Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi.
10. Fadel, D. (2016). Valuation Methods of Landscape, International Journal of Research & Methodology in Social Science Vol. 2, No. 2, p.36, ISSN 2415-0371.
11. Gök, A. B. and Bingöl B. (2017). History and Cultural Themed Parks, Inonu University Journal of Art and Design, ISSN:1309-9876, Cilt/Vol. 7 Sayı/ No.12. 129-140.
12. Gülhan, M. (2019). Turizm Açısından Tema Parkların Ekonomik Etkileri: Sazova Parkı Örneği, Necmettin Erbakan Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi, Konya.
13. İnce, S. and Küçük, K. (2018). Tematik Park Kavramı Kayseri Harikalar Diyarı Örneğinde İrdelenmesi, Journal of Architectural Sciences and Applications, 3 (1), 18-33, DOI: 10.30785/mbud.317796.
14. Kučinskienė, J. (2012). Entertainment Landscape Planning, Environmental Research, Engineering and Management, No. 1 (59), pg. 73-79.
15. Özel, E. (2004). Çanakkale İli Doğal ve Kültürel Potansiyelinin Turizm ve Rekreasyonel Kullanım Yönünden İncelenmesi, Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi, 2004.
16. Öztürk S., and Işınkaralar, Ö., (2019). Eğlence Parklarında Ziyaretçi Memnuniyet Düzeyinin Belirlenmesi: Wonderland Eurasia Tema Parkı Örneği, Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, s. 31-52.
17. Şahin, C., Doğanay H. and Özcan, N.A. (2007) Türkiye Coğrafyası, Gündüz Yayıncılık.
18. Uysal, M. and Sun, L. H. (1994). The Role of Theme Parks in Tourism, FIU, pg. 71-80.
19. Yanmaz, K. (2018). Tarihi Yapı ve Mekanlarda Mekansal Belleğin Korunması ve Kent Kimliğine Katkıları: Çanakkale Kentsel Sit Örneği, Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi.