Yüksek Teknolojili Ürün İhracatında Ar-Ge Harcamalarının Rolü: OECD Ülkeleri İçin Panel Nedensellik Analizi

Öz

Yüksek teknolojili ürün ihracatı sağlamış olduğu yüksek katma değer dolayısıyla son yıllarda uluslararası ticaretin en önemli unsurlarından biri haline gelmiştir. Küreselleşen ekonomide önemi artan ve rekabet gücü açısından da etkili olan yüksek teknolojili ürün ihracatı için araştırma geliştirme harcamalarının etkisi yadsınamaz. Bu çalışmada, seçilen 22 OECD ülkesi için 1996-2021 dönemini içeren panel veri seti kullanılarak yüksek teknoloji ihracatı (HTECH), araştırma ve geliştirme harcamaları (RD), ticari açıklık (TRADE) ve gayri safi sabit sermaye yatırımları (GFCF) arasındaki ilişki incelenmektedir. Çalışmada, OECD ülkelerinde yüksek teknolojili ürün ihracatı ile Ar-Ge harcamaları arasındaki nedenselliği test etmek için Juodis, Karavias ve Sarafidis’in (2021) Granger nedensellik testinin Xiao vd. (2023) tarafından geliştirilen yeni versiyonu uygulanmıştır. Yapılan analizler neticesinde yüksek teknolojili ürün ihracatı ile araştırma geliştirme harcamaları arasında çift yönlü nedensellik ilişkisi tespit edilmiştir. Ayrıca yüksek teknolojili ürün ihracatı ile modele kontrol değişken olarak eklenen gayri safi sabit sermaye yatırımları ve ticari açıklık ile arasında da çift yönlü nedensellik ilişkisi bulunmuştur. Yapılan analizlerin neticesinde politika yapıcıların araştırma ve geliştirme faaliyetlerine yönelik yatırımları artırmaları, milli gelirden bu faaliyetlere yönelik daha fazla kaynak aktarmaları ve vergi indirimleri, düşük faizli kredi imkanları, nitelikli işgücü temini için eğitim düzenlemeleri, teknolojik gelişmeler için fiziki altyapı temini gibi teşvik edici politikaları uygulamaları gerektiği sonucuna varılmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Ar-Ge harcamaları
• Yüksek teknolojili ürün ihracatı
• Panel Nedensellik Analizi

The Role of R&D Expenditures on High Technology Product Exports: A Panel Causality Analysis for OECD Countries

Öz

High-technology exports have become one of the most important components of international trade in recent years due to their high added value. In the context of the globalising economy, there is no doubt about the impact of research and development spending on high-tech exports, which are also advantageous in terms of competitiveness. This study examines the nexus between high-tech exports (HTECH), research and development expenditures (RD), trade openness (TRADE), and gross fixed capital formation (GFCF) for selected 22 OECD countries within a model using a panel dataset over the period 1996–2021. In this study, the new version of the Granger causality test by Juodis, Karavias and Sarafidis (2021) developed by Xiao et al. (2023) was used to test the causality between high-technology product exports and R&D expenditures in OECD countries. The empirical findings show a bidirectional causal link between high-technology exports and R&D expenditure. Additionally, a bidirectional causality relationship was found between high-tech product exports and the gross fixed capital investments and trade openness added to the model as control variables. As a result of the analysis, it is concluded that policymakers should increase investments in R&D activities, allocate more resources from the national income to these activities, and implement incentive policies such as tax reductions, low-interest loan opportunities, educational arrangements for the supply of qualified labour, and the provision of physical infrastructure for technological developments.

