A Linguistic Analysis of Course Books For Turkish Language: A Comparison of the 2019 Turkish Curriculum and the 2024 Maarif Century Turkish Curriculum in Terms of Vocabulary

Yıl 2025, Cilt: 21 Sayı: 2, 142 - 154, 30.12.2025

Mine Uzun

https://doi.org/10.17244/eku.1788056

Öz

The education system is a constantly evolving and changing system. The education system as a whole is changing due to the developing world system, technology and sociological elements. Undoubtedly, not only the changing system but also the curriculum is changing. The 2024 Turkey Century Maarif program education system has changed. The Turkish course curriculum is also one of the changing programs. In this study, it is aimed to compare the vocabulary area in TDÖP by scanning and evaluating the 2019 TDÖP and 2024 TDÖP. The document review model based on qualitative research methods was preferred in the research. The data were collected by examining the 5th, 6th, 7th and 8th grade Turkish course books and documents published by the Board of Education and Training affiliated to the Ministry of National Education. The data were analyzed with the descriptive analysis method and the findings were created. According to the findings obtained, it is possible to say that the 2024 Turkish Course Program is a more efficient and rich program.

Anahtar Kelimeler

Turkish Course , Education Century , Curriculum , Vocabulary Research.

TÜRKÇE DERS KİTAPLARININ DİLBİLİMSEL ANALİZİ: 2019 TÜRKÇE MÜFREDATI İLE 2024 MAARİF YÜZYIL TÜRKÇE MÜFREDATININ KELİME HAZİNESİ AÇISINDAN KARŞILAŞTIRILMASI

Öz

Eğitim sistemi sürekli gelişen ve değişen bir sistemdir. Eğitim sistemi bir bütün olarak gelişen dünya sistemi, teknoloji ve sosyolojik unsurlar nedeniyle değişmektedir. Şüphesiz sadece değişen sistem değil müfredat da değişmektedir. 2024 Türkiye Asrı Maarif programı eğitim sistemi değişmiştir. Türkçe dersi müfredatı da değişen programlardan biridir. Bu çalışmada 2019 TDÖP ve 2024 TDÖP'ün taranıp değerlendirilmesi yoluyla TDÖP'deki kelime bilgisi alanının karşılaştırılması amaçlanmıştır. Araştırmada nitel araştırma yöntemlerine dayalı doküman inceleme modeli tercih edilmiştir. Veriler Milli Eğitim Bakanlığı'na bağlı Talim ve Terbiye Kurulu tarafından yayımlanan Türkçe dersi 5, 6, 7 ve 8. sınıf kitap ve dokümanları incelenerek toplanmıştır. Veriler betimsel analiz yöntemi ile analiz edilmiş ve bulgular oluşturulmuştur. Elde edilen bulgulara göre 2024 Türkçe Dersi Programının daha verimli ve zengin bir program olduğunu söylemek mümkündür

