Yıl 2019, Cilt , Sayı 16, Sayfalar 395 - 402 2019-08-31

Hasarlı Kurşun Koruyucu Giysilerin Atık Kriterlerinin Belirlenmesi

Ayşegül Yurt [1] , Mustafa Tintaş [2]


Amaç: Radyasyondan korunmada, kişisel korunma için kurşun koruyucu giysiler sıklıkla kullanılmaktadır. Bu koruyucular, kullanım ve depolama şartları gibi nedenlerle zamanla hasar görebilmektedir. Bundan dolayı kurşun koruyucu giysilerin yılda bir kez kalite kontrollerinin yapılarak hasarlı ve riskli olanların belirlenmesi, radyasyon çalışanlarının kişisel korunmasında büyük önem taşımaktadır. Bu çalışmanın amacı, radyasyonla çalışan birimlerde kullanılan kurşun koruyucu giysilerin hasarlı olanları belirlemek ve onlar için atık kriterlerini belirlemektir. 

Gereç ve Yöntem: Bu çalışmada, hastanemizde kullanılan 167 kurşun koruyucu giysinin floroskopi eşliğinde yapılan kalite kontrol çalışmasında; delik/yırtık sayıları, bu deliklerin toplam alanları, x ışınlarını % geçirme oranları ve delik/yırtık altındaki eşdeğer ve ek doz değerleri belirlendi. Elde edilen bu verilerle, hasarlı ve riskli kurşun koruyucu giysiler belirlendi. Bunun yanısıra radyasyondan korunma amacıyla literatür destekli hasarlı kurşun giysilerin atık kriterleri tanımlandı.

Bulgular: Literatüre göre atık kriterleri, delik/yırtık alanının 10 cm2 ve fazlası, % geçirme oranları için normal alandaki geçirme miktarının %5 fazlası ve etkin doz değeri 0.4 mSv olarak belirlendi. Bu atık kriterlerine göre kalite kontrol çalışması yapılan ve hasarlı olarak değerlendirilen kurşun koruyucuların %7.8’i atık ve %12.8’i ise riskli olarak tespit edildi.

Sonuç: Kurşun koruyucu giysiler için hem kişisel radyasyondan korunmadaki güvenlik hem de maliyetleri açısından bu kriterlere göre hasarlı ve atık kararının verilmesi önemlidir.  Hasarlı kurşun koruyucu giysilerin atık kriterlerine bağlı olarak kullanımdan çıkarılması, gereksiz kurşun önlük atığının olmasını da önler.

atık kriteri, iş güvenliği, radyasyon koruyucuları, radyasyon dozu
  • Çetin H, Yurt A, Yüksel SH. The absorption properties of lead-free garments for use in radiation protection. Radiat Prot Dosim 2016; 73(4):345-350.
  • Duran P and Emmy B. Rejection criteria for defects in lead apparel used for radiation protection of x ray workers. Radiation Protection Services BC Centre for Disease Control 2003; p:1-7.
  • International Commission on Radiological Protection. General principles of monitoring for radiation protection of workers. Oxford Pergamon Press; ICRP Publication 35. Ann ICRP 9(4):1982b.
  • International Commission on Radiological Protection. Protection from ionizing radiation from external sources used in medicine. Oxford: Pergamon Press; ICRP Publication 33, Ann ICRP 9(1);1982a.
  • Jones A and Wagner L. On the (f)utility of measuring the lead equivalence of protective garments. Med Phys 2013; 40(6): 063902-1-063902-9.
  • Lambert K. and McKeon T. Inspection of lead aprons: criteria for rejection. Health Phys 2001; 80(5): 67-9.
  • Oyar O. and Kışlalıoğlu A. How protective are the lead aprons we use against ionizing radiation? Diagn Interv Radiol 2012; 18: 147-152.
  • Stam W. and Pilay M. Inspection of lead aprons: A practical rejection model. Operational Rad Safety 2008; 95(2): 133-136.
  • Zuguchi M, Chida K, Taura M, Inaba Y, Ebata A, Yamada S. Usefulness of non-lead aprons in radiation protection for physicians performing interventional procedures. Radiat Prot Dosim 2008; 131(4):531-534.
Birincil Dil tr
Konular Mühendislik
Bölüm Makaleler
Yazarlar

