Uçuş Veri Kaydedicisi Verilerinden Bulanik Mantik Yöntemi ile İrtifa Tahmini
Öz
İrtifa bilgisi uçaklar için emniyetli uçuşun temel unsurlarından birisidir. Uçuşun güvenli seviyede seyredebilmesi için altimetre pilotlara bilgi sağlayan temel uçuş aletlerinden birisi olarak kullanılmaktadır. Altimetre kaynaklı daha önceleri meydana gelen uçak kazaları bu durumun önemini ortaya koymaktadır. İrtifa bilgilerini elde edebilmek için uçaklarda Pitot-Statik Sistem ve Hava Veri Bilgisayarına ihtiyaç duyulur. Temelde bir baromere olan altimetre uçağın deniz seviyesinden yüksekliğini ölçmektedir. Atmosfer katmanındaki bazı bozucu etmenlerle birlikte coğrafik etkilerden dolayı irtifa ölçümlerinde sapmalar oluşmaktadır. Altimetre sistemi herhangi bir bozucu etken karşısında tüm yedek sistemleriyle birlikte etkilendiğinden emniyetli uçuş için alternatif bir sisteme ihtiyaç duyulmaktadır. Bu çalışmada amaç bozucu unsurlardan etkilenmeyen, altimetreden ayrı bir sistemden alınan ivme verilerini, zaman domeni kullanarak giriş parametreleri elde etmektir. Bu parametrelerden ivme verisi acil durum elektrik sisteminden beslenen, dış bozucu unsurlardan etkilenmeyen, kalibrasyon ve bakım gerektirmeyen ivme ölçer sisteminden temin edilmektedir. Bir başka dış sebeplerden etkilenmeyen parametre olan zaman domeni de bulanık mantık sistemine giriş olarak tanımlanmıştır. Önerilen çalışmada iki girişli bir çıkışlı bulanık mantık yöntemi kullanılarak Genelleştirilmiş Çan Tipi ve Gauss Fonksiyonu ile irtifa tahmini yapılmış, elde edilen sonuçlara göre performans kıyaslaması gerçekleştirilmiştir. Kıyaslama neticesinde Gauss fonksiyonunun Genelleştirilmiş çan tipi fonksiyonuna göre daha iyi performans gösterdiği gözlemlenmiştir. Gauss fonksiyonunun üretmiş olduğu irtifa bilgisi Genelleştirilmiş çan tipi fonksiyonunun üretmiş olduğu irtifa bilgisine göre %95 daha az hata çıkardığı gözlemlenmiştir. Önerilen yöntemin avantajı, Hava Veri Bilgisayarında kullanılan düzeltme parametrelerine gerek kalmaksızın, Pitot-Statik Sistemde oluşacak arızalardan ve coğrafi etkilerle birlikte hava muhalefetinin oluşturmuş olduğu bozucu unsurlardan etkilenmeyen; uçuş veri kaydedicisi verilerinden bulanık mantık yöntemi ile irtifa tahmini yapan alternetif bir sistem ve hesaplama mantığı getirmesidir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- EASA, 2016. TTS – Total Training Support Modüle 5.1 Volume 1 Elektronic Instrument Systems, Total Training Support Ltd, s 1-6.
- EASA, 2016. TTS – Total Training Support Modüle 11.5 Volume 2 Instrument/ Avionic Systems, Total Training Support Ltd s71-126. "atmospheric pressure." Encyclopædia Britannica Ultimate Reference Suite. Chicago: Encyclopædia Britannica, 2011.
- Collinson, R.P.G., Introduction to Avionics, Chapman &Hall London, 1997,s 16 – 56.
- Anderson, J. D., 2005. Introduction to Flight. McGraw-Hill, Fifth Edition, 1041 s.
- Kayton, M., Fried, W. R., 1997. Avionics Navigation Systems. John Wiley & Sons, Inc., Second Edition, 800 s.
- Grigorie, T.I., Dinca, L., Corcau, J.I., Grigorie, O., “Aircrafts' Altitude Measurement Using Pressure İnformation: Barometric Altitude and Density Altitude”, WSEAS Transactions on Circuits and Systems, 9(7): 502-513, 2010.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Mühendislik
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Mustagime Tülin Yıldırım
Bu kişi benim
0000-0001-8711-5588
Yayımlanma Tarihi
31 Ekim 2019
Gönderilme Tarihi
1 Ağustos 2019
Kabul Tarihi
24 Ekim 2019
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2019
Cited By
Uzak Kule Merkezi ile Kontrol Edilen Havalimanlarında Bulanık Mantık Tabanlı Uçak İniş Öncelik Sıralaması
Çukurova Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Dergisi
https://doi.org/10.21605/cukurovaumfd.1459394