EN
TR
Selenyum ve Selenyumun Depresyon Üzerine Etkileri
Öz
Sağlığı korumak, hastalığı önlemek ve yaşlanma sürecini yavaşlatmak için yeterli dozlarda günlük Selenyum alımı gerekmektedir. Selenyum; redoks homeostazını, tiroid hormon metabolizmasını etkileyen, oksidatif stres ve inflamasyondan koruyan geniş bir pleiotropik etki alanına sahip eser elementtir. İnsanlar için hayati öneme sahip olmakla birlikte, doz ve spesifikasyona bağlı olarak toksik olabilecek bir elementtir. Diğer birçok besinde de olduğu gibi, selenyuma verilen biyolojik yanıtın cinsiyete, selenoprotein genlerindeki nükleotid polimorfizmlerine, bireydeki mevcut Se durumuna, bireyin yaşına ve hastalığın varlığına bağlı olduğu düşünülmelidir. Selenyumun aktif parçacığı selenosisteinlerdir. İnsanlarda selenyumun beslenme kaynaklı fonksiyonlar, selenosistein bulunduran, selenoproteinler ile sağlanır. Selenoproteinlerin metabolizmadaki rolünün bilinmesi, selenyumun insan sağlığı üzerindeki sonuçlarını açıklamaya yardımcı olur. Glutatyon peroksidaz hayvanlardaki çoğu dokuda bulunan ana selenoproteindir. Antioksidan savunma teorileri arasında glutatyon peroksidazlar gibi selenoproteinlerin önemli bir rol oynadığı düşünülmektedir. Selenoproteinlerin biyosentezi, temel eser element selenyumunun mevcudiyetine bağlıdır. Böylece, selenyumun yeterli alımı, beyin fonksiyonunun korunması için önemlidir. Selenyum eksikliği, kalp ve nöromüsküler bozukluklar dahil olmak üzere birçok patofizyolojik durumu ortaya çıkarabilir. Depresyon için yeterli tedavi seçeneği varken bireylerin önemli bir kısmı hala iyileşme sağlayamamaktadır. Bu nedenle, değiştirilebilir risk faktörlerini ve depresyon önleyici etkili yöntemleri araştırmak gerekmektedir. Selenyumun nöroprotektif etkisi henüz kesin olarak tanımlanmamasına rağmen, selenyumun duygu durum bozukluğundaki koruyucu rolü antioksidan savunmadaki önemli etkisiyle ilişkili olabilir. Bu derleme selenyumun depresyon ve diğer depresyon çeşitleri üzerine etkisini inceleme amacıyla yapılmıştır.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Akyıldz, B., Kendirci, M., Muhtaroglu, S., Aydin, S., Yilmaz, I., & Ozsoylu, S. (2014). Evaluation of vitamin e, selenium and glutathione peroxidase activity in patients with disseminated ıntravascular coagulation. Türkiye Çocuk Hastalıkları Dergisi, 15(4), 169.
- Andersen, L. B., Arnberg, K., Trolle, E., Michaelsen, K. F., Bro, R., Pipper, C. B., & Mølgaard, C. (2016). The effects of water and dairy drinks on dietary patterns in overweight adolescents. International journal of food sciences and nutrition, 67(3), 314-324.
- Ardüser, F., Wolffram, S., Scharrer, E., & Schneider, B. (1986). Transport of selenate and selenite across the brush border membrane of rat and sheep small intestine. Biological Trace Element Research, 9(4), 281-290.
- Ashton, K., Hooper, L., Harvey, L. J., Hurst, R., Casgrain, A., & Fairweather-Tait, S. J. (2009). Methods of assessment of selenium status in humans: a systematic review. The American journal of clinical nutrition, 89(6), 2025S-2039S.
