Türkiye’de İşsizlik ve Ekonomik Büyüme Arasındaki İlişki: 1980-2018 Dönemi için Ekonometrik Bir Uygulama

Öz

Bu çalışmanın amacı Türkiye ekonomisinde 1980-2018 yılları arasında gerçekleşen ve tüm dünya ülkelerinin en önemli makro ekonomik göstergeleri içerisinde yer alan işsizlik ve ekonomik büyüme değişkenlerinin birbirleriyle olan etkileşimlerinin analiz edilmesidir. Bu bağlamda analiz neticesinde ortaya çıkacak sonuç ile ülke ekonomisinin istihdam ve büyüme performansına katkı sağlanmasına yardımcı olabilecek politika önerilerinin sunulması amaçlanmıştır. Çalışmada 1980-2018 döneminde işsizlik ve ekonomik büyüme değişkenleri yıllık değişkenler itibariye ele alınmış ve 39 gözlem değeri ile vektör otoregresif modelin kuruluş aşamaları başarılı bir şekilde gerçekleştirilmiştir. Bu amaç doğrultusunda ilgili yıllar için ilk olarak ADF birim kök testleri yapılmış ve birtakım ekonometrik testlerin ardından nedensellik ilişkilerinin tespiti ile çalışma sonlandırılmıştır. Analiz sonucunda herhangi bir nedensellik ilişkisi saptanmadığı için 1980-2018 dönemi 1980-1999 ve 2000-2018 olmak üzere iki alt döneme indirgenerek analiz uygulamaları yeniden işleme konulmuş olup söz konusu dönem analizlerinde de herhangi bir nedensellik ilişkisine rastlanılmamıştır.

Anahtar Kelimeler

• İşsizlik,Ekonomik Büyüme,ADF Birim Kök Analizi,VAR Analizi,Varyans Ayrıştırması,Granger Nedensellik Testi

Relatıonshıp Between Unemployment and Economıc Growth For Turkey: An Econometrıc Applıcatıon For The Perıod 1980-2018

Abstract

The aim of this study that took place between the years of 1980-2018 in Turkey and all countries of the word economy, the most important macro-economic indicators located in unemployment and economic growth is the analysis of the variables interact with each other.  In this context, it is aimed to present policy recommendations that may contribute to the employment and growth performance of the national economy with the result of the analysis.  In the study, the variables of unemployment and economic growth were taken into consideration as annual variables in the period 1980-2018 and the establishment stages of the vector autoregressive model with 39 observation values ​​were carried out successfully.  For this purpose, ADF unit root tests were performed for the related years and after some econometric tests, the study was concluded with the determination of causality relationships. Since no causality relationship was detected as a result of the analysis, the 1980-2018 period was reduced to two sub-periods, 1980-1999 and 2000-2018. The analysis applications were re-processed and no causality relationship was found in the analysis of the said period.

Keywords

• Unemployment,Economic Growth,ADF Unit Root Analysis,VAR Analysis,Variance Decomposition,Granger Causality Test.

Kaynakça

1. Akcan, A. Tayfur ve Ener, Meliha (2018). “Makroekonomik Değişkenlerin İşsizlik İle İlişkisi: Türkiye Örneği”. Yönetim Bilimleri Dergisi, Cilt: 16, Sayı: 31, ss.: 263-285.
2. Alancıoğlu, Erdal ve Utlu, Selen (2012). "İstihdam ve Ekonomik Büyüme: Türkiye Örneği". Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 9:189-206. https://dergipark.org.tr/tr/pub/ksusbd/issue/10275/126072
3. Apaydın, Şükrü ve Taşdoğan, Celal (2019). “Yapısal Ve Konjonktürel İşsizlik Çerçevesinde Okun Yasası Üzerine Bir Gözlem”. Uluslararası Yönetim İktisat ve İşletme Dergisi, Cilt 15, Sayı 1.
4. Aydemir, Cahit ve Baylan, Seniha (2015). “Sağlık Harcamaları ve Ekonomik Büyüme İlişkisi: Türkiye Üzerine Bir Uygulama”. Dicle Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 7(13), ss. 417-435.
5. Cengiz, Sibel ve Şahin, Afşin (2011). “Refah Kaybı Çerçevesinde İşşizlik”. Ekonomi Bilimleri Dergisi, Cilt 3, No 1, ss: 135-144. ISSN: 1309-8020
6. Damodar, Gujarati (1999). Basic Econometrics, Çev.: Ü. Şenesen ve G. G. Şenesen, Literatür Yayınevi, İstanbul.
7. Dinçer, Hasan, Yüksel, Serhat, Adalı, Zafer ve Aydın, Rıdvan (2019). “Evaluating The Role Of Research And Development And Technology Investments On Economic Development of E7 Countries”. Organizational Transformation and Managing Innovation in the Fourth Industrial Revolution, Publisher: IGI Global, ss.245-263.
8. Eğri, Taha (2018). “İşsizlik ve Ekonomik Çıktı İlişkisi: Mısır için Okun Yasası Analizi”. Journal of Yasar University, 13/49, 68-78.

