Yıl 2019, Cilt , Sayı 16, Sayfalar 552 - 558 2019-08-31

İstanbul’da Bulunan Sağlık Bakanlığı Hastanelerinin Verimlilik Analizi

Menekşe Kılıçarslan [1] , Abdulkadir Güçlü [2]


Hizmet sektöründe artan rekabet ve buna dayalı maliyetler çok önemli bir yer tutmakta ve rekabet gücünün anahtar rolünü üstlenmektedirler. Hizmet ve hizmetin aksamaması için maliyetlerin azaltılarak gelirin artırılıp hem rekabet gücü hem de hastanelerde hastaların memnuniyeti artacağından Veri zarflama yöntemi önemini giderek artırmaktadır. Bu çalışmada kullanılan Veri Zarflama Analizi (VZA), çok kriterli karar verme yöntemleri arasında son derece yaygın bir kullanım alanı bulmuştur. Her türlü mal ve hizmet üretimi faaliyetleri göz önüne alındığında, artık tek bir girdi kullanarak tek bir çıktı üretimi yapılmadığı görülecektir. Türkiye için önemli bir yer olan İstanbul ilinde faaliyet gösteren kamu hastanelerinin, belirlenen temel girdi ve çıktı göstergeleri ele alınarak etkinlikleri hesaplanmış ve bir etkinlik sıralaması oluşturulmuştur. Ölçüm sonrasında tam etkinlik skoru alamayan karar birimleri için, etkinliklerini artırabilmeleri yönünde önerilerde bulunulmuştur.

Araştırmamıza İstanbul’da bulunan Sağlık Bakanlığı’na bağlı ve girdi ve çıktı verilerine ulaşabildiğimiz 49 hastane dahil edilmiştir. Hastanelerin 2014 yılı yatak, doktor, hemşire ve diğer personel sayıları girdi olarak, poliklinik, acil muayene, yatan hasta, yatılan gün ve ameliyat+doğum sayıları çıktı olarak değerlendirilmiştir. Girdi ve çıktı değerleri Max DEA 7 Basic programı ile ölçeğe göre değişen getiri varsayımına dayalı olan BCC (Banker, Charnes ve Cooper) modeli ile ve çıktıya yönelik veri zarflama analizine tabi tutulmuştur. Yapılan analiz sonucunda 49 hastanenin 24’ü (% 49) göreli verimli, 25’i  (% 51) göreli verimsiz bulunmuştur. Göreli verimsiz olarak bulunan 25 hastaneden 14’ünün verimlilik skorları 0,90-0,99 arasında, 6 tanesi 0,80-0,89 arasında, kalan 5 tanesi ise 0,15-0,76 arasında bulunmuştur.

Hastane yöneticileri, hastanelerinde performans değerlendirme çalışmaları yaparak mevcut kaynaklarını daha etkin kullanabilirler ve sağlık hizmetleri üretimlerini artırarak toplumun sağlık hizmetleri ihtiyaçlarını daha yüksek oranda karşılayabilirler.