Orcid: 0000-0002-2718-7325
Yazar: Ayşegül Yurt (Sorumlu Yazar)
Kurum: DOKUZ EYLÜL ÜNİVERSİTESİ
Ülke: Turkey


Orcid: 0000-0002-1477-7959
Yazar: Mustafa Tintaş
Kurum: SAKARYA ÜNİVERSİTESİ
Ülke: Turkey


Teşekkür Yazarlar, hastanemiz Radyasyon Güvenliği Komitesi ile işbirliği içerisinde gerçekleştirilen bu çalışmada floroskopi cihazının kullanımını izin veren Radyoloji AD’ına teşekkürü bir borç bilir.
Tarihler

Yayımlanma Tarihi : 31 Ağustos 2019

Bibtex @araştırma makalesi { ejosat530063, journal = {Avrupa Bilim ve Teknoloji Dergisi}, issn = {}, eissn = {2148-2683}, address = {}, publisher = {Osman SAĞDIÇ}, year = {2019}, volume = {}, pages = {395 - 402}, doi = {10.31590/ejosat.530063}, title = {Hasarlı Kurşun Koruyucu Giysilerin Atık Kriterlerinin Belirlenmesi}, key = {cite}, author = {Yurt, Ayşegül and Tintaş, Mustafa} }
APA Yurt, A , Tintaş, M . (2019). Hasarlı Kurşun Koruyucu Giysilerin Atık Kriterlerinin Belirlenmesi. Avrupa Bilim ve Teknoloji Dergisi , (16) , 395-402 . DOI: 10.31590/ejosat.530063
MLA Yurt, A , Tintaş, M . "Hasarlı Kurşun Koruyucu Giysilerin Atık Kriterlerinin Belirlenmesi". Avrupa Bilim ve Teknoloji Dergisi (2019 ): 395-402 <https://dergipark.org.tr/tr/pub/ejosat/issue/45333/530063>
Chicago Yurt, A , Tintaş, M . "Hasarlı Kurşun Koruyucu Giysilerin Atık Kriterlerinin Belirlenmesi". Avrupa Bilim ve Teknoloji Dergisi (2019 ): 395-402
RIS TY - JOUR T1 - Hasarlı Kurşun Koruyucu Giysilerin Atık Kriterlerinin Belirlenmesi AU - Ayşegül Yurt , Mustafa Tintaş Y1 - 2019 PY - 2019 N1 - doi: 10.31590/ejosat.530063 DO - 10.31590/ejosat.530063 T2 - Avrupa Bilim ve Teknoloji Dergisi JF - Journal JO - JOR SP - 395 EP - 402 VL - IS - 16 SN - -2148-2683 M3 - doi: 10.31590/ejosat.530063 UR - https://doi.org/10.31590/ejosat.530063 Y2 - 2019 ER -
EndNote %0 Avrupa Bilim ve Teknoloji Dergisi Hasarlı Kurşun Koruyucu Giysilerin Atık Kriterlerinin Belirlenmesi %A Ayşegül Yurt , Mustafa Tintaş %T Hasarlı Kurşun Koruyucu Giysilerin Atık Kriterlerinin Belirlenmesi %D 2019 %J Avrupa Bilim ve Teknoloji Dergisi %P -2148-2683 %V %N 16 %R doi: 10.31590/ejosat.530063 %U 10.31590/ejosat.530063
ISNAD Yurt, Ayşegül , Tintaş, Mustafa . "Hasarlı Kurşun Koruyucu Giysilerin Atık Kriterlerinin Belirlenmesi". Avrupa Bilim ve Teknoloji Dergisi / 16 (Ağustos 2019): 395-402 . https://doi.org/10.31590/ejosat.530063
AMA Yurt A , Tintaş M . Hasarlı Kurşun Koruyucu Giysilerin Atık Kriterlerinin Belirlenmesi. Avrupa Bilim ve Teknoloji Dergisi. 2019; (16): 395-402.
Vancouver Yurt A , Tintaş M . Hasarlı Kurşun Koruyucu Giysilerin Atık Kriterlerinin Belirlenmesi. Avrupa Bilim ve Teknoloji Dergisi. 2019; (16): 402-395.