- Bal, C., Büyükşekerci, M., Ercan, M., Hocaoğlu, A., Çelik, H. T., Abuşoğlu, S., ... & Yılmaz, Ö. H. (2015). Effect of different selenium levels on thyroid hormone synthesis. Turkish Bulletin of Hygiene and Experimental Biology, 72(4), 311-316.
- Bartelt, S., Timm, M., Damsgaard, C. T., Hansen, E. W., Hansen, H. S., & Lauritzen, L. (2008). The effect of dietary fish oil-supplementation to healthy young men on oxidative burst measured by whole blood chemiluminescence. British journal of nutrition, 99(6), 1230-1238.
- Berk, M., Ng, F., Dean, O., Dodd, S., & Bush, A. I. (2008). Glutathione: a novel treatment target in psychiatry. Trends in pharmacological sciences, 29(7), 346-351.
- Brown, K. M., & Arthur, J. R. (2001). Selenium, selenoproteins and human health: a review. Public health nutrition, 4(2b), 593-599.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Mühendislik
Bölüm
Derleme
Yayımlanma Tarihi
31 Aralık 2020
Gönderilme Tarihi
24 Haziran 2020
Kabul Tarihi
10 Ekim 2020
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2020 Sayı: 20
APA
Uslu, B., & Aktac, S. (2020). Selenyum ve Selenyumun Depresyon Üzerine Etkileri. Avrupa Bilim ve Teknoloji Dergisi, 20, 147-151. https://doi.org/10.31590/ejosat.757344
AMA
1.Uslu B, Aktac S. Selenyum ve Selenyumun Depresyon Üzerine Etkileri. EJOSAT. 2020;(20):147-151. doi:10.31590/ejosat.757344
Chicago
Uslu, Burcu, ve Sule Aktac. 2020. “Selenyum ve Selenyumun Depresyon Üzerine Etkileri”. Avrupa Bilim ve Teknoloji Dergisi, sy 20: 147-51. https://doi.org/10.31590/ejosat.757344.
EndNote
Uslu B, Aktac S (01 Aralık 2020) Selenyum ve Selenyumun Depresyon Üzerine Etkileri. Avrupa Bilim ve Teknoloji Dergisi 20 147–151.
IEEE
[1]B. Uslu ve S. Aktac, “Selenyum ve Selenyumun Depresyon Üzerine Etkileri”, EJOSAT, sy 20, ss. 147–151, Ara. 2020, doi: 10.31590/ejosat.757344.
ISNAD
Uslu, Burcu - Aktac, Sule. “Selenyum ve Selenyumun Depresyon Üzerine Etkileri”. Avrupa Bilim ve Teknoloji Dergisi. 20 (01 Aralık 2020): 147-151. https://doi.org/10.31590/ejosat.757344.
JAMA
1.Uslu B, Aktac S. Selenyum ve Selenyumun Depresyon Üzerine Etkileri. EJOSAT. 2020;:147–151.
MLA
Uslu, Burcu, ve Sule Aktac. “Selenyum ve Selenyumun Depresyon Üzerine Etkileri”. Avrupa Bilim ve Teknoloji Dergisi, sy 20, Aralık 2020, ss. 147-51, doi:10.31590/ejosat.757344.
Vancouver
1.Burcu Uslu, Sule Aktac. Selenyum ve Selenyumun Depresyon Üzerine Etkileri. EJOSAT. 01 Aralık 2020;(20):147-51. doi:10.31590/ejosat.757344
Cited By
SELENYUM, SU ÜRÜNLERİ VE SAĞLIK
Sinop Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi
https://doi.org/10.33484/sinopfbd.879034Kadmiyumla stres oluşturulan Citrobacter freundii’nin vitamin içeriği ve stres belirteçlerine selenyumun etkisi
Fırat Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi
https://doi.org/10.35234/fumbd.947044Depresyonu Besin Öğeleri ile Önleyebilir veya Şiddetini Azaltabilir Miyiz?
Cumhuriyet Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Dergisi
https://doi.org/10.51754/cusbed.1259315