Veri Zarflama Analizi, Etkinlik, Hastane
  • KaynaklarAltun, D. (2006), Türk Telekomünikasyon A.Ş. İl Telekom Müdürlüklerinin Veri Zarflama Analizi İle Etkinlik Ölçümü, (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi), GaziÜniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, AnkaraBakırcı, F., (2006), Üretimde Etkinlik ve Verimlilik Ölçümü, Veri Zarflama Analizi, Teori ve Uygulama, Atlas Yayınları, İstanbul.Bakırcı, F., (2007), “Firma Etkinliğini Etkileyen Faktörler: Türk Tekstil Sektöründe Bir VZA ve Tobit Model Uygulaması”, EKEV Akademi Dergisi, 11 (30).Bakırcı, M., (2012), “Ulaşım coğrafyası açısından Türkiye’de havayolu ulaşımının tarihsel gelişimi ve mevcut yapısı”, Marmara Coğrafya Dergisi, Sayı: 25, İstanbul.Charnes, A., Cooper, W,W., Lewin, A.Y., Seiford, L.M., (1997), Data Envelopment Analysis: Theory, Methodology and Application, Kluwer Academic Publishers, USA.127Chu, M.T., Shyu, J.Z., Khosia, R., (2008), “Mesuring The Relative Performance For Leading Fabbles Firms by Using Data Envelopment Analysis”, [Önemli Firmaların Göreceli Performanslarının Veri Zarflama Analizi Kullanarak Ölçümü], Journal of Intelligent ManufacturingGolany, B. Roll, Y., (1989), “An Aplication Procedure For DEA”, [VZA İçin Bir Uygulama Prosedürü], International Journal of Management Science, 17 (3).Hansson, H.(2007), “The Links Between Management’s Critical Success Factors and Farm Level Economic Performance on Dairy Farms in Sweden”, [İsveç’teki Süt Endüstrisinde Yönetimin Kritik Başarı Faktörleriyle Tarıma Dayalı Ekonomik Performans Arasındaki İlişki], Food Economics, Acta Agriculturae Scandinavica Section C, 4.Demirci, A, (2012), OECD Üyesi Ülkelerin Ekonomik Ve Sosyal Etkinliklerinin Veri Zarflama Analizi Yöntemiyle Belirlenmesi, Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü İşletme Anabilim Dalı, (Yayınlanmamış Doktora Tezi), ErzurumKontodimopoulos, N., Moschovakis G., Aletras V., Niakas D., (2007), “The Effect of Environmental Factors on Technical and Scale Efficiency of Primary Health Care Providers in Greece”, [Çevresel Koşulların Yunanistan’daki Temel Sağlık Sektörünün Teknik ve Ölçek Etkinlikleri Üzerindeki Etkinleri], Cost Effectiveness and Resource Allocation, BioMed Central Publishes.Kula, V., Özdemir L, (2007), “Çimento Sektöründe Göreceli Etkinsizlik Alanlarının Veri Zarflama Analizi Yöntemi İle Tespiti”, Afyon Kocatepe Üniversitesi İ.İ.B.F. Dergisi, IX (1).Demirtaş, S., (2005), Veri Zarflama Analizi İle Kişisel Bilgisayar Donanımlarının Performans Ölçümün, (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi), Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü İşletme Anabilim Dalı, Adana.Mok, V., Yeung G., Han Z., Li Z., (2007), “Leverage, Technical Efficiency and Profitability: An Application of DEA to Foreign-Invested Toy Manufactoring Firms in China”, [Zorlama, Teknik Etkinlik ve Karlılık: Yabancı Yatırımlı ÇinOyuncak Endüstrisinde VZA Uygulaması], Journal of Contemporary China, 16 (51).Özata, M., (2004), Sağlık Bilişim Sistemlerinin Hastane Etkinliğinin Artırılmasında Yeri ve Önemi (Veri Zarflama Analizine Dair Bir Uygulama), (Yayınlanmamış Doktora Tezi), Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü İşletme Anabilim Dalı, Konya.Pereira, A., (2006), Economies of Scale in Blood Banking: A Study Based on Data Envelopment Analysis, Vox Sanguinis, 90.Pasiouras, F., Liadaki A., Zopounidis C., (2008), “Bank Efficiency and Share Performance: Evidence From Greece”, [Banka Etkinliği ve Hisse Senedi Performansı: Yunanistan Örneği], Applied Financial Economics, 18.Barkey J. B., (2002). Gaining and sustaining Competitive Advantage. New Jersey: Prentice Hall, p.26-27. Bingöl D., ( 2003). İnsan Kaynakları Yönetimi, Beta Yayınları, 5. Bası, İstanbul, s.273. Gencer H., (2006). “Genel İşletme Performansı ve Finansal Performans İlişkisi - Çimento Sektöründe Bir Uygulama”, Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Gaziantep Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Gaziantep.Kenger, E., (2001). Denetçi Yardımcıları Eğitim Notu, s.38-43.(http:// www.ydk.gov.tr/egitim_notlari/denetim.htm) Pervaiz K.A., Kwang K.L., Mohammed Z., (1999). “Measurement Practice for Knowledge Manegement. Journal of Workplace Learning: Employee Courselling Today”, Volume II, Number 8, MCB University Pres, s.305-307.
Birincil Dil tr
Konular Mühendislik
Bölüm Makaleler
Yazarlar