Anahtar Kelimeler

Türkçe Dersi , Maarif Yüzyılı , Öğretim Programı , Söz Varlığı Araştırmaları

Kaynakça

• Aksan, D. (2009). Her yönüyle dil: Ana çizgileriyle dilbilim. Türk Dil Kurumu Yayınları.
• Aksan, D. (2015). Türkçenin sözvarlığı. Bilgi Yayınevi.
• Aksan, D. (2018). Türkçenin sözvarlığı (2. bs.). Bilgi Yayınları.
• Akyol, H. (1997). Okuma metinlerindeki soruların sınıflandırılması. Eğitim ve Bilim, 21(105), 23–27.
• Bangouğlu, T. (2011). Turkishgrammar. Türk Dil Kurumu Yayınları.
• Bayraktar, İ. (2018). Ortaokul 5. sınıf Türkçe ders kitaplarında bulunan sözcük öğretimi etkinliklerinin incelenmesi. Journal of Language Research, 2(1), 45–60.
• Bobbitt, Q. M. (2018). Sınıfta teknoloji için eğitimci mesleki gelişimi: Bir değerlendirme çalışması (Yayımlanmamış doktora tezi). Güney Kaliforniya Üniversitesi.
• Ediskun, H. (2004). Yeni Türk dilbilgisi. Alfa.
• Eker, S. (2003). Çağdaş Türk dili. Grafiker Yayınları.
• Erdem, C., &Eğmir, E. (2018). Öğretmen adaylarının eğitim programı okuryazarlığı düzeyleri. Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 20(2), 123–138.
• Erden, M., & Akman, Y. (1997). Eğitim psikolojisi: Gelişim-öğrenme-öğretme (4. bs.). Arkadaş Yayınları. Ergin, M. (2013). Türk dil bilgisi. Bayrak Yayınları. Ertürk, S. (2013). Eğitimde program geliştirme. Edge Akademi.
• Gencan, T. N. (1966). Dilbilgisi. A. Sait Basımevi.
• Göğüş, B. (1978). Orta dereceli okullarımızda Türkçe ve yazın eğitimi. Gül Yayınevi.
• Hengirmen, M., &Berdiyar, Y. (1999). Dilbilgisi ve dilbilim terimleri sözlüğü. Engin Yayınları.
• Kantemir, E. (1997). Yazılı ve sözlü anlatım. Engin Yayınları.
• Karadağ, Ö., &Kurudayıoğlu, M. (2005). 2005 Türkçe programına göre hazırlanmış ilköğretim birinci kademe Türkçe ders kitaplarının kelime hazinesi. Türklük Bilimi Araştırmaları, 17, 423–436.
• Karagöl, E., & Aydoğan, Ş. (2025). Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli Ortaokul Türkçe Dersi Öğretim Programındaki değerler açısından Türkçe öğretmenlerinin 5. sınıflara önerdiği çocuk edebiyatı kitapları. International Journal of Languages’ EducationandTeaching, 13(1), 73–93.
• Karatay, H. (2007). Kelime öğretimi. Gazi Üniversitesi Gazi Eğitim Fakültesi Dergisi, 27(1), 141–153.
• Kaya, M., & Aydın, E. (2019). 2019 Türkçe dersi öğretim programı ile 2024 Türkçe dersi öğretim programının karşılaştırılması. Harran Maarif Dergisi, 9(1), 108–146.
• Korkmaz, Z. (1992). Gramer terimleri sözlüğü (Gözden geçirilmiş bs.). Türk Dil Kurumu Yayınları.
• Korkmaz, Z. (2007). Gramer terimleri sözlüğü. Türk Dil Kurumu Yayınları.
• Millî Eğitim Bakanlığı. (2019). Türkçe dersi öğretim programı (İlkokul ve ortaokul 1–8. sınıflar). Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığı.
• Millî Eğitim Bakanlığı. (2024). Türkçe dersi öğretim programı (İlkokul ve ortaokul 1–8. sınıflar). Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığı.
• Öz, G. (2012). İlköğretim sekizinci sınıf Türkçe ders kitaplarının söz varlığı bakımından incelenmesi (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). İnönü Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü.
• Özbay, M., &Melanlıoğlu, A. G. D. (2008). Türkçe eğitiminde kelime hazinesinin önemi. Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 5(1), 30–45.
• Sağlam, M. Y. (2001). Atasözleri ve deyimlerde imgelem. Hacettepe Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi, 18(1), 45–56.
• Türk Dil Kurumu. (2005). Türkçe sözlük. Türk Dil Kurumu Yayınları.
• Tyler, R. W. (2014). Eğitim programlarının ve öğretimin temel ilkeleri (S. U. Demirel, Çev.). Pegem Akademi.
• Ünalan, Ş. (2005). Dil ve kültür. Nobel Yayınları.
• Yavuz, M. (2020). Türkçe dersi öğretim programı ve 6. sınıf Türkçe ders kitaplarının söz varlığı açısından incelenmesi (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Akdeniz Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü.
• Yıldırım, A., & Şimşek, H. (2016). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri (10. bs.). Seçkin Yayıncılık.