9. Evans, George W.(1989). “Output and Unemployment Dynamics in The United States:1950-1985”. Journal of Applied Econometrics, Cilt:4, Sayı:3, ss.213-237.
10. Göçer, İsmet (2015). “Okun Yasası: Türkiye Üzerine Bir Uygulama”. Uluslararası Ekonomik Araştırmalar Dergisi . 1 (1) , 1-12 https://dergipark.org.tr/en/pub/ead/issue/48236/610647
11. Kanca, Osman C. (2012). “Türkiye’de İşsizlik ve İktisadi Büyüme Arasındaki Nedenselliğin Ampirik Bir Analizi”. Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, Cilt:21, Sayı:2, ss: 1-18.
12. Moosa, Imad A. (1997). “A Cross Country Comparison of Okun’s Coefficient”. Journal of Comperative Economics, Cilt:24, Sayı:3, ss: 335-356.
13. Mucuk, Mehmet ve Alptekin, Volkan (2008). “Türkiye’de Vergi ve Ekonomik Büyüme İlişkisi: VAR Analizi (1975-2006)”. Maliye Dergisi, (155), ss. 159-174.
14. Okun, Arthur; (1962), “Potential GNP: Its Measurement and Significance”, American Statistical Association, Proceedings of Busines and Economic Statistics Section, ss. 98-104.
15. Özsoy, Ceyda (2009). “Türkiye’de Eğitim ve İktisadi Büyüme Arasındaki İlişkinin VAR Modeli İle Analizi”. Bilgi Ekonomisi ve Yönetimi Dergisi, 4(1), ss. 71-83.
16. Öztürk, Salih ve Sezen, Serhat (2018). “Ekonomik Büyüme ile İşsizlik Arasındaki İlişkinin Analizi: Türkiye Örneği”. Mustafa Kemal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, Cilt:15, Sayı:41, ss.1-14.
17. Saraç, T. Bahadır ve Atabey, Ayşegül (2008). “The Relationship Between Economic Growth and Unemployment in Turkey: 1951-2006”. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler MYO Dergisi, Cilt:10, Sayı:1-2, ss. 99-116.
18. Sögner, Leopold (2001). “Okun’s Law: Does The Austrian Unemployment – GDP Relationship Exhibit Structural Breaks ”. Empirical Economics, Cilt:26, ss: 553-564.
19. Takım, Abdullah (2015). “Türkiye’de Ekonomik Büyüme İle İşsizlik Arasındaki İlişki: Granger Nedensellik Testi”. Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, Sayı:27, ss.315-324.
20. Tarı, Recep (2015). Ekonometri. Umuttepe Yayınları, Kocaeli.
21. Uyğun, Uğur ve Yardımcıoğlu, Fatih (2017). "Türkiye’de İşsizlik ve Ekonomik Büyüme İlişkisinin Eşbütünleşme Analizi: 1988-2014". Uluslararası Ekonomik Araştırmalar Dergisi 3: 0-0
22. Uysal, Doğan ve Alptekin, Volkan (2009). “Türkiye Ekonomisinde Büyüme-İşsizlik İlişkisinin Var Modeli Yardımıyla Sınanması (1980-2007)”. Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, Sayı:25, ss.69-78.
23. Yüksel, Serhat (2016). “Rusya Ekonomisinde Büyüme, İşsizlik ve Enflasyon Arasındaki Nedensellik İlişkileri”. Finans Politik & Ekonomik Yorumlar, Cilt: 53 Sayı: 614.
24. Yüksel, Serhat ve Adalı, Zafer (2017). “Determining Influencing Factors Of Unemployment In Turkey With Mars Method”. International Journal of Commerce and Finance, Vol. 3, Issue 2, 2017, 25-36.