Orcid: 0000-0002-0580-8645
Yazar: Menekşe Kılıçarslan (Sorumlu Yazar)
Kurum: İSTANBUL AYDIN ÜNİVERSİTESİ
Ülke: Turkey


Orcid: 0000-0001-8005-5367
Yazar: Abdulkadir Güçlü
Kurum: İSTANBUL AYDIN ÜNİVERSİTESİ
Ülke: Turkey


Tarihler

Yayımlanma Tarihi : 31 Ağustos 2019

Bibtex @araştırma makalesi { ejosat555814, journal = {Avrupa Bilim ve Teknoloji Dergisi}, issn = {}, eissn = {2148-2683}, address = {}, publisher = {Osman SAĞDIÇ}, year = {2019}, volume = {}, pages = {552 - 558}, doi = {10.31590/ejosat.555814}, title = {İstanbul’da Bulunan Sağlık Bakanlığı Hastanelerinin Verimlilik Analizi}, key = {cite}, author = {Kılıçarslan, Menekşe and Güçlü, Abdulkadir} }
APA Kılıçarslan, M , Güçlü, A . (2019). İstanbul’da Bulunan Sağlık Bakanlığı Hastanelerinin Verimlilik Analizi. Avrupa Bilim ve Teknoloji Dergisi , (16) , 552-558 . DOI: 10.31590/ejosat.555814
MLA Kılıçarslan, M , Güçlü, A . "İstanbul’da Bulunan Sağlık Bakanlığı Hastanelerinin Verimlilik Analizi". Avrupa Bilim ve Teknoloji Dergisi (2019 ): 552-558 <https://dergipark.org.tr/tr/pub/ejosat/issue/45333/555814>
Chicago Kılıçarslan, M , Güçlü, A . "İstanbul’da Bulunan Sağlık Bakanlığı Hastanelerinin Verimlilik Analizi". Avrupa Bilim ve Teknoloji Dergisi (2019 ): 552-558
RIS TY - JOUR T1 - İstanbul’da Bulunan Sağlık Bakanlığı Hastanelerinin Verimlilik Analizi AU - Menekşe Kılıçarslan , Abdulkadir Güçlü Y1 - 2019 PY - 2019 N1 - doi: 10.31590/ejosat.555814 DO - 10.31590/ejosat.555814 T2 - Avrupa Bilim ve Teknoloji Dergisi JF - Journal JO - JOR SP - 552 EP - 558 VL - IS - 16 SN - -2148-2683 M3 - doi: 10.31590/ejosat.555814 UR - https://doi.org/10.31590/ejosat.555814 Y2 - 2019 ER -
EndNote %0 Avrupa Bilim ve Teknoloji Dergisi İstanbul’da Bulunan Sağlık Bakanlığı Hastanelerinin Verimlilik Analizi %A Menekşe Kılıçarslan , Abdulkadir Güçlü %T İstanbul’da Bulunan Sağlık Bakanlığı Hastanelerinin Verimlilik Analizi %D 2019 %J Avrupa Bilim ve Teknoloji Dergisi %P -2148-2683 %V %N 16 %R doi: 10.31590/ejosat.555814 %U 10.31590/ejosat.555814
ISNAD Kılıçarslan, Menekşe , Güçlü, Abdulkadir . "İstanbul’da Bulunan Sağlık Bakanlığı Hastanelerinin Verimlilik Analizi". Avrupa Bilim ve Teknoloji Dergisi / 16 (Ağustos 2019): 552-558 . https://doi.org/10.31590/ejosat.555814
AMA Kılıçarslan M , Güçlü A . İstanbul’da Bulunan Sağlık Bakanlığı Hastanelerinin Verimlilik Analizi. Avrupa Bilim ve Teknoloji Dergisi. 2019; (16): 552-558.
Vancouver Kılıçarslan M , Güçlü A . İstanbul’da Bulunan Sağlık Bakanlığı Hastanelerinin Verimlilik Analizi. Avrupa Bilim ve Teknoloji Dergisi. 2019; (16): 558-552.