EN
TR
ODKA Ülkelerinin Savunma Harcama Yakınsaması: Çok Kırılmalı Fourier Panel Birim Kök Testinden Kanıtlar
Öz
Bölgesel çatışmaların bile küresel ölçekte siyasi ve askeri krizlere yol açtığı günümüzde, ülkelerin savunma harcamaları bütçe içindeki önemini giderek arttırmaktadır. Dahil oldukları politik, askeri örgütlere veya komşularına göre savunma harcamalarını şekillendiren ülkelerin bu noktada yakınsama davranışı göstermesi beklenmektedir. Bu çalışma 1977-2021 yılları arasında 12 ODKA ülkesinin (Cezayir, Bahreyn, Mısır, İran, İsrail, Ürdün, Kuveyt, Fas, Umman, Suudi Arabistan, Tunus, Türkiye) savunma harcama yüklerini ele almaktadır. Breusch-Pagan (1980), Pesaran (2004) Scaled LM, Pesaran CD (2004), Baltagi, Feng ve Kao (2012) testlerinin tamamı yatay kesit bağımlılığın olmadığını ifade eden temel hipotezi reddetmiştir. Yatay kesit bağımlılığını dikkate alan birim kök testlerinin kullanılması bu bağlamda daha doğru olacaktır. Savunma harcama yüklerinin yakınsama analizinin gerçekleştirilebilmesi için Yatay Kesit Bağımlılığı ve birimler arası heterojenliği dikkate alan Bahmani-Oskooee(2014)’nin Çok Kırılmalı Fourier Panel Birim kök testi kullanılmıştır. Araştırma bulgularına göre bazı ODKA ülkelerin yakınsama davranışı göstermediği alternatif hipotez reddedilememiştir. Bahreyn, Ürdün, Kuveyt, Suudi Arabistan ve Türkiye ODKA ortalamasına yakınsama davranışı göstermiştir. Amerika ve İsrail’in savunma harcama ortalamasına yakınsama gösteren ülkeler ise Bahreyn, Ürdün, Kuveyt, Suudi Arabistan ve Türkiye olarak bulunmuştur. Türkiye’nin NATO üyesi olması sebebiyle ABD’ye yakınsama davranışı göstermesi beklentilere uygunluk göstermektedir. Türkiye ve Suudi Arabistan’ın bölge içindeki ağırlığını arttırmak istemesi de ABD ve İsrail’e yakınsamasını açıklamaktadır. Bölgede gerçekleşen Körfez savaşı ve Arap Baharı gibi olaylar ani kırılma tarihlerinde tespit edilmiştir. Herbir ülke için eklenen fourier terimlerine uygulanan F testine göre sonuçlar istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur. Sonuç olarak elde edilen bulguların bölge içinde bulunan ülkelerin savunma harcama yüklerinin nasıl şekillendirdiklerinin açıklanabilmesi açısından önem arz etmektedir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Ali, H. E. (2012). Military expenditures and inequality in the Middle East and North Africa: a panel analysis. Defence and Peace Economics, 23(6), 575-589. google scholar
- Arunatilake, N., S. Jayasuriya, and S. Kelegama. (2001). The Economic Cost of the War in Sri Lanka, World Developmen,t vol. 39, n. 9, pp. 1483-1500. google scholar
- Arvanitidis, P., Kollias, C., & Anastasopoulos, K. (2014). Is there an international convergence in defence burdens? Some initial findings. Peace Economics, Peace Science and Public Policy, 20(4), 611-620. google scholar
- Ashrafi, Y., noury, R., Mohammadpoor, S. (2019). Defense Expenditure Convergence in Selected MENA Countries: Nonlinear NCADF Approach. Strategic Management Studies of National Defence Studies, 9(36), 374-353. google scholar
- Athanassiou, E., Kollias, C., Nikolaidou, E., & Zografakis, S. (2002). Greece: Military Expenditure, Economic Growth, and the Opportunity Cost of Defense. In Arming the South (pp. 291-317). Palgrave Macmillan, London. google scholar
- Baltagi, B. H, Feng, Q. and Kao C. (2012). A Lagrange Multiplier test for Cross-sectional Dependence in a Fixed Effects Panel Data Model. Journal of the Econometrics, 170, 164-177. google scholar
- Breusch, T. S. and Pagan, A.R. (1980). The Lagrange Multiplier Test and Its Applications to Model Specification Tests in Econometrics. Review of Economic Studies, 47, 239-53. google scholar
- Chan, S. (1985). The Impact of Defense Spending on Economic Performance: A Survey of Evidence and Problems, American Economics Review, vol. 29, n. 2, pp. 403-434. google scholar
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Ekonometri (Diğer)
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Yayımlanma Tarihi
27 Aralık 2023
Gönderilme Tarihi
18 Ekim 2022
Kabul Tarihi
8 Aralık 2022
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2023 Sayı: 39
APA
Belliler, İ. S. (2023). ODKA Ülkelerinin Savunma Harcama Yakınsaması: Çok Kırılmalı Fourier Panel Birim Kök Testinden Kanıtlar. EKOIST Journal of Econometrics and Statistics, 39, 183-199. https://doi.org/10.26650/ekoist.2023.39.1190962
AMA
1.Belliler İS. ODKA Ülkelerinin Savunma Harcama Yakınsaması: Çok Kırılmalı Fourier Panel Birim Kök Testinden Kanıtlar. EKOIST Journal of Econometrics and Statistics. 2023;(39):183-199. doi:10.26650/ekoist.2023.39.1190962
Chicago
Belliler, İbrahim Sezer. 2023. “ODKA Ülkelerinin Savunma Harcama Yakınsaması: Çok Kırılmalı Fourier Panel Birim Kök Testinden Kanıtlar”. EKOIST Journal of Econometrics and Statistics, sy 39: 183-99. https://doi.org/10.26650/ekoist.2023.39.1190962.
EndNote
Belliler İS (01 Aralık 2023) ODKA Ülkelerinin Savunma Harcama Yakınsaması: Çok Kırılmalı Fourier Panel Birim Kök Testinden Kanıtlar. EKOIST Journal of Econometrics and Statistics 39 183–199.
IEEE
[1]İ. S. Belliler, “ODKA Ülkelerinin Savunma Harcama Yakınsaması: Çok Kırılmalı Fourier Panel Birim Kök Testinden Kanıtlar”, EKOIST Journal of Econometrics and Statistics, sy 39, ss. 183–199, Ara. 2023, doi: 10.26650/ekoist.2023.39.1190962.
ISNAD
Belliler, İbrahim Sezer. “ODKA Ülkelerinin Savunma Harcama Yakınsaması: Çok Kırılmalı Fourier Panel Birim Kök Testinden Kanıtlar”. EKOIST Journal of Econometrics and Statistics. 39 (01 Aralık 2023): 183-199. https://doi.org/10.26650/ekoist.2023.39.1190962.
JAMA
1.Belliler İS. ODKA Ülkelerinin Savunma Harcama Yakınsaması: Çok Kırılmalı Fourier Panel Birim Kök Testinden Kanıtlar. EKOIST Journal of Econometrics and Statistics. 2023;:183–199.
MLA
Belliler, İbrahim Sezer. “ODKA Ülkelerinin Savunma Harcama Yakınsaması: Çok Kırılmalı Fourier Panel Birim Kök Testinden Kanıtlar”. EKOIST Journal of Econometrics and Statistics, sy 39, Aralık 2023, ss. 183-99, doi:10.26650/ekoist.2023.39.1190962.
Vancouver
1.İbrahim Sezer Belliler. ODKA Ülkelerinin Savunma Harcama Yakınsaması: Çok Kırılmalı Fourier Panel Birim Kök Testinden Kanıtlar. EKOIST Journal of Econometrics and Statistics. 01 Aralık 2023;(39):183-99. doi:10.26650/ekoist.2023.39.1190962