Anahtar Kelimeler

• R&D expenditures
• High-technology exports
• Panel Causality Analysis

Kaynakça

1. Ackrill, R. ve Çetin, R. (2019). The impacts of patent and R&D expenditures on the high-tech exports of newly industrialised countries: A panel cointegration analysis. Nottingham Trent University Discussion Papers in Economics, 2019/5, 1-31. google scholar
2. Akar, T. ve Topoğlu, E. (2022). Ar-Ge harcamalarının ve patent başvurularının ileri teknoloji ürün ihracatı ve bilgi iletişim teknolojileri ihracatı üzerindeki etkileri. Anadolu University Journal of Faculty of Economics, 4(1), 20-35. google scholar
3. Altay Topçu, B. (2018). The effect of R&D expenditures on high-tech manufacturing industry export: The case of OECD countries. Social Sciences Studies Journal, 4(16), 1177-1183. google scholar
4. Bayar, Y., Remeikiene, R., ve Gaspareniene, L. (2020). Intellectualproperty rights, R&D expenditures, and high-tech exports in the EU transition economies. Journal of International Studies, 13(1), 143-154. doi:10.14254/2071-8330.2020/13-1/9 google scholar
5. Bayraktutan, Y (2018). Uluslararası İktisat, Kocaeli: Umuttepe. google scholar
6. Bayraktutan, Y. ve Bıdırdı, H. (2018). Innovation and high-tech exports in developed and developing countries. Journal of International Commerce, Economics and Policy, 9 (3), 1850011-1-21. doi: 10.1142/S1793993318500114 google scholar
7. Blomquist J. ve Westerlund, J. (2013). Testing slope homogeneity in large panels with serial correlation. Economics Letters, 121(3), 374-378. google scholar
8. Braunerhjelm P. ve Thulin, P. (2008). Can countries create comparative advantages? R&D expenditures, high-tech exports and country size in 19 OECD countries, 1981-1999, International Economic Journal, 22(1), 95-111, doi: 10.1080/10168730801887026 google scholar

9. Dhaene, G. ve Jochmans, K. (2015). Split-panel jackknife estimation of fixed-effect models. The Review of Economic Studies, 82(3), 991-1030. google scholar
10. Falk, M. (2009). High-tech exports and economic growth in industrialized countries. Applied Economics Letters, 16 (10), 1025-1028. doi:10.1080/13504850701222228 google scholar
11. Fan, J., Liao, Y. ve Yao, J. (2015). Power enhancement in high-dimensional cross-sectional tests. Econometrica, 83 (4), 1497-1541. google scholar
12. Freeman, C. ve Soete, L. (2003). The Economics of Industrial Innovation. Yenilik İktisadı. (Çeviren: Ergun Türkcan). Ankara: TÜBİTAK Yayınları. google scholar
13. Gaur, M., Kant, R. ve Verma, N.M.P. (2020). Macro-economic determinants of high technology exports. European Journal of Business and Management Research, 5(5), 1-6. doi: 10.24018/ejbmr.2020.5.5.506 google scholar
14. Göçer, İ. (2013). Ar-Ge harcamalarının yüksek teknolojili ürün ihracatı, dış ticaret dengesi ve ekonomik büyüme üzerindeki etkileri. Maliye Dergisi, 165, 215-240. google scholar
15. Grossman, GM, and E Helpman (1991). Innovation and growth in the global economy, Massachusetts: The MIT Press. google scholar
16. Helpman, E (1999). Structure of foreign trade. The Journal of Economic Perspectives, 13(2), 121-144. google scholar
17. Juodis, A., Karavias, Y. ve Sarafidis, V. (2021). A homogeneous approach to testing for Granger non-causality in heterogeneous panels. Empirical Economics, 60(1), 93-112. google scholar
18. Karagoz, H. ve Şener, S. (2023). Sanayi sektörü önemini yitirdi mi? İhracat ve rekabet gücü ekseninde bir inceleme. İstanbul İktisat Dergisi, 73(1), 307-331. https://doi.org/10.26650/ISTJECON2022-1208734 google scholar
19. Kılıç, C., Bayar, Y. ve Özekicioğlu, H. (2014). Araştırma geliştirme harcamalarının yüksek teknoloji ürün ihracatı üzerindeki etkisi: G-8 ülkeleri için bir panel veri analizi. Erciyes Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 44: 115-130. google scholar
20. Krugman, P. (1979). A model of innovation, technology transfer, and the world distribution of income, The Journal of Political Economy, 87(2), 253-266. google scholar
21. Lall, S. (2000). The technological structure and performance of developing country manufactured exports, 1985-98. Oxford Development Studies, 28(3), 337-369. google scholar
22. Le, C. D. (1987). The role of R&D in high-technology trade: An empricial analysis, Atlantic Economic Journal, 15, 32-38. google scholar
23. Lee, J. ve Kwon, H.B. (2023). Synergistic effect of R&D and exports on performance in US manufacturing industries: high-tech vs low-tech. Journal of Modelling in Management, 18(2), 343-371. https://doi.org/10.1108/JM2-03-2021-0057 google scholar
24. Leinfellner, W. ve Eberlein, G. (1997). A methodological framework for techno-economic analyses. İtalya: University of Bologna. google scholar
25. Özçelik, O. (2022). Ar-Ge ve İnovasyonun yüksek teknolojili ürün ihracatı üzerindeki etkileri: NIC ülkeleri için fourier panel veri analizi. Turkish Studies - Economy, 17(2), 407-430. https://dx.doi.org/10.7827/TurkishStudies.62007 google scholar
26. Özer, M. ve Çiftçi, N. (2009). AR-GE tabanli içsel büyüme modelleri ve AR-GE harcamalarinin ekonomik büyüme üzerine etkisi: OECD ülkeleri panel veri analizi. Sosyal Ekonomik Araştırmalar Dergisi, 8(16), 219-240. google scholar
27. Pesaran, M.H ve Yamagata, T. (2008). Testing slope homogeneity in large panels. Journal of Econometrics. 142, 50-93. google scholar
28. Pesaran, M.H, Ullah, A. ve Yamagata, T. (2008). A bias-adjusted LM test of error cross-section independence. Econometrics Journal, 11, 105-127. google scholar
29. Pesaran, M. H. (2007). A simple panel unit root test in the presence of cross section dependence. Journal Of Applied Econometrics, 22, 265-312. doi.org/10.1002/jae.951. google scholar
30. Pesaran, M.H. (2006). Estimation and inference in large heterogeneous panels with a multifactor error structure, Econometrica, 74, 4, 967-1012. google scholar
31. Pesaran, M.H. (2004). General diagnostic tests for cross section dependence in panels. IZA Discussion Paper Series, No:1240, 1-39. google scholar
32. Posner, MV (1961). International trade and technical change. OxfordEconomicPapers, 13(3), 323-341. google scholar
33. Rauf, A., Ying, M. ve Jalil, A. (2023). Change in factor endowment, technological innovation and export: evidence from China’a manufacturing sector. European Journal of Innovation Management, 26(1), 134-156. doi.org/10.1108/EJIM-01-2021-0055 google scholar
34. Sandu, S. ve Bogdan, C. (2014). Impact of R&D and innovation on high-tech export. Procedia Economics and Finance, 15: 80-90. google scholar
35. Tebaldi, E. (2011). The determinants of high-technology exports: A panel data analysis. Atlantic Economic Journal, 39(4), 343-353. google scholar
36. Türker, M.T. (2009). İçsel büyüme teorilerinde içsel büyümenin kaynağı ve uluslararası ticaret olgusuyla ilişkisi. Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. 25, 87-94. google scholar
37. Utkulu, U. (2005). Türkiye’nin Dış Ticareti ve Değişen Mukayeseli Üstünlükler. İzmir: Dokuz Eylül Üniversitesi Yayınları. google scholar
38. Uzay, N., Demir, M. ve Yıldırım, E. (2012). İhracat performansı açısından teknolojik yeniliğin önemi: Türkiye imalat sanayi örneği. Doğuş Üniversitesi Dergisi. 13(1), 147-160. google scholar
39. Vernon, R (1966). International investment and international trade in the product cycle. The Quarterly Journal of Economics, 80(2), 190-207. google scholar
40. Yaman, H., Çetin, D., ve Dulupçu, M. A. (2020). OECD ülkelerinde Ar-Ge harcamaları ve ileri teknoloji ihracatı: Bir panel veri analizi. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 20(3), 193-208. google scholar
41. Yaşar, S. ve Taşar, M.O. (2019). Dış Ticaret ve Ekonomik Büyümenin Anahtarı: Teknoloji. Konya: Atlas Yayınevi. google scholar
42. Xiao, J., Juodis, A., Karavias, Y., Sarafidis, V., veDitzen, J. (2023). Improved tests for Granger noncausality in panel data. The Stata Journal, 23 (1), 230-242. google scholar
43. Xing, Y (2012). The people’s republic of china’s high-tech exports: Myth and reality, ADBI Working Paper No. 5055, Tokyo: Asian Development Bank Institute